Bán đảo Thanh Đa (TP HCM): Người dân tự làm bờ kè nhưng...
Trước đây cũng như hiện tại, khu vực bán đảo Thanh Đa thuộc quận Bình Thạnh luôn là điểm nóng về tình trạng sạt lở đất, không ít hộ đã bị mất trắng nhà cửa cũng bởi tình trạng này.
Theo tính toán của cơ quan chức năng, để cứu được bán đảo này, TP Hồ Chí Minh phải bỏ ra khoảng 900 tỷ đồng để xây dựng bờ kè. Vì khoản kinh phí quá lớn nên dự án vẫn còn nằm trên giấy.
Để tự cứu mình, nhiều người dân tự bỏ tiền xây dựng bờ kè. Một công việc tưởng chừng như được hoan nghênh, nhưng không, ngược lại có những trường hợp bị cho là lấn chiếm kênh, rạch và bị xử lý rất nghiêm. Vậy dân phải làm sao?.
Khoảng cuối tháng 7/2003, chủ nhân của ngôi biệt thự Lý Hoàng thuộc phường 27 có làm đơn xin phép cơ quan chức năng để tự làm bờ kè chống sạt lở và được Khu đường sông TP Hồ Chí Minh chấp thuận.
Nhưng khi chủ nhà cho tiến hành xây dựng thì bị UBND phường 27 buộc đình chỉ và thu giữ gần 100 cây cừ tràm. Lý do mà chính quyền đưa ra là việc cấp phép này không thuộc thẩm quyền của khu đường sông!.
Trước đó, vào cuối năm 2000, ông Bùi Văn Phú, ngụ tại số 7/34, đường Thanh Đa, phường 27 (số cũ là 27/9, đường số 3) cũng làm đơn gửi Ban Giám đốc Đoạn Quản lý đường sông số 10 và UBND phường 27 để xin tự làm bờ kè chống sạt lở cho khu đất nhà mình.
UBND phường 27 tiếp nhận đơn và có ý kiến "qua kiểm tra thực tế, khu vực có tình trạng sạt lở, kính chuyển UBND quận Bình Thạnh và Phòng Quản lý đô thị xem xét giải quyết" nhưng vì đơn của ông chưa đầy đủ thủ tục và gửi không đúng cơ quan có thẩm quyền nên chưa được cấp phép.
Tuy nhiên, vì không thể đứng khoanh tay nhìn đất trôi theo những cơn sóng, năm 2002, ông Phú đã tự ý xây dựng bờ kè. Từ việc làm này, ngày 23/5/2003, UBND quận Bình Thạnh ban hành quyết định xử phạt hành chính, phạt ông Phú 4 triệu đồng đối với hành vi "đổ xà bần, đóng cừ tràm lấn chiếm sông Sài Gòn, diện tích lấn chiếm là 45m2" và "buộc khôi phục lại hiện trạng ban đầu của đoạn sông bị lấn chiếm".
Trong khi đó, ông Phú khẳng định là ông không hề lấn chiếm sông mà trên thực tế khu đất của ông đã bị sạt lở trên 300m2 thì ông mới xây dựng bờ kè. Vì vậy mà ông không chấp nhận thi hành quyết định của UBND quận Bình Thạnh. Đến tháng 9/2006, ông Phú làm đơn đề nghị cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì UBND quận Bình Thạnh trả lời "vì đến nay ông chưa chấp hành quyết định xử phạt hành chính nói trên, do đó UBND quận Bình Thạnh chưa có cơ sở để xét cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo yêu cầu của ông được".
Theo phóng viên, trong trường hợp này, để giải quyết thỏa đáng cho ông Phú, UBND quận Bình Thạnh cần xác minh cụ thể bằng cơ sở xác đáng chứ không thể nhìn bờ kè mà quy kết ông lấn chiếm kênh, rạch.
Không riêng gì trường hợp của chủ nhân khu biệt thự Lý Hoàng và của ông Bùi Bá Phú, nhiều người dân ở khu vực bán đảo Thanh Đa nói riêng và vùng có nguy cơ sạt lở nói chung đang rất lúng túng về việc tự xây dựng bờ kè để bảo vệ tài sản cho gia đình mình.
Theo phóng viên được biết, trong quy định về quản lý, sử dụng hành lang bờ sông, kênh, rạch thuộc địa bàn TP Hồ Chí Minh (ban hành kèm theo Quyết định số 150/2004/QĐ-UB ngày 9/6/2004 của UBND TP Hồ Chí Minh) thì "Trong khi Nhà nước chưa có đủ điều kiện tổ chức xây dựng bờ kè ven sông, kênh, rạch theo đúng yêu cầu kỹ thuật, khuyến khích các tổ chức và cá nhân đang sử dụng đất tại khu vực ven sông, kênh, rạch tham gia đầu tư xây dựng bờ kè với vốn tự có nhằm đảm bảo sự ổn định bờ sông, kênh, rạch, chống xói lở, bảo vệ an toàn các công trình xây dựng ven sông, kênh, rạch và tạo mỹ quan đô thị".
Để tạo điều kiện thuận lợi cho chủ đầu tư có nhu cầu xây bờ kè, Sở GTCC có hướng dẫn thủ tục và trình tự như sau: Về hồ sơ, bao gồm: đơn (đối với cá nhân) hoặc công văn (đối với tổ chức) đề nghị thỏa thuận xây dựng bờ kè; một trong các giấy tờ chứng nhận quyền sử dụng khu đất xây bờ kè; bản vẽ khu đất, gồm: bản vẽ quy hoạch chi tiết 1/500, bản vẽ hiện trạng (có chi tiết giải thửa) và bình đồ tuyến kè.
Về trình tự giải quyết: chủ đầu tư nộp hồ sơ tại văn phòng Sở GTCC (số 63 đường Lý Tự Trọng, quận 1); căn cứ vào hồ sơ Sở GTCC sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức kiểm tra hiện trường và hướng dẫn thực hiện hoặc từ chối khi chưa đủ yếu tố pháp lý. Để tránh phức tạp về sau như trường hợp của ông Phú, người dân có nhu cầu tự xây dựng bờ kè cần thực hiện theo sự hướng dẫn này