Cựu Chủ tịch UBND TP Trà Vinh gây thất thoát 70 tỷ như thế nào?

• Khởi tố nguyên Chủ tịch, Phó chủ tịch UBND TP Trà Vinh

Những người bị đề nghị truy tố, gồm: nguyên Chủ tịch UBND TP Trà Vinh Diệp Văn Thạnh cùng cấp phó Trần Trường Sơn; nhóm cán bộ lãnh đạo, chuyên viên Phòng Tài Nguyên môi trường Nguyễn Văn Chiến, Lê Hữu Lễ, Lý Kiến Trung, Trần Thanh Sơn, Nguyễn Trọng Nghĩa, Lâm Pho La (cán bộ địa chính phường) và nhóm cò đất và chủ đất Trần Mười, Trần Thanh Vũ, Huỳnh Công Chúc, Lê Hoàng Anh, Trầm Ngọc Long, Phú Thanh Tâm, Trang Thị Xây.

Năm 2009, UBND TP Trà Vinh, thực hiện quyết định số 118 của Thủ tướng Chính phủ, triển khai thực hiện cho người có công với cách mạng cải thiện nhà ở bằng hình thức chuyển mục đích sử dụng đất và miễn giảm tiền sử dụng đất. Diệp Văn Thạnh, thời điểm đó là Phó Chủ tịch thường trực, phụ trách lĩnh vực tài nguyên, môi trường, đất đai, trực tiếp chỉ đạo cấp dưới và bộ phận chuyên môn làm trái quyết định của Thủ tướng. 

Năm 2014, Diệp Văn Thạnh giữ chức Chủ tịch UBND TP Trà Vinh cùng Trần Trường Sơn là Phó Chủ tịch, cố tình chỉ đạo cấp dưới tiếp tục làm trái quy định trong việc triển khai thực hiện chính sách cho người có công. 

Diệp Văn Thạnh ký hai công văn chỉ đạo Phòng Tài nguyên - Môi trường, Chi cục thuế, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất TP Trà Vinh, có nội dung trái với quyết định của Thủ tướng, Thông tư 30 của Bộ Tài nguyên - Môi trường, Công văn của Bộ Tài chính và UBND tỉnh Trà Vinh, tạo điều kiện cho một số đối tượng bên ngoài là “chủ đất” và “cò đất” lợi dụng chính sách, sự khó khăn của gia đình người có công, lập thủ tục, hợp đồng chuyển nhượng khống, tặng cho quyền sử dụng đất để gia đình chính sách đứng tên, hợp thức hồ sơ chuyển mục đích từ không phải đất ở sang đất ở để miễn, giảm tiền sử dụng đất.

Năm 2014, bị can Nguyễn Văn Chiến, khi đó là cán bộ Phòng Tài nguyên và Môi trường, phát hiện tình trạng “cò đất” lợi dụng chính sách dành cho người có công, hợp thức hóa hồ sơ để hưởng lợi. Diệp Văn Thạnh không chỉ đạo chấn chỉnh mà tiếp tục cho thực hiện việc miễn giảm gia đình chính sách như trước đây. 

Cựu Chủ tịch UBND TP Trà Vinh cũng không báo cáo UBND tỉnh và không có ý kiến chấn chỉnh tình trạng này. Hai năm sau, Lê Hữu Lễ, Trưởng phòng và Lý Kiến Trung, Phó trưởng Phòng Tài nguyên - Môi trường, phản ánh tình trạng mua bán chế độ chính sách, một số “cò đất” cấu kết với “chủ đất”, hợp thức hóa hồ sơ chuyển mục đích sử dụng. Tuy nhiên, Diệp Văn Thạnh cũng không chỉ đạo chấn chỉnh mà tiếp tục cho thực hiện. Diệp Văn Thạnh và Trần Trường Sơn, ký các thủ tục quyết định cho chuyển nhượng mục đích sử dụng đất và miễn, giảm tiền sử dụng đất với rất nhiều hồ sơ sai về đối tượng, trong một thời gian rất dài. 

Từ năm 2009 đến tháng 7/2018, Diệp Văn Thạnh và Trần Trường Sơn, ký quyết định cho phép chuyển nhượng mục đích sử dụng đất và miễn giảm tiền sử dụng đất 315 hồ sơ, gây thiệt hại hơn 70 tỷ đồng. Diệp Văn Thạnh ký 39 hồ sơ, gây thiệt hại hơn 10 tỷ đồng, Trần Trường Sơn ký 276 hồ sơ, gây thiệt hại hơn 60 tỷ đồng.

Các bị can là cán bộ lãnh đạo, chuyên viên Phòng Tài nguyên - Môi trường, thực hiện hành vi sai phạm thông qua việc tiếp nhận, thẩm định và tham mưu sai cho Diệp Văn Thạnh và Trần Trường Sơn, ký quyết định cho phép chuyển mục đích sử dụng đất và miễn giảm tiền sử dụng đất sai đối tượng, với 315 hồ sơ. Quá trình điều tra chứng minh các bị can nguyên là cán bộ lãnh đạo, chuyên viên có hành vi cấu kết với “cò đất”, làm khống thủ tục, hợp thức hóa hồ sơ chuyển mục đích sử dụng, không phải đóng tiền, vụ lợi cá nhân. 

Bị can Trầm Ngọc Long là Giám đốc doanh nghiệp ở TP Trà Vinh, sau khi biết bị can Lý Kiến Trung làm việc tại Phòng Tài nguyên - Môi trường, đã tìm cách kết nối. Từ năm 2016 đến năm 2017, Long đã hợp thức hóa chuyển mục đích 5 thửa đất trồng cây lâu năm sang đất ở đô thị, gây thiệt hại ngân sách 3,1 tỷ đồng. 

Cụ thể, Long có hai thửa đất ở phường 8, nên bàn bạc với Lý Kiến Trung. Người này giới thiệu cho Long gặp “cò đất” là bị can Trần Thanh Vũ để trao đổi, làm thủ tục ghép nối hợp thức hóa hồ sơ miễn tiền sử dụng đất. Hai người thống nhất, chi phí thực hiện là 100 triệu đồng. Các loại chi phí phát sinh, Long sẽ chi trả. Vũ tìm được hai gia đình chính sách ở xã Long Đức, TP Trà Vinh và xã Tân Bình, huyện Càng Long, sau đó làm thủ tục chuyển nhượng khống, để miễn tiền sử dụng đất. 

Sau khi hoàn tất các thủ tục, Long hưởng lợi gần 850 triệu đồng, đưa cho Vũ 100 triệu đồng. Vũ lấy 60 triệu đồng trả chi phí mua chế độ chính sách của hai hộ gia đình, trực tiếp sử dụng 30 triệu đồng và đưa cho Lý Kiến Trung 10 triệu đồng.

Sau đó, Lý Kiến Trung giới thiệu “cò đất” là bị can Trần Mười, gặp Long tìm các gia đình chính sách ghép hồ sơ miễn giảm tiền sử dụng đất, hai thửa đất ở phường 6. Mười ra giá hai hồ sơ hoàn thành là 120 triệu đồng. Sau khi thỏa thuận, Mười tìm đến gia đình chính sách ở xã Mỹ Long Bắc, huyện Cầu Ngang và nhờ “cò đất” là bị can Huỳnh Công Chúc, tìm gia đình chính sách ở xã Long Đức, TP Trà Vinh. Sau khi có đầy đủ hồ sơ, Mười làm thủ tục chuyển nhượng khống, hợp thức hóa hồ sơ cho Long, được miễn tiền sử dụng hơn 1,8 tỷ đồng. Thực hiện xong hai hồ sơ này, Long đưa số tiền đã thỏa thuận. Mười trừ các chi phí còn 35 triệu đồng, đưa cho Lý Kiến Trung 15 triệu đồng…

Tương tự, năm 2015, bị can Trang Thị Xây đứng tên cùng hộ gia đình có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất diện tích 102,5m2. Con gái Xây là Phú Thị Hồng Loan đứng tên diện tích 47,7m2, đất trồng cây lâu năm tại phường 6, TP Trà Vinh. Khi chuẩn bị chuyển mục đích sử dụng đất, Xây cùng con trai là bị can Phú Thanh Tâm, biết được quy định người có công sẽ được miễn tiền sử dụng đất. Tâm đến gặp bị can Lâm Pho La, cán bộ địa chính phường 7 và bị can Nguyễn Trọng Nghĩa, cán bộ Phòng Tài nguyên – Môi trường nhờ giúp đỡ. 

Pho La đồng ý và nói với Xây, Tâm có quen với bà Thạch Thị Bane, ngụ xã Châu Điền, Cầu Kè là mẹ Việt nam Anh hùng, được hưởng chế độ miễn 100%. Sau đó, Pho La chở bà Bane đến Văn phòng công chứng Công Lý để lăn tay, chuyển nhượng 2 thửa đất trên. Nghĩa làm thủ tục cho bà Bane, hợp thức hóa hồ sơ cho Xây và con gái. Loan. Nghĩa soạn văn bản tham mưu trình Lê Hữu Lễ, ký tờ trình miễn giảm số tiền hơn 2,4 tỷ đồng. Xây bồi dưỡng cho Pho La và Nghĩa với số tiền 150 triệu đồng. Pho La trả cho gia đình bà Bane 30 triệu đồng, đưa cho Nghĩa 120 triệu đồng. Số tiền này, Nghĩa cho Pho La 20 triệu đồng, đóng thế và các khoản chi phí khác hết 80 triệu đồng.

Đây là vụ án gây thất thoát, lãng phí tài sản Nhà nước mang tính đặc biệt nghiêm trọng, xảy ra tại UBND TP Trà Vinh, do Diệp Văn Thạnh cùng cấp dưới thực hiện. Diệp Văn Thạnh cố ý chỉ đạo cấp dưới làm trái quyết định 118 của Thủ tướng Chính phủ, Thông tư 30 của Bộ Tài Nguyên - Môi trường, Công văn 10466 của Bộ Tài chính và Công văn số 315 của UBND tỉnh Trà Vinh, dẫn đến việc ký sai 315 hồ sơ, gây thiệt hại hơn 70 tỷ đồng. 

Tháng 6/2019, cơ quan điều tra đã khởi tố vụ án hình sự và đến tháng 8, lần lượt khởi tố các bị can. Diệp Văn Thạnh và Trần Trường Sơn, bị cách chức vụ Chủ tịch và Phó Chủ tịch UBND TP Trà Vinh, vì những sai phạm nêu trên.