Xét xử cựu Chủ tịch Vinashin và đồng phạm vì nhận lãi ngoài hơn 100 tỷ đồng
Thẩm phán Vũ Quang Huy được phân công làm Chủ tọa phiên tòa. Hai Kiểm sát viên Viện KSND TP Hà Nội tham gia giữ quyền công tố và giám sát hoạt động xét xử tại phiên tòa là Hoàng Thị Huyền và Đặng Vĩnh Như. Có 8 luật sư tham gia bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho các bị cáo tại phiên tòa.
Bốn bị can trong vụ án gồm: Nguyễn Ngọc Sự (SN 1957, cựu Chủ tịch Hội đồng thành viên Vinashin), Trần Đức Chính (SN 1976, cựu Kế toán trưởng kiêm Trưởng ban Tài chính Vinashin), Trương Văn Tuyến (SN 1950, cựu Tổng Giám đốc Vinashin), Phạm Thanh Sơn (SN 1972, cựu Phó Tổng Giám đốc Vinashin).
Đại diện Vinashin được Toà triệu tập với tư cách là người có quyền và nghĩa vụ liên quan. Ngoài ra, Toà còn triệu tập 14 người khác đến phiên xử với tư cách là người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan như: Hà Văn Thắm (cựu Chủ tịch HĐQT Ngân hàng TMCP Đại Dương- OceanBank), Nguyễn Xuân Sơn (cựu Tổng Giám đốc OceanBank), Nguyễn Minh Thu (cựu Tổng Giám đốc OceanBank), Nguyễn Thị Minh Phương (cựu Phó (cựu Tổng Giám đốc OceanBank), Lê Thị Thu Thuỷ (cựu Phó (cựu Tổng Giám đốc OceanBank)... Tuy nhiên đến giờ xét xử, cả 14 người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan đều không có mặt.
| Bị cáo Nguyễn Ngọc Sự (thứ 2 từ trái sang) và đồng phạm tại phiên xử. |
Theo thông báo của Thư ký phiên toà, những người này đều xó đơn xin xét xử vắng mặt. Sau khi nghe ý kiến của đại diện Viện kiểm sát và tiến hành hội ý, HĐXX quyết định tiếp tụ xét xử với lý do “Quá trình điều tra vụ án đã có lời khai của 14 người này. Vì thế sự vắng mặt của họ không ảnh hưởng đến quá trình xét xử. Do phiên toà diễn ra dài ngày nên nếu thấy cần thiết thì HĐXX sẽ tiếp tục triệu tập hoặc thực hiện biện pháp áp giải đến phiên toà”.
Theo cáo trạng của Viện KSND tối cao, Vinashin được thành lập theo Quyết định số 103/2006/QĐ-TTg ngày 15/5/2006 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt đề án thí điểm Tập đoàn kinh tế Vinashin và Quyết định số 104/2006/QĐ-TTg ngày 15/5/2006 của Thủ tướng Chính phủ về việc thành lập Công ty mẹ - Tập đoàn Vinashin trên cơ sở tổ chức lại cơ quan quản lý, điều hành và các đơn vị thành viên hạch toán phụ thuộc vào Tổng Công ty Công nghiệp tàu thủy Việt Nam, hoạt động theo mô hình Công ty mẹ - Công ty con.
Năm 2010, Vinashin được nhận 2.200 tỷ đồng từ Tập đoàn Dầu khí (PVN) để tái cơ cấu Tập đoàn Vinashin và 4.190 tỷ đồng của Chính phủ cấp tạm ứng vốn phục vụ sản xuất kinh doanh cho Vinashin.
Khi đó, mặc dù không được Thủ tướng Chính phủ cho phép nhưng Nguyễn Ngọc Sự, Trương Văn Tuyển, Phạm Thanh Sơn và Trần Đức Chính đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong việc quản lý số tiền trên, bàn bạc thống nhất chủ trương quyết định việc gửi tiền có kỳ hạn vào Ngân hàng TMCP Đại Dương (OceanBank) nhằm chiếm đoạt số tiền do OceanBank chi ngoài lãi suất tiền gửi theo hợp đồng.
Với mục đích mong muốn có nguồn tiền phục vụ cho hoạt động của OceanBank, Hà Văn Thắm (Chủ tịch Hội đồng quản trị OceanBank) và lãnh đạo OceanBank đã ban hành chủ trương chi tiền ngoài lãi suất tiền gửi theo hợp đồng cho Vinashin để lãnh đạo Vinashin quyết định việc gửi tiền có kỳ hạn vào OceanBank.
Từ tháng 3- 2011 đến tháng 8- 2014, Chính đã nhận hơn 105 tỷ đồng do các cán bộ của OceanBank chi ngoài lãi suất cho các hợp đồng tiền gửi của Vinashin. Số tiền hơn 105 tỷ đồng này do Chính trực tiếp quản lý, không hạch toán vào nguồn thu của Vinashin, để ngoài sổ sách, dùng để các bị can chiếm hưởng cá nhân trái pháp luật, chi phí không đúng quy định của Nhà nước.
Cáo trạng xác định, Nguyễn Ngọc Sự, Trần Đức Chính, Trương Văn Tuyến và Phạm Thanh Sơn phải chịu trách nhiệm hình sự đồng phạm về hành vi Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt số tiền hơn 105 tỷ đồng của OceanBank. Cá thể hoá vai trò thực hiện hành vi vi phạm, Viện KSND tối cao xác định, Nguyễn Ngọc Sự với tư cách là Chủ tịch Hội đồng thành viên Vinashin đã đưa ra chủ trương gửi tiền có kỳ hạn vào OceanBank nhằm chiếm đoạt số tiền chi ngoài lãi suất của OceanBank.
Nguyễn Ngọc Sự cũng là người đã quyết định giao cho Trần Đức Chính tiếp nhận, quản lý và chi tiêu, sử dụng số tiền này. Bản thân bị can Sự đã trực tiếp ký 12 hợp đồng trên giao dịch gửi tiền vào OceanBank và chiếm hưởng cá nhân 8 tỷ đồng.
Theo ủy quyền của Trương Văn Tuyến, Trần Đức Chính đã trực tiếp ký nhiều hợp đồng trên giao dịch phát sinh tiền gửi tại OceanBank, đồng thời trực tiếp nhận, quản lý, chi tiêu sử dụng trái nguyên tắc số tiền ngoài lãi suất theo chỉ đạo của Sự, Tuyến, Sơn và chiếm hưởng cá nhân 10 tỷ đồng.
Với vai trò là Tổng Giám đốc, đại diện theo pháp luật của Vinashin, Trương Văn Tuyến cùng đề xuất chủ trương, trực tiếp chỉ đạo việc gửi tiền có kỳ hạn vào OceanBank, đồng thời ký ủy quyền cho Phạm Thanh Sơn và Trần Đức Chính thực hiện gửi tiền vào OceanBank khi chưa được sự đồng ý của Chính phủ. Trong đó, Trương Văn Tuyến đã trực tiếp ký 2 hợp đồng trên giao dịch tiền gửi, không chỉ đạo hạch toán số tiền ngoài lãi suất vào hệ thống sổ sách kế toán của Vinanshin.
Trương Văn Tuyến cũng là người đề xuất việc chia tiền và chiếm hưởng cá nhân số tiền 3,5 tỷ đồng. Phạm Thanh Sơn đã đồng thuận chủ trương và thực hiện việc gửi tiền có kỳ hạn vào OceanBank, trực tiếp ký nhiều hợp đồng trên giao dịch gửi tiền vào OceanBank khi không có ủy quyền của người đại diện theo pháp luật. Phạm Thanh Sơn được xác định đã chiếm hưởng cá nhân 1,2 tỷ đồng.
Viện KSND tối cao kết luận, bốn bị can: Nguyễn Ngọc Sự, Trương Văn Tuyến, Trần Đức Chính và Phạm Thanh Sơn phải liên đới bồi thường toàn bộ số tiền hơn 105 tỷ đồng đã chiếm đoạt. Đến nay chỉ có Nguyễn Ngọc Sự, Trương Văn Tuyến nộp lại số tiền đã chiếm hưởng (bị can Sự nộp 5,3 tỷ đồng, bị can Tuyến nộp 3,5 tỷ đồng). Trần Đức Chính và Phạm Thanh Sơn chưa nộp lại số tiền đã chiếm hưởng.
Bốn bị can bị truy tố về tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản, theo điểm a, khoản 4, Điều 355 BLHS năm 2015 với khung hình phạt từ 20 năm hoặc tù chung thân. Theo kế hoạch, phiên toà xét xử vụ án này diễn ra trong 3 ngày.