Đại án Đăng kiểm với nhiều quan điểm luận tội và cơ sở rõ ràng
Sau khi kết thúc phần thẩm vấn 247/254 bị cáo (6 bị cáo xin xét xử vắng mặt, riêng bị cáo Đỗ Trung Học bỏ trốn) trong đại án ngành Đăng kiểm, ngày 6/8, TAND TP Hồ Chí Minh tiếp tục qua phần tranh luận.
Theo đại diện VKS, đây là vụ án tham nhũng, chức vụ, kinh tế có quy mô đặc biệt lớn và gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng trong lĩnh vực quản lý Nhà nước đối với hoạt động đăng kiểm phương tiện xe cơ giới và phương tiện thủy nội địa.
Trong phần xét hỏi, liên quan hành vi nhận hối lộ tại các trung tâm đăng kiểm, hầu hết các bị cáo là lãnh đạo, đăng kiểm viên… thừa nhận hành vi phạm tội như cáo trạng truy tố. Tuy nhiên, một số bị cáo gọi đây là "tiền bồi dưỡng" chứ không “làm luật” với người đưa phương tiện đến đăng kiểm. Một số bị cáo yêu cầu xem xét lại số tiền mà họ hưởng lợi, để được giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.
Trước lời khai của các bị cáo, đại diện VKS xác định, số liệu về những khoản tiền nhận hối lộ mà cáo trạng đã thể hiện là đầy đủ cơ sở. Cơ quan điều tra và VKSND dựa trên thông tin đã thu thập được tại các trung tâm đăng kiểm (số liệu về số lượng xe được kiểm định, hồ sơ kiểm định). Các bị cáo được xác định đã nhận hối lộ hằng ngày, hằng tuần, dẫn đến tổng số tiền lớn như cáo trạng đã truy tố.
VKS cũng làm rõ rằng tất cả bị cáo đều phải chịu trách nhiệm chung về số tiền nhận hối lộ, bởi hành vi này được thực hiện có tổ chức và có sự phối hợp giữa các cá nhân. VKS cũng xác định rõ trách nhiệm cụ thể đối với từng bị cáo, dựa trên số tiền mà mỗi người được hưởng lợi riêng. Điều này bảo đảm rằng trách nhiệm hình sự được phân định một cách công bằng, phản ánh đúng mức độ tham gia và hưởng lợi của mỗi bị cáo trong vụ án.
Theo đại diện VKS, hành vi đưa nhận hối lộ tại Cục Đăng kiểm Việt Nam (ĐKVN) diễn ra trong thời gian dài, việc các bị cáo khai không biết chủ trương từ lãnh đạo Cục Đăng kiểm Việt Nam này là không có căn cứ.
Trong thời gian giữ chức vụ Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam, các bị cáo Trần Kỳ Hình và Đặng Việt Hà là nhưng người đứng đầu chịu trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo mọi hoạt động của Cục Đăng kiểm Việt Nam. 2 bị cáo được giao nhiệm vụ quản lý nhà nước về công tác đăng kiểm trên phạm vi cả nước. Bị cáo Nguyễn Vũ Hải là Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam phụ trách hoạt động của Phòng tàu sông.
Trong thời gian công tác bị cáo Trần Kỳ Hình, Đặng Việt Hà, Nguyễn Vũ Hải đã không thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao, đưa ra chủ trương làm trái quy định của pháp luật. Trong đó Hình, Hà đã để xảy ra tiêu cực, sai phạm có hệ thống, trong thời gian dài tại các phòng trực thuộc Cục đăng kiểm Việt Nam, các Trung tâm Đăng kiểm, Chi cục Đăng kiểm trên cả nước, đã nhận hối lộ với số tiền đặc biệt lớn. 2 bị cáo phải chịu trách nhiệm với vai trò là người đứng đầu.
Việc luận tội 3 bị cáo này căn cứ vào lời khai của các bị cáo, dữ liệu thu thập được từ Phòng kiểm định xe cơ giới (phòng VAR) và nhiều tài liệu chứng cứ khác, có đủ căn cứ để xác định các bị cáo chủ chốt của Cục Đăng kiểm Việt Nam đã nhận hối lộ của các trung tâm đăng kiểm khối V, phòng VAR và một số trung tâm đăng kiểm khối D.
Bị cáo Đặng Việt Hà phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi nhận hối lộ với tổng số tiền là 40,2 tỉ đồng. Trong đó, bị cáo Đặng Việt Hà hưởng lợi số tiền 8,55 tỉ đồng.
Đối với bị cáo Trần Kỳ Hình nhận tiền hối lộ với tổng số tiền là 7,1 tỉ đồng và 12.000USD, hưởng lợi hơn 2,85 tỷ. Ngoài ra, bị cáo này còn có hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ trong việc duyệt cấp thông báo năng lực cho 63 hồ sơ cơ sở đóng tàu không đủ điều kiện theo quy định.
Bị cáo Nguyễn Vũ Hải (Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam) đã lợi dụng chức vụ quyền hạn, vị trí công tác, làm trái quy định, đã duyệt cấp đủ năng lực cho các cơ sở đóng tàu. Bị cáo Nguyễn Vũ Hải phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ trong việc cấp thông báo năng lực cho 15 hồ sơ cơ sở đóng tàu không đủ điều kiện theo quy định.
Các bị cáo là Lãnh đạo, Đăng kiểm viên Phòng kiểm định xe cơ giới, là đơn vị được giao trọng trách quản lý công tác kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường các loại xe cơ giới, kiểm tra xe máy chuyên dùng đang lưu hành trong phạm vi cả nước. Tuy nhiên, lợi dụng vị trí công tác của mình, các bị cáo đã nhận tiền từ các chủ phương tiện cần thẩm định hồ sơ xe cải tạo, nhận tiền từ các Trung tâm đăng kiểm để không thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ của mình trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Bị cáo Trần Anh Quân, quyền Trưởng phòng kiểm định xe cơ giới, phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi “Nhận hối lộ” với tổng số tiền là hơn 60 tỷ đồng đồng, hưởng lợi số tiền hơn 11,7 tỷ đồng.
Phiên toà vẫn đang tiếp tục với phần luận tội đối với các bị cáo khác.