Hai đường dây khai thác khoáng sản trục lợi hàng chục tỷ đồng dưới vỏ bọc “dự án cải tạo”
Sáng 1/8, Phòng Tham mưu Công an TP Hồ Chí Minh cho biết Cơ quan CSĐT Công an thành phố vừa phát hiện, triệt phá hai đường dây khai thác khoáng sản trái phép với quy mô lớn, thủ đoạn tinh vi, tổ chức chuyên nghiệp, trục lợi hàng chục tỷ đồng, gây thất thoát nghiêm trọng tài nguyên quốc gia dưới vỏ bọc “dự án cải tạo”.
Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã khởi tố cả 2 vụ án, đồng thời ra Quyết định khởi tố bị can, lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Trần Văn Tuấn, Phạm Thị Hồng Ngọc và Nguyễn Việt Hà trong vụ “hồ Đá Đen”. Trước đó, Vũ Đức Sơn cũng đã bị Cơ quan CSĐT Công thành phố khởi tố và bắt tạm giam cùng về tội “Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên”.
Tháng 3/2025, Vũ Đức Sơn (SN 1981, trú tại xã Hồ Tràm) bắt đầu tổ chức hoạt động cải tạo thửa đất trồng cây lâu năm tại thôn Bà Rịa, xã Hồ Tràm. Thay vì chỉ san gạt đất như mục đích sử dụng đã đăng ký, Vũ Đức Sơn đã chỉ đạo nhóm nhân công được thuê khai thác trái phép hơn 26.440 m³ đá tuồn ra thị trường, thu lợi bất chính nhiều tỷ đồng.
Tại hiện trường, Cơ quan Công an ghi nhận còn lại 2.240 m³ đá chưa tiêu thụ, nằm rải rác trên diện tích hơn 1.900 m² đất bị biến dạng địa hình, với dấu tích khai thác rõ ràng. Toàn bộ khu vực khai thác không được cấp giấy phép và là đất nông nghiệp.
Tại Cơ quan Công an, Vũ Đức Sơn đã khai nhận toàn bộ hành vi, đồng thời khai rõ cách thức thuê người, máy móc, phương tiện để khai thác - vận chuyển - tiêu thụ đá một cách có hệ thống.
Một vụ việc khác, nghiêm trọng hơn đã được Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh phát hiện tại khu vực hồ chứa nước Đá Đen, xã Ngãi Giao. Tại đây, một dự án có giấy phép nạo vét và tận thu đất san lấp đã bị “biến tướng” thành công trường khai thác đá trái phép quy mô rất lớn.
Theo hồ sơ, dự án nạo vét hồ Đá Đen được giao cho Công ty CP Đầu tư và Phát triển Đại Nguyên - do Trần Văn Tuấn làm đại diện pháp luật - làm chủ đầu tư, thi công bởi Công ty TNHH Đại Long Nguyên - do Phạm Thị Hồng Ngọc, vợ Trần Văn Tuấn - làm Giám đốc.
Từ năm 2023, khi phát hiện trong lòng hồ có lớp đá đen, Trần Văn Tuấn đã chỉ đạo vợ là Phạm Thị Hồng Ngọc ký hợp đồng cung cấp đá với nhiều đơn vị tư nhân, ghi tên hàng là “đá phong hóa” hoặc “đất phong hóa loại 1” để tránh bị phát hiện.
Chỉ tính riêng 3 khách hàng lớn, tổng khối lượng đá bị khai thác và tiêu thụ lên tới hơn 365.000 m³, tương đương giá trị khoảng 29,8 tỷ đồng. Các đối tượng sử dụng “hợp đồng chuyển nhượng đất đai” để thanh toán nhằm qua mặt cơ quan chức năng.
Nguyễn Việt Hà - Giám đốc Ban Quản lý dự án của Công ty Đại Nguyên, cũng bị Cơ quan CSĐT xác định là có hành vi “tiếp tay” khi biết rõ việc khai thác là không đúng theo giấy phép nhưng vẫn “làm ngơ” để hành vi vi phạm pháp luật diễn ra, cùng một số đối tượng khác tiếp tay, làm ngơ, cho phép các nhà thầu tận thu đá trái phép.
Dù các hợp đồng được ghi tên hàng là "đá phong hóa" hay "đất san lấp", nhưng qua tài liệu chứng cứ thu thập được, Cơ quan CSĐT xác định rõ bản chất là “đá đen” - loại khoáng sản cần phải xin phép khai thác và chịu sự giám sát nghiêm ngặt của cơ quan chức năng.
Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đang tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức có liên quan.