Ông Trần Văn Nam và lãnh đạo tỉnh Bình Dương “ưu ái” doanh nghiệp, gây thiệt hại hàng nghìn tỷ đồng

Ngày 23/8, Cơ quan CSĐT Bộ Công an cho biết, đã  kết luận điều tra vụ án "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” xảy ra tại Tổng Công ty Sản xuất - Xuất nhập khẩu Bình Dương trách nhiệm hữu hạn một thành viên (Tổng công ty 3 -2). Vụ án này thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng theo dõi, chỉ đạo.

Trong vụ án này, Cơ quan CSĐT Bộ Công an đề nghị truy tố bị can Trần Văn Nam, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Bình Dương về tội "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí" theo quy định tại Điều 219 - Bộ luật Hình sự năm 2015.

Ngoài ông Trần Văn Nam, Cơ quan CSĐT Bộ Công an đã đề nghị Viện KSND Tối cao truy tố 20 bị can khác trong đó có ông Nguyễn Văn Minh, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Tổng công ty Bình Dương;  Phạm Văn Cành, nguyên Phó Bí thư Tthường trực Tỉnh ủy Bình Dương; Trần Thanh Liêm, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương; Nguyễn Thanh Trúc, nguyên Chánh Văn phòng UBND tỉnh Bình Dương, sau đó là Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương; Trần Xuân Lâm, nguyên Trưởng Phòng Phòng Kinh tế ngành thuộc Văn phòng UBND tỉnh Bình Dương, sau đó là Chánh Thanh tra tỉnh Bình Dương; Võ Văn Lượng, nguyên Phó Chánh Văn phòng UBND tỉnh Bình Dương, sau đó là Chánh Văn phòng UBND tỉnh Bình Dương; Ngô Dũng Phương, Trưởng phòng Phòng Tài chính Đảng thuộc Văn phòng Tỉnh ủy Bình Dương và các đồng phạm về tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí theo khoản 3 Điều 219 Bộ luật Hình sự năm 2015.

Kết luận điều tra xác định bị can Nguyễn Văn Minh có vai trò chủ mưu, cầm đầu. Trong quá trình cổ phần hóa Tổng công ty Bình Dương, doanh nghiệp thuộc Tỉnh ủy Bình Dương, bị can Minh đã chỉ đạo cấp dưới xây dựng phương án sử dụng đất của doanh nghiệp do Tỉnh ủy Bình Dương phê duyệt.

Cụ thể, Tổng công ty Bình Dương phải tính toán để khu khu đất 43 ha tại phường Hòa Phú (TP Thủ Dầu Một) và khu đất 145 ha vào giá trị doanh nghiệp khi cổ phần hóa. Tuy nhiên, ông Minh đã cố ý chỉ đạo chuyển nhượng toàn bộ dự án Khu đô thị dịch vụ thương mại Tân Phú 43 ha cho công ty tư nhân, trái với quy định pháp luật và điều lệ của Tổng công ty Bình Dương, gây thiệt hại số tiền hơn 302 tỉ đồng. Đồng thời, đưa khu đất 145 ha vào diện góp vốn với doanh nghiệp khác mà không tiến hành định giá, không đưa vào xác định giá trị doanh nghiệp, gây thất thoát tài sản Nhà nước với số tiền hơn 1.160 tỉ đồng. Ông Minh và các đồng phạm trong vụ án gây thất thoát cho Nhà nước số tiền hơn 1.463 tỉ đồng.

Đối với ông Trần Văn Nam, Cơ quan CSĐT Bộ Công an xác định, trong giai đoạn giữ chức Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương, ông Trần Văn Nam biết rõ tiền sử dụng đất là nguồn thu ngân sách Nnhà nước, bảng giá đất hằng năm được UBND tỉnh ban hành là căn cứ để tính tiền sử dụng đất. Tuy nhiên, năm 2012, ông Nam vẫn ký ban hành công văn chấp thuận giá đất dịch vụ tại khu liên hợp là hơn 51.000 đồng/m2 để Cục Thuế tính tiền sử dụng đất đối với khu 43ha và 145ha được giao cho Tổng Công ty 3-2. 

Theo kết luận điều tra, đây là mức giá đất bình quân được UBND tỉnh Bình Dương ban hành từ năm 2006.  Từ đó, Cơ quan điều tra kết luận, hành vi trên của bị can Trần Văn Nam trái quy định pháp luật, là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến hậu quả gây thất thoát ngân sách nhà nước hơn 761 tỷ đồng.

Trong giai đoạn giữ chức vụ Bí thư Tỉnh ủy Bình Dương, khi cổ phần hóa Tổng Công ty 3-2, ông Trần Văn Nam đã chủ trì tổ chức họp thường trực Tỉnh ủy, phê duyệt phương án sử dụng đất của đơn vị. 

Theo đó, khu đất 43ha và 30% vốn góp tại Công ty Tân Phú phải chuyển về Công ty Impco là doanh nghiệp 100% vốn nhà nước do Tỉnh ủy quản lý. Đến tháng 4/2017, mặc dù biết Tổng công ty 3-2 đã chuyển nhượng khu đất 43ha cho Công ty Tân Phú, không bàn giao về Công ty Impco trái chủ trương Tỉnh ủy, trái quy định pháp luật, nhưng ông Nam không thực hiện các biện pháp quản lý để bảo toàn vốn của Nhà nước. Thậm chí, ông Nam còn tổ chức cuộc họp thường trực Tỉnh ủy để thống nhất và quyết định cho Tổng công ty 3-2 tiếp tục chuyển nhượng 30% vốn góp vào Công ty Tân Phú cho Công ty Âu Lạc, hoàn tất việc chuyển nhượng toàn bộ dự án trên khu đất 43ha từ Nhà nước sang tư nhân.  Theo cơ quan điều tra, hành vi này của ông Nam gây ra thiệt hại hơn 302 tỷ đồng. 

Cơ quan điều tra xác định, bị can Trần Văn Nam đã có hành vi vi phạm pháp luật trong việc áp giá đất để tính thu tiền sử dụng đất và hành vi tạo điều kiện để Tổng Công ty 3-2 hoàn tất chuyển nhượng toàn bộ dự án trên khu đất 43ha từ Nhà nước sang tư nhân. 

Với những hành vi sai phạm trên, cơ quan điều tra xác định bị can Trần Văn Nam là người chỉ đạo điều hành, vừa là người thực hiện phạm tội, gây thiệt hại cho Nhà nước số tiền đặc biệt lớn. Những hành vi vi phạm pháp luật của ông Nam gây thiệt hại tài sản nhà nước với tổng số tiền hơn 1.063 tỷ đồng. Hành vi của ông Nam đủ yếu tố cấu thành tội "vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí".  Ông Trần Văn Nam còn bị cáo buộc "chỉ đạo hợp thức hóa tài liệu để che giấu vi phạm". Tuy nhiên, trong quá trình công tác, ông Nam có nhiều thành tích, cống hiến cho tỉnh Bình Dương và được tặng thưởng nhiều Bằng khen. Do đó, cơ quan điều tra đề nghị cơ quan truy tố xem xét các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm khi lượng hình. 

Cũng theo kết luận điều tra, bị can Trần Thanh Liêm có chức vụ là Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh (giai đoạn 2015-2020); bị can Phạm Văn Cành là Phó Bí thư thường trực Tỉnh ủy (giai đoạn 2013-2018). Ông Liêm và ông Cành biết Tổng Công ty 3-2 đã chuyển nhượng khu đất 43ha cho liên danh trái chủ trương của Tỉnh ủy và trái quy định pháp luật. Tuy nhiên, tại cuộc họp thường trực Tỉnh ủy, hai bị can vẫn đồng ý cho Tổng Công ty 3-2 tiếp tục được chuyển nhượng 30% vốn góp tại liên doanh cho Công ty Âu Lạc, tạo điều kiện cho bị can Nguyễn Văn Minh và đồng phạm bán rẻ 43ha "đất vàng" của Nhà nước. Hành vi của hai bị can này gây thiệt hại hơn 302 tỷ đồng.

Trước đó, vào tháng 7/2021, Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã thi hành kỷ luật ông Trần Văn Nam, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội khóa XIV tỉnh Bình Dương bằng hình thức cách chức tất cả các chức vụ trong Đảng nhiệm kỳ: 2010 - 2015, 2015 - 2020 và 2020 - 2025. Hội đồng Bầu cử Quốc gia đã có nghị quyết không công nhận tư cách đại biểu Quốc hội khóa XV đối với ông Trần Văn Nam.