Nguy cơ cháy nổ từ những khu chung cư cao tầng
Một trong những tiêu chuẩn quan trọng đối với nhà cao tầng ở các nước đang phát triển là đảm bảo yêu cầu an toàn trong phòng cháy chữa cháy. Ấy thế mà vấn đề tưởng như không mấy khó khăn này đôi khi lại đang bị các chủ đầu tư công trình lờ đi vì những lý do này, lý do khác.
Thực tế hiện nay, tại nhiều khu đô thị mới, đặc biệt là các công trình nhà tái định cư, việc vi phạm quy trình an toàn phòng cháy chữa cháy diễn ra khá phổ biến.
Trong các bộ TCVN 2622-1995 về yêu cầu phòng cháy chữa cháy (PCCC) cho nhà và công trình, yêu cầu thiết kế và TCVN 6160-1996 về yêu cầu PCCC nhà cao tầng, yêu cầu thiết kế đã quy định quá trình thẩm duyệt hồ sơ thiết kế thi công một công trình xây dựng phải bao gồm 3 bước thẩm duyệt, giám sát và nghiệm thu.
Ngoài ra, quá trình thẩm duyệt cũng phải xem xét đến những yêu cầu lắp đặt hệ thống PCCC bên trong công trình như hệ thống chữa cháy nước, đặt bình chữa cháy tại chỗ và những chỗ thường tập trung đông người thì phải lắp thêm hệ thống báo cháy tự động...
Quy định thì chặt chẽ là thế song không phải đâu cũng chấp hành nghiêm chỉnh. Qua đợt kiểm tra mới đây của Sở Xây dựng Hà Nội đã phát hiện hàng loạt sai phạm trong các công trình nhà chung cư về đảm bảo quy trình an toàn phòng cháy chữa cháy. "Tham khảo tại các nước thì độ cao của công trình xây dựng phải căn cứ vào khả năng cứu hộ hỏa hoạn. Các đội cứu hỏa có khả năng vươn cao đến đâu thì chủ đầu tư được thiết kế, xây dựng nhà cao đến đó", một cán bộ trong đoàn kiểm tra cho biết. Về yêu cầu quan trọng liên quan đến công tác PCCC là phần thoáng xung quanh các khu chung cư cũng đang bị xem nhẹ. Để đưa được thang chữa cháy hay cứu hộ khẩn cấp lên các tầng cao phải đòi hỏi một khoảng trống nhất định phía trước và phía sau tòa nhà, thế nhưng nhiều chung cư hiện nay không đảm bảo được vấn đề này. Các nhà cao tầng được xây quá sát nhau hoặc nhiều nhà bị bịt kín một mặt.
Một nguy cơ khác là vấn đề cầu thang thoát hiểm tại các tòa nhà chung cư cao tầng hiện nay đang còn hết sức hạn chế. Tiêu chuẩn Nhà nước quy định một công trình nhà cao tầng phải có ít nhất 2 cầu thang bộ thì mới đạt yêu cầu thoát hiểm. Theo nguyên tắc, cầu thang cứu hộ phải được đặt bên ngoài tòa nhà vì khi có đám cháy, cầu thang trong nhà sẽ hút gió tạo nên một ống lửa khổng lồ, không thể là đường thoát hiểm. Đối với các tòa nhà cao từ 9 tầng trở lên phải có cầu thang thoát hiểm đặc biệt bên trong nhưng khi có hỏa hoạn phải đủ khả năng cách ly hoàn toàn với không gian của tòa nhà đó. Còn đối với các nhà từ 11 tầng trở lên phải thiết kế hút gió để đảm bảo bên trong đường cầu thang được thông thoáng.
Tuy nhiên, các khu chung cư vi phạm nguyên tắc này khá nhiều, chủ yếu là các chung cư cũ được xây từ trước những năm 1995. Đây quả thực là một vấn đề nhức nhối đối với những người làm công tác quản lý, đảm bảo PCCC hiện nay