Vi phạm hành lang ATGT đường sắt, tiềm ẩn TNGT nghiêm trọng

Theo thống kê, trên lộ trình dài gần 25km của tuyến đường sắt chạy qua TP Hải Phòng có đến gần 223.000m² vi phạm hành lang an toàn giao thông cần giải tỏa theo Luật Đường sắt. Trong đó, 111.500m² của hàng nghìn hộ dân xây nhà ở kiên cố và gần 111.500m² đất bị doanh nghiệp, người dân chiếm dụng làm kho hàng, bãi tập kết vật liệu, bán hàng... Thậm chí, có hơn 100 ngôi nhà kiên cố cao 3 - 4 tầng.

Vi phạm nhiều, xử lý chẳng được bao nhiêu

Tuyến đường sắt Hà Nội - Hải Phòng chạy qua TP Hải Phòng có tổng chiều dài 25km, đi qua 25 xã, phường của các quận, huyện: Hồng Bàng, Hải An, Lê Chân, Ngô Quyền, An Dương. Trong đó, 2 tuyến nhánh vào cảng Vật Cách và Công ty Xăng dầu Khu vực 3, tuyến chính đi vào giữa trung tâm thành phố Hải Phòng. Tuyến chính có tới 11 điểm giao cắt với đường bộ và gần 200 đường ngang vào các cơ quan, khu dân cư được phép mở và tự mở.

Bên cạnh đó, hành lang an toàn đường sắt qua địa phận Hải Phòng hiện còn nhiều vi phạm chưa được giải quyết triệt để, đáng chú ý là đoạn từ cổng 1 Cảng Hải Phòng tới Cảng Chùa Vẽ. Khu vực trước cổng 3 Cảng Hải Phòng, nhiều dãy hàng quán sát tường kết hợp với cơ sở thu mua gỗ phế liệu bày tràn xuống lòng đường đã che khuất tầm nhìn của các lái xe khi có tàu hỏa tới. Do khu vực này không có chắn tàu nên mỗi khi tàu hỏa chạy qua đường Lê Thánh Tông, các nhân viên trên tại ga phải dùng còi, thậm chí chạy bộ dẫn tàu.

Người dân lấn chiếm hành lang TTATGT.

Từ cổng 1 Cảng Hải Phòng đến Cảng Chùa Vẽ tình trạng vi phạm hành lang an toàn đường sắt còn nghiêm trọng hơn. Các cơ sở thu mua phế liệu bày tràn lan từ mép nhà qua đường tàu đến tận lòng đường ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc chạy tàu…

Theo ông Đàm Xuân Lũy, Giám đốc Sở GTVT Hải Phòng, hành lang an toàn giao thông đường sắt ở Hải Phòng đang bị vi phạm nghiêm trọng. Nhiều nhà dân, quán hàng... lấn chiếm hành lang đường sắt. Trước tình hình trên, chúng tôi đã thường xuyên đôn đốc, kiểm tra, giải tỏa các lều quán vi phạm hành lang đường sắt. Tuy nhiên, để lập lại TTATGT đường sắt tại Hải Phòng, chúng tôi kiến nghị Chính phủ sớm phê duyệt dự án giải tỏa các vi phạm hành lang đường sắt.

Báo cáo tại hội nghị tổng kết trật tự an toàn giao thông đường sắt cho thấy, năm 2010, các cơ quan chức năng TP Hải Phòng đã phát hiện 1000 trường hợp vi phạm, xử phạt số tiền trên 100 triệu đồng.

Trong năm 2010, ngành Đường sắt phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng và chính quyền địa phương giữ gìn trật tự ATGT đường sắt. Lực lượng CSGT thường xuyên phối hợp với các đơn vị đường sắt, các ga, cung đường tuần tra kiểm soát trên tuyến, phát hiện, ngăn chặn kịp thời các vi phạm hành lang đường sắt như làm công trình phụ, xây tường rào, làm nhà ở, đổ đất, phế thải xây dựng ra lòng đường sắt…

Thiếu các biện pháp đồng bộ

Tuy nhiên, do các hình thức xử lý còn nhẹ, chưa đủ sức răn đe nên tình trạng lấn chiếm hành lang đường sắt chưa giải quyết triệt để. Năm 2011, các đơn vị chức năng bao gồm: Công an, ngành Đường sắt và chính quyền địa phương có đường sắt đi qua đã phối hợp đẩy mạnh tuyên truyền giáo dục pháp luật về trật tự ATGT đường sắt đối với các hộ, khu dân cư sống cạnh đường sắt.

Một số giải pháp đã được ngành Đường sắt triển khai như: cải tạo chắn tàu tại cầu Tam Bạc, chắn ngã sáu Máy Tơ, mở rộng chắn METRO tại km 98+250 đạt độ rộng 100% của đường bộ qua đường sắt (hiện mới chỉ bằng 2/3 chiều ngang đường bộ, tạo nên tình trạng "thắt cổ chai' gây ùn tắc mỗi khi tàu chạy qua. Tuy nhiên, về lâu dài, ngành Đường sắt cần bố trí người gác, chăn tàu tại nơi giao nhau giữa đường sắt và đường bộ tại ngã tư Lê Thánh Tông - Lê Lai. Tiến hành cắm mốc chỉ giới hành lang ATGT đường sắt, đầu tư xây dựng bờ rào hai bên cách đường sắt 3m, làm đường gom dọc hai bên tuyến để tránh tái lấn chiếm, hạn chế các đường ngang tự mở qua đường sắt.

Ông Đặng Tiến Mạnh, Phó Trưởng ga Hải Phòng cho biết, đường ngang cắt đường sắt do người dân tự phát mở trái phép quá nhiều. Đây chính là một trong những nguyên nhân quan trọng dẫn đến mất an toàn giao thông đường sắt ở Hải Phòng. Cung đường ga Hải Phòng dài gần 4km nhưng có tới gần 70 đường ngang dân sinh.

Theo tính toán của ngành Đường sắt, chỉ riêng diện tích đất để tái định cư cho các hộ dân này cũng phải mất hơn 30.000m²; để giải tỏa gần 223.000m² đất vi phạm hành lang an toàn giao thông đường sắt ở Hải Phòng phải mất hơn 4.711 tỷ đồng.       

Thượng tá Phạm Hải, Phó trưởng Phòng CSGT đường bộ - đường sắt, Công an TP Hải Phòng cho biết: Để hạn chế tối đa TNGT đường sắt, lực lượng CSGT phải căng mình làm nhiệm vụ mỗi khi tàu hoả chạy bởi có khá nhiều đường sắt cắt đường bộ trong nội đô mà không có nhân viên gác, người dân lại sốt ruột chờ tàu nên cứ liều mình băng qua trong khi tàu đang đến gần. Khu vực đông dân cư nội đô cần có đầy đủ nhân viên gác tàu. 

Nhiều điểm giao cắt giữa đường sắt và đường bộ dễ gây tai nạn như nút cổ chai đường vào Metro (quận Hồng Bàng) cần sớm được mở rộng. Nếu xây dựng được cầu vượt qua chỗ đông dân cư là tốt nhất bởi vừa tránh cả tai nạn lẫn tắc đường giờ cao điểm. Để hạn chế tàu đi vào nội đô gây ách tắc giao thông, tốt nhất chuyển ga khách sang ga Thượng Lý và hạn chế tàu hàng chạy vào ban ngày.

Bên cạnh đó, chính quyền địa phương phải bịt ngay các đường ngang mà người dân tự mở trái phép và làm đường gom cắt qua đường sắt; làm hàng rào bảo vệ rào riêng đường sắt không cho người dân đi vào khu vực đường ray. Đồng thời, xử phạt nghiêm hành vi lấn chiến hành lang an toàn giao thông đường sắt; tuyên truyền người dân tuân thủ an toàn giao thông đường sắt; hệ thống đèn, biển cảnh báo đường sắt phải thường xuyên kiểm tra đảm bảo đầy đủ...