Hơn 6 năm mỏi mòn chờ 'sổ đỏ'!

Từ sự chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, Trung ương Hiệp hội Phân bón Việt Nam đã giao cho Công ty cổ phần Tập đoàn quốc tế Năm Sao (gọi tắt là Công ty Năm Sao; trụ sở đóng tại 385, Trần Xuân Soạn, quận 7, TP Hồ Chí Minh) xây dựng dự án Tổng kho dự trữ phân bón Quốc gia (TKDTPBQG) tại Cụm công nghiệp Long Định - Long Cang thuộc huyện Cần Đước (Long An) với diện tích gần 13ha. Đây là dự án cấp quốc gia góp phần điều phối giá các loại phân bón và vật tự nông nghiệp cho các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long và Tây Nguyên.

Năm 2009, Công ty Năm Sao đã hoàn tất mọi thủ tục đầu tư, được cấp “sổ đỏ”, hoàn chỉnh hạ tầng và chuẩn bị xây dựng thì xảy ra tranh chấp. Để rồi hơn 6 năm qua, Công ty Năm Sao phải mỏi mòn chờ đợi để triển khai dự án dù họ hoàn toàn không có lỗi trong sự cố này…

Ngày 31/12/2003, UBND tỉnh Long An có công văn chấp thuận cho Công ty Cơ khí Long An -một doanh nghiệp nhà nước làm chủ đầu tư xây dựng hạ tầng tại Cụm công nghiệp Long Định - Long Cang với diện tích khoảng 50ha. Công văn này nêu rõ, sau khi đầu tư xây dựng hạ tầng xong, Công ty Cơ khí Long An giao lại UBND tỉnh để nơi này cho các doanh nghiệp thuê đất. Nhưng sau đó, do không đủ năng lực nên Công ty cơ khí Long An xin hợp tác đầu tư và được UBND tỉnh Long An có văn bản chấp thuận vào ngày 8/11/2005.

Từ đó, tháng 2/2006, Công ty Cơ khí Long An có hợp đồng hợp tác với Công ty Năm Sao để thực hiện dự án với diện tích khoảng 25ha trong tổng số 50 ha. Trước đó, Công ty Cơ khí Long An còn hợp tác với Công ty TNHH DV-TM-VT Tân Lợi Lợi.

Việc hợp tác kéo dài chưa được bao lâu thì phát sinh mâu thuẫn, lúc này, Công ty Cơ khí Long An đã cổ phần hóa với tên gọi mới là Công ty cổ phần Cơ khí xây dựng (CPCKXD) Long An. Do không đủ năng lực tài chính, ngày 1/11/2006, Công ty CPCKXD Long An có công văn gửi Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Long An đề xuất xin được tách dự án.

Theo đó, Công ty CPCKXD Long An chỉ tiếp tục thực hiện một phần dự án với diện tích khoảng 12ha mà UBND tỉnh Long An đã đồng ý giao cho Công ty cổ phần SX-TM-DV Thành Tài đầu tư cầu cảng, kho chứa hàng khí đốt hóa lỏng... Phần diện tích còn lại chuyển giao hết cho các đối tác còn lại. Từ cơ sở này, UBND tỉnh Long An có văn bản chấp thuận việc tách dự án, trong đó giao cho Công ty Năm Sao đầu tư hạ tầng với diện tích gần 13ha.

Thế nhưng, tháng 4/2007 Công ty CPCKXD Long An đã gửi đơn khởi kiện vụ án kinh doanh thương mại tại TAND tỉnh Long An để yêu cầu hủy hợp đồng hợp tác đầu tư với Công ty Năm Sao và Công ty Tân Lợi Lợi. Vụ án được TAND tỉnh Long An đưa ra xét xử sơ thẩm và Tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP Hồ Chí Minh xét xử phúc thẩm vào ngày 28/11/2008. Bản án phúc thẩm số 159/2008/KDTM-PT tuyên công nhận sự hợp tác giữa các bên; công nhận sự thỏa thuận chia tách dự án.

Công ty Năm Sao được quyền liên hệ UBND tỉnh Long An để làm thủ tục giao đất theo đúng quy định và có trách nhiệm thanh toán hơn 7,8 tỷ đồng cho Công ty CPCKXD Long An. Sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, Công ty Năm Sao đã có đơn xin thi hành án và hoàn thành mọi nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật và bản án. Từ đó UBND tỉnh Long An đã cấp giấy chứng nhận đầu tư xây dựng Tổng kho dự trữ phân bón Quốc gia và giấy chứng nhận quyền sử dụng số AI 212545 và AI 212546 cho Tập đoàn Năm Sao. Đồng thời đã đo đạc, cắm mốc, giao nhận đất trên thực địa vào thời điểm tháng 4/2009.

Thế nhưng, hơn 3 tháng sau, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đã ban hành quyết định kháng nghị bản án 159/2008/KDTM-PT và ngày 14/12/2009, Hội đồng thẩm phán TAND tối cao ban hành quyết định giám đốc thẩm hủy án bán 159/2008/KDTM-PT để xét xử sơ thẩm lại. Từ đó cho đến nay đã trải qua 6 năm ròng, TAND tỉnh Long An đã “ngâm” vụ kiện không đưa ra xét xử.

Về phần Công ty CPCKXD Long An, ngày 6/7/2011 đã có đơn khởi kiện vụ án hành chính về việc UBND tỉnh Long An cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 212545 và AI 212546 cho Công ty Năm Sao. Luật sư Phan Trung Hoài, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho Công ty Năm Sao nêu rõ việc tòa án thụ lý vụ kiện hành chính là trái luật. Lý do đã hết thời hiệu khởi kiện, người khởi kiện không có quyền khởi kiện nên cần tạm đình chỉ vụ kiện để chờ kết quả giải quyết vụ kiện tranh chấp kinh doanh thương mại giữa các bên nhưng không được tòa án chấp nhận.

Hậu quả của việc thụ lý chưa chuẩn xác này dẫn đến vụ việc kéo dài qua 2 lần xét xử sơ thẩm và 2 lần phúc thẩm. Cuối cùng bản án phúc thẩm lần 2 số 67/2013/HC-PT ngày 28/1/2003 đã tuyên hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AI 212545 và AI 212546 mà UBND tỉnh Long An đã cấp cho Công ty Năm Sao.

Mặc dù vậy UBND tỉnh Long An dường như không mặn mà thực hiện trách nhiệm theo bản án. Bằng chứng là ngày 3/4/2013, UBND có văn bản gửi Tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP Hồ Chí Minh để kiến nghị những khó khăn, vướng mắc liên quan đến bản án. Văn bản này nhấn mạnh: “Việc giao đất cho Tập đoàn Năm Sao theo đúng Luật Đất đai, Luật Đầu tư là cần thiết, cấp bách, phù hợp với quy hoạch. Việc xây dựng Tổng kho dự trữ phân bón Quốc gia tại đây sẽ phục vụ tốt cho sản xuất nông nghiệp của tỉnh và cả vùng đồng bằng sông Cửu Long. Tập đoàn Năm Sao đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính để được giao đất, tuy nhiên, nếu giao đất cho Công ty Năm Sao thì Công ty CPCKXD Long An sẽ tiếp tục khiếu kiện UBND tỉnh Long An”.

Do vậy mà UBND tỉnh Long An kiến nghị sẽ đợi bản án kinh doanh thương mại đưa ra xét xử và có hiệu lực pháp luật rồi sẽ triển khai thực hiện theo bản án phúc thẩm hành chính. Để giải tỏa lo ngại này cho UBND tỉnh Long An, ngày 6/5/2013, Tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP Hồ Chí Minh có công văn phúc đáp khẳng định, việc UBND tỉnh Long An xem xét giao đất cho Công ty Năm Sao theo bản án phúc thẩm là thực hiện theo quyền quản lý nhà nước về đất đai, phù hợp với quy định của pháp luật; còn vụ án tranh chấp kinh doanh thương mại nêu trên được giải quyết bằng thủ tục tố tụng dân sự. Đây là hai quan hệ thuộc hai lĩnh vực khác nhau nên không việc gì UBND tỉnh Long An phải chờ bản án kia.

Mặt khác, việc Tòa phúc thẩm tuyên hủy hai giấy chứng nhận cấp cho Tập đoàn Năm Sao là để hoàn chỉnh thủ tục cấp mới (trước đây UBND tỉnh Long An thiếu quyết định giao đất cho Tập đoàn Năm Sao nên bây giờ chỉ cần bổ sung nữa là đủ) chứ không phải thu hồi và không xét cấp nữa.

Những tưởng sau khi có công văn này, UBND tỉnh sẽ mạnh dạn thực hiện quyền quản lý của mình nhưng không hiểu vì lý do gì mà sau đó UBND tỉnh chẳng những không thực hiện theo bản án mà còn ra quyết định (số 2673/QĐ-UBND ngày 11/8/2014) về việc chấm dứt hoạt động và thu hồi giấy chứng nhận đầu tư của Tập đoàn Năm Sao.

Ông Trần Mạnh Tưởng, Phó Tổng giám đốc Công ty Năm Sao ngao ngán nói: “Tính từ khi hợp tác với công ty cơ khí đến nay đã gần 10 năm trời, công ty đã bỏ ra nguồn kinh phí, công sức rất lớn để đầu tư hạ tầng, đầu tư dự án xây dựng Tổng kho dự trữ phân bón Quốc gia… nên thiệt hại gây ra lên đến hàng trăm tỷ đồng. Ngoài ra, thêm một vấn đề khiến dư luận lấy làm khó hiểu là trong khi UBND tỉnh Long An không cấp “sổ đỏ” cho Công ty Năm Sao nhưng lại giao đất cho Công ty cổ phần SX-TM-DV-XD Thành Tài xây dựng nhà máy ngay trong khu đất 50ha này”.

Tại sao lại có sự phân biệt đối xử như vậy hay UBND tỉnh Long An vẫn còn “ngán” chuyện Công ty CPCKXD Long An kiện mình? Trong khi đó các tài liệu đã thể hiện rất rõ, Công ty CPCKXD Long An chỉ là đơn vị được UBND tỉnh Long An giao cho đầu tư xây dựng hạ tầng rồi giao lại cho UBND tỉnh chứ hoàn toàn không có quyền định đoạt, quyền sử dụng khu đất 50ha nói trên. Mà như vậy thì không thể có chuyện Công ty CPCKXD Long An tranh chấp quyền sử dụng đất với nhà nước được. 

Mâu thuẫn chỉ có thể phát sinh liên quan đến chi phí mà Công ty CPCKXD Long An đã bỏ ra để đầu tư hạ tầng cụm công nghiệp này, song, đó là một tranh chấp khác hoàn toàn không ảnh hưởng gì đến quyền quản lý nhà nước của UBND tỉnh Long An.