Phân bón kém chất lượng ở Đắk Nông: Người dân lao đao

Theo đơn, cuối năm 2008, Hội Nông dân xã Trường Xuân đã đứng ra tín chấp với nhà máy để giúp 16 hộ dân mua 35 tấn phân với hình thức trả chậm một nửa tiền. Loại phân do nhà máy sản xuất mang nhãn hiệu "Phân bón hữu cơ sinh học Ormix", có giá 2,8 triệu đồng/tấn. Tuy nhiên, sau khi bón phân được một thời gian, các loại cây như cà phê, hồ tiêu bắt đầu bị vàng lá, rụng trái, thối rễ rồi dẫn đến chết héo…

Qua tìm hiểu được biết, ngay sau khi xảy ra hiện tượng cây trồng bị chết, nhiều nông dân đã đến gặp ông Nguyễn Ngọc Kính, Chủ tịch Hội Nông dân xã Trường Xuân để phản ánh và đề nghị tìm biện pháp giúp đỡ. Thế nhưng, họ không những không nhận được một lời giải thích nào mà ngược lại còn bị ông Kính thúc ép trả nợ cho nhà máy.

Trước tình hình đó, nhiều người dân lại đến gặp trực tiếp lãnh đạo UBND xã Trường Xuân để phản ánh và đề nghị can thiệp, nhưng cũng chỉ nhận được những lời giải thích qua loa. Ông Nguyễn Quang Lượng, trú tại thôn 2, một trong những hộ dân mua phân Ormix phản ánh: "Gia đình tôi mua 4 tấn phân do Hội Nông xã giới thiệu. Khi bón phân được một tuần thì hơn 1 ha hồ tiêu bị vàng lá rồi chết héo dần.

Còn 3 ha cà phê thì bị rụng trái đồng loạt, cành chuyển khô và có dấu hiệu chết héo. Các hộ dân khác trong thôn cũng xảy ra tình trạng tương tự như vậy. Chúng tôi đã đem sự việc phản ánh trực tiếp với Hội Nông dân và lãnh đạo UBND xã Trường Xuân nhiều lần. Tuy nhiên, đến nay, vẫn không có ai quan tâm để kiểm tra, xem xét về sự phản ánh của người dân…".

Giải thích về vấn đề này, ông Trần Văn Đoàn, Phó Chủ tịch UBND xã Trường Xuân cho biết: "Do bà con chỉ phản ánh bằng miệng mà không có đơn từ hay văn bản gì nên lãnh đạo xã không nắm rõ được sự việc. Hơn nữa, vấn đề này cũng nằm ngoài tầm giải quyết của xã".

Không dừng lại ở đó, 16 hộ dân tham gia mua phân tại thôn 2 đã tự đóng góp kinh phí và cử ông Nguyễn Quang Lượng đưa một bao phân Ormix còn nguyên nhãn mác lặn lội về TP Hồ Chí Minh, tìm đến Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng 3 (thuộc Tổng cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng) để nhờ kiểm định. Ngày 18/12/2009, Trung tâm đã có Thông báo số 1726/N3.9/ĐG về kết quả kiểm định kỹ thuật gửi về cho ông Lượng.

Kết quả kiểm định cho thấy, có 3 trong tổng số 6 thành phần trong phân Ormix có hàm lượng không đúng với những gì được ghi trên bao bì cũng như quy định tại Quyết định số 100/QĐ-BNN ngày 15/10/1008 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về tiêu chuẩn chất lượng phân hữu cơ.

Điều đáng nói, 3 thành phần cơ bản nhất để giúp phân hữu cơ phân hủy được đó là Nitơ (N), Oxít phốtphoríc (P2O5) và Oxít kali (K2O) lại có hàm lượng rất thấp trong phân Ormix. Cụ thể, N chỉ chiếm 0,54%; P2O5 là 0,19% và K2O là 0,01%.

Căn cứ vào kết quả kiểm định, 16 hộ dân ở thôn 2 cho rằng, loại phân Ormix do Nhà máy Phân bón Hoàng Long Vina sản xuất là phân giả. Do vậy, ngày 18/1/2010, họ đã gửi đơn lên UBND xã Trường Xuân để tố cáo nhà máy và đề nghị xã đưa ra biện pháp xử lý. Tuy nhiên, UBND xã Trường Xuân vẫn không tiếp nhận đơn của 16 hộ dân mà chỉ hướng dẫn họ tố cáo sự việc với cơ quan Công an…

Theo thống kê của 16 hộ dân thì ở thôn 2 có khoảng 50ha cà phê và hồ tiêu bị ảnh hưởng nghiêm trọng vì phân Ormix. Trong đó, hầu như các diện tích hồ tiêu đều đã bị chết hoặc không thể phục hồi. Tuy nhiên, mức độ thiệt hại không chỉ dừng lại ở các hộ dân tại thôn 2, vì Hội Nông dân xã Trường Xuân còn cho biết, trong thời gian qua, nông dân trên địa bàn xã đã mua tổng cộng 105 tấn phân Ormix do hội giới thiệu.

Điều này có nghĩa là diện tích cà phê và hồ tiêu của nông dân trên địa bàn xã Trường Xuân bị phân Ormix "tàn phá" còn lớn hơn rất nhiều. Vậy mà trong thời gian qua, Hội Nông dân xã vẫn tiếp tục vận động những hộ nông dân khác đăng ký mua thêm khoảng 20 tấn phân Ormix và dự kiến sẽ được đưa về trong thời gian tới.

Có thể nói, mức độ thiệt hại về kinh tế do sử dụng phân Ormix mà các hộ dân trên địa bàn xã Trường Xuân phải gánh chịu đã là rất lớn. Mặc dù vậy, không hiểu sao hơn một năm qua, chính quyền địa phương vẫn không tiến hành kiểm tra, xem xét để đưa ra các biện pháp can thiệp hoặc giúp đỡ người dân khắc phục hậu quả?