Phúc thẩm vụ án giai đoạn 2, bị cáo Trương Mỹ Lan được giảm án
Sau gần 1 tháng xét xử và nghị án, sáng 21/4, HĐXX phúc thẩm, TAND cấp cao tại TP Hồ Chí Minh đã tuyên giảm mức án cho bị cáo Trương Mỹ Lan từ chung thân xuống 30 năm tù, giữ nguyên hình phạt 12 năm tù về tội “Rửa tiền” và 8 năm tù tội “Vận chuyển trái phép tiền tệ qua biên giới”.
Theo HĐXX, bản án sơ thẩm của TAND TP Hồ Chí Minh tuyên ngày 17/10/2024 là đúng người, đúng tội. Bị cáo Trương Mỹ Lan là chủ mưu, cầm đầu, có hành vi sai phạm đặc biệt nguy hiểm cho xã hội, diễn ra trong thời gian dài, xuyên suốt. Hành vi của bà Trương Mỹ Lan và các bị cáo trong vụ án thực hiện một cách tinh vi và phạm tội nhiều lần.
Đây là vụ án gây hậu quả nghiêm trọng, các bị cáo phạm nhiều tội danh. Ngoài xét xử nghiêm minh thì cũng thể hiện tính nhân đạo của pháp luật. Về cơ bản thì cấp sơ thẩm đã xét xử, tranh tụng làm rõ sai phạm hành vi và tội danh của các bị cáo.
Bị cáo Trương Mỹ Lan với vai trò Chủ tịch HĐQT là chủ mưu vụ án. Sau khi được Nguyễn Phương Hồng (đã chết) trình phương án phát hành trái phiếu huy động vốn, bị cáo Lan đã thống nhất chủ trương huy động vốn và thực hiện loạt hành vi sai phạm.
Trương Mỹ Lan là người chi phối, điều hành, chỉ đạo, quyết định mọi hoạt động của Tập đoàn Vạn Thịnh Phát và các pháp nhân thuộc Tập đoàn Vạn Thịnh Phát, trực tiếp đưa ra chủ trương và chỉ đạo phát hành trái phiếu doanh nghiệp, quyết định sử dụng 4 công ty thuộc Tập đoàn Vạn Thịnh Phát là: An Đông, Sunny World, Quang Thuận và Setra phát hành 25 mã trái phiếu “khống” với tổng khối lượng 308.691.388 trái phiếu, chạy dòng tiền khống để hợp thức nhà đầu tư sơ cấp cho số trái phiếu phát hành, sau đó thông qua công ty chứng khoán bán trái phiếu cho hàng ngàn người dân (nhà đầu tư) thu tiền về sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau, không đúng với mục đích phát hành trái phiếu, chiếm đoạt số tiền gần 31.000 tỷ đồng của 35.824 bị hại.
Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo Trương Mỹ Lan thành khẩn khai báo, mong muốn dùng nhiều tài sản để khắc phục hậu quả. Đại diện VKS cho rằng, bị cáo Lan đã khắc phục được 8.000 tỷ đồng và dự kiến tiếp tục thu từ các tổ chức, cá nhân khác khoảng 15.000 tỷ đồng. Bị cáo đã khắc phục được 1/4 số tiền phải bồi thường cho giai đoạn 2 của vụ án. Đây là cơ sở để VKS sát đề nghị HĐXX giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo Trương Mỹ Lan từ tù chung thân xuống mức án tù có thời hạn về tội danh “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”. HĐXX phúc thẩm đã chấp nhận đề nghị này của VKS.
Ở tội danh “Rửa tiền”, HĐXX nhận thấy, từ ngày 1/1/2018 đến ngày 7/10/2022, Trương Mỹ Lan đã chỉ đạo thuộc cấp chuyển tiền ra khỏi hệ thống Ngân hàng SCB hoặc cho cá nhân, pháp nhân rút tiền mặt ra khỏi tài khoản nhằm cắt đứt dòng tiền để che giấu, hợp thức nguồn gốc bất hợp pháp số tiền 445.748 tỷ đồng do Lan phạm tội mà có vào các mục đích khác nhau.
Ngoài ra, bị cáo Lan và đồng phạm đã vận chuyển trái phép hơn 4,5 tỷ USD (tương đương hơn 106.000 tỷ đồng) qua biên giới. HĐXX phúc thẩm giữ nguyên mức án của 2 tội danh “Rửa tiền” và “Vận chuyển trái phép, tiền tệ qua biên giới” đối với bị cáo Trương Mỹ Lan.
Đối với các bị cáo là người thân của bị cáo Trương Mỹ Lan, HĐXX phúc thẩm cho rằng, bị cáo Chu Lập Cơ (chồng bị cáo Lan, bản án sơ thẩm 2 năm tù, không kháng cáo) đã sử dụng hơn 33 tỷ đồng từ số tiền trên để trả gốc, lãi trái phiếu; chi trả nợ các khoản vay tại SCB; chi trả lãi vay, chi phí hoạt động của SCB; chi cho dự án đang triển khai dở dang như Dự án Mũi Đèn Đỏ, Dự án A6..., chuyển tiền ra nước ngoài... Việc xem xét hành vi sai phạm đối với ông Chu Lập Cơ trong thẩm quyền của HĐXX phúc thẩm, dù rằng bị cáo không kháng cáo. Sau HĐXX tuyên án sơ thẩm, dù không buộc bị cáo bồi thường, nhưng bị cáo Chu Lập Cơ vẫn tiếp tục nộp 5 tỷ đồng, tiền khắc phục hậu quả chung của vụ án. Qua đó HĐXX phúc thẩm đã xem xét và tuyên giảm từ 2 năm xuống còn 1 năm tù cho bị cáo Chu Lập Cơ.
Với bị cáo Trương Huệ Vân (cháu gái bị cáo Lan, Tổng giám đốc Công ty WMC), theo HĐXX phúc thẩm, sau khi HĐXX sơ thẩm tuyên phạt 5 năm tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, bị cáo Vân kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt.
Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo và luật sư nêu một số tình tiết như: Khắc phục hậu quả, thành khẩn khai báo, bị cáo có nhiều đóng góp cho xã hội… HĐXX phúc thẩm xét thấy, tại phiên tòa, đại diện VKS đã đề nghị HĐXX phúc thẩm giảm án cho bị cáo Vân. HĐXX phúc thẩm chấp nhận kháng cáo và đề nghị của đại diện VKS, giảm từ 5 năm tù, xuống còn 2 năm tù cho bị cáo Trương Huệ Vân.
Em dâu của bị cáo Lan là Ngô Thanh Nhã cũng được HĐXX phúc thẩm tuyên giảm mức án từ 5 năm tù xuống còn 2 năm 9 tháng tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.
Ngoài ra HĐXX phúc thẩm cũng chấp nhận kháng cáo, giả nhẹ hình phạt cho nhiều bị cáo từ 9 tháng đến 1 năm 6 tháng tù.
Một số bị cáo nguyên là lãnh đạo Ngân hàng SCB như Bùi Anh Dũng (Chủ tịch HĐQT SCB), Võ Tấn Hoàng Văn (nguyên Tổng giám đốc SCB)… bị HĐXX phúc thẩm bác kháng cáo, giữ nguyên bản án sơ thẩm.