Vì sao cựu Tổng giám đốc PVC cùng 3 thuộc cấp bị khởi tố?
Bốn bị can gồm: Vũ Đức Thuận, nguyên Ủy viên HĐQT kiêm Tổng Giám đốc; Nguyễn Mạnh Tiến, Phó tổng Giám đốc; Trương Quốc Dũng, nguyên Phó tổng Giám đốc; Phạm Tiến Đạt, nguyên Kế toán trưởng PVC về tội “Cố ý làm trái quy định của nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng”.
Trước đó, vào thời điểm 2009 – 2013, Trịnh Xuân Thanh là Chủ tịch HĐQT; Vũ Đức Thuận là Tổng Giám đốc; Nguyễn Mạnh Tiến và Trương Quốc Dũng, là Phó tổng Giám đốc; Phạm Tiến Đạt, Kế toán trưởng của PVC.
Theo báo cáo của Ban kiểm soát tại Hội đồng cổ đông thường niên của PVC năm 2014, năm 2013 PVC thua lỗ 2.228,5 tỷ đồng, trong đó riêng công ty mẹ lỗ 1.927 tỷ đồng. Lũy kế cuối năm 2013, PVC lỗ gần 3.300 tỷ đồng. Trong năm 2013, hoạt động sản xuất kinh doanh tại các công ty con của PVC gặp rất nhiều khó khăn, nhiều đơn vị gần như không có việc làm.
| Vũ Đức Thuận và Trịnh Xuân Thanh (từ trái sang phải). |
Dưới thời điều hành của Trịnh Xuân Thanh, Vũ Đức Thuận và các thuộc cấp, PVC sử dụng phần vốn điều lệ đáng kể đầu tư góp vốn vào các công ty con, công ty liên kết. Tuy nhiên, các đơn vị này bộc lộ sự yếu kém trong hoạt động sản xuất kinh doanh dẫn đến tình trạng thua lỗ. Riêng năm 2012, một số dự án trọng điểm bị ngừng, giãn tiến độ hoặc vướng mắc chưa triển khai được khiến PVC thua lỗ hơn 1.848 tỷ đồng.
Tại nhiều công trình, dự án lớn của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, PVC được tham gia thực hiện với tư cách là Tổng thầu hoặc nhà thầu lớn, nhưng sau khi nhận công trình, PVC lại chỉ định cho các công ty con hoặc bán thầu cho doanh nghiệp bên ngoài thi công. Việc lãnh đạo PVC thiếu trách nhiệm, buông lỏng lãnh đạo, quản lý điều hành, thiếu kiểm tra, giám sát, làm trái các quy định của pháp luật về quản lý kinh tế đã để lại hậu quả lớn cho PVC cũng như ngân sách Nhà nước.
Theo các báo cáo Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Thanh tra Chính phủ và kiểm toán, trong giai đoạn năm 2011 đến năm 2013, PVC đã để xảy ra thua lỗ khoản tiền gần 3.300 tỷ đồng.
Đáng chú ý, cuối năm 2009, Tổng Công ty PVC đã quyết định thành lập Công ty cổ phần thi công cơ giới và lắp máy dầu khí (Công ty PVC-ME, là Công ty con) và rót vào đây 102 tỷ đồng. Đến tháng 7-2010, Tổng Công ty PVC tiếp tục rót vào Công ty PVC-ME thêm 200 tỷ đồng. Do năng lực Ban lãnh đạo công ty yếu kém nên PVC-ME chỉ nhận công trình sau đó đi thuê nhà thầu phụ thi công, còn mình đứng giữa ăn phần trăm nên đã xảy ra hàng loạt bê bối.
Ngày 12-9-2012, cơ quan CSĐT Bộ Công an đã khởi tố vụ án, khởi tố 15 bị can liên quan đến các sai phạm tại PVC-ME. Ngày 11-8-2015, TAND TP Hà Nội xét xử sơ thẩm vụ án cố ý làm trái các quy định của nhà nước về quản lý kinh tế và thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng xảy ra tại PVC-ME.
Đến đầu tháng 2-2016, vụ án được TAND Tối cao tại TP Hà Nội xử phúc thẩm. Trong vụ án này có 13 bị cáo bị truy tố về tội cố ý làm trái thì có tới 11 bị cáo thuộc PVC-ME. Cơ quan tố tụng xác định PVC-ME đã lập quỹ trái phép với khoản tiền hơn 85 tỷ đồng để sử dụng cho hoạt động đối ngoại, tiếp khách. Hội đồng xét xử (HĐXX) xác định hành vi của các bị cáo đã gây thiệt hại cho PVC-ME hơn 52 tỷ đồng.
Theo kết luận của các cơ quan chức năng, đến năm 2012, tại PVC-ME đã để xảy ra thua lỗ với khoản tiền hơn 576 tỷ đồng, dẫn đến mất toàn bộ vốn chủ sở hữu, chưa kể những khoản nợ khổng lồ lên tới hàng trăm tỉ đồng. Thua lỗ thất thoát tại PVC-ME đã cộng thêm phần tiêu cực vào việc thua lỗ gần 3.300 tỷ đồng tại PVC.
Được biết, thời điểm tháng 5-2012, Tập đoàn dầu khí Việt Nam làm chủ đầu tư và Tổng Công ty PVC được giao làm nhà thầu và liên doanh với một số nhà thầu khác tại dự án nhà máy nhiệt điện Thái Bình 2.
Đây là dự án có công suất thiết kết 1.200MW với tổng mức đầu tư hơn 34.295 tỷ đồng (tương đương 1,7 tỷ USD). Bốn bị can nêu trên là người trực tiếp ký duyệt các thủ tục và đề xuất chuyển tiền vào dự án. Theo đó, PVC đã rót 110 tỷ đồng đầu tư sai mục đích, dẫn đến không thu hồi được vốn. Vì vậy, hành vi này có dấu hiệu cố ý làm trái gây thiệt hại lớn tài sản Nhà nước.