Tổng Giám đốc Việt Á phân trần về 106 tỷ đồng đưa hối lộ

Là bị cáo đầu tiên trả lời thẩm vấn chiều 3/1, Tổng Giám đốc Công ty Việt Á Phan Quốc Việt khai, bị cáo thành lập Công ty Việt Á từ năm 2007. Ngoài Công ty Việt Á, bị cáo còn điều hành nhiều công ty khác, hoạt động kinh doanh chủ yếu liên quan lĩnh vực sinh phẩm y tế.

Bị cáo Việt cho biết, Công ty Việt Á từng hợp tác nghiên cứu với Học viện Quân y một lần vào năm 2012. Từ đây, Việt quen biết bị cáo Trịnh Thanh Hùng (cựu Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ các ngành kinh tế - kỹ thuật, Bộ Khoa học và Công nghệ).

Năm 2020, bị cáo Hùng gọi điện cho bị cáo Việt đề nghị đưa Công ty Việt Á vào phối hợp với Học viện Quân y để nghiên cứu kit test COVID-19 và Việt đồng ý. Theo quyết định được ký bởi bị cáo Chu Ngọc Anh (khi đó là Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ), Công ty Việt Á sẽ phối hợp với Học viện Quân y nghiên cứu kit test và sản xuất 20.000 sản phẩm.

Công ty Việt Á sau đó dùng một số tài liệu của Học viện Quân y, nghiên cứu ra kit test. Về phía Học viện Quân y cũng nghiên cứu ra một sản phẩm tương tự. Kết quả thử nghiệm cho thấy, kit test của Công ty Việt Á tốt hơn nên được mang đi thử nghiệm tại Viện Vệ sinh dịch tế Trung ương. Sau đó Bộ Khoa học và Công nghệ nghiệm thu và Bộ Y tế cấp phép lưu hành tạm thời tháng 3/2020, lưu hành chính thức tháng 12/2020.

Bị cáo Việt khai: “Quá trình thử nghiệm và xin cấp phép có gặp khó khăn vì Bộ Khoa học và Công nghệ yêu cầu, một tháng phải có kit test và được Bộ Y tế cấp phép phòng, chống dịch. Nếu không làm được sẽ không ký hợp đồng”.

Vì thế, bị cáo Việt đã nhờ nhiều người có chức vụ giúp đỡ để Công ty Việt Á được cấp phép lưu hành sản phẩm kit test, dù đây là thành quả nghiên cứu với Học viện Quân y bằng nguồn tiền ngân sách Nhà nước.

Sau đó, bị cáo Việt chi hàng triệu USD và nhiều tỷ đồng để “cám ơn”những người đã giúp anh ta. Việt khai, không nhớ cụ thể số lần và những ngày đưa tiền vì sự việc đã diễn ra hơn 2 năm. Nhưng Việt khẳng định, bị cáo đã khai rõ tại các bản cung ở giai đoạn điều tra.

Theo cáo trạng, cựu Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Chu Ngọc Anh đã nhận từ Phan Quốc Việt 200.000 USD. Cựu Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Phạm Công Tạc đã nhận từ Phan Quốc Việt 50.000 USD. Cựu Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ các ngành kinh tế - kỹ thuật, Bộ Khoa học và Công nghệ Trịnh Thanh Hùng đã nhận từ Phan Quốc Việt 350.000 USD.

Phan Quốc Việt đã đưa hối lộ cho cựu Phó trưởng Phòng giá, Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) Nguyễn Huỳnh hơn 2 triệu USD và 4 tỷ đồng. Sau đó, bị cáo Huỳnh chuyển cho cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long hơn 2 triệu USD.

Cũng đã nhận hối lộ từ Phan Quốc Việt là cựu Vụ trưởng Vụ Trang thiết bị công trình (Bộ Y tế) Nguyễn Minh Tuấn 300.000 USD; cựu Vụ trưởng Vụ Tài chính - Kế hoạch (Bộ Y tế) Nguyễn Nam Liên 100.000 USD. Cựu Trợ lý Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Trịnh cũng được Phan Quốc Việt đưa hối lộ 200.000 USD...

Hội đồng xét xử yêu cầu giải thích lý do đưa số tiền rất lớn cho các bị cáo khác, Phan Quốc Việt khai: Bị cáo đưa tiền cho các bị cáo vì được giúp đỡ và Công ty Việt Á có tiền nên chia sẻ với nhau theo tinh thần Á Đông.

Chủ tọa phiên tòa yêu cầu Phan Quốc Việt giải thích về việc, bị cáo Phạm Công Tạc (cựu Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ) khai: “Chỉ nhận từ Việt 100 triệu đồng chứ không phải 50.000 USD?”. Việt trả lời: “Lúc đó, bị cáo chỉ đưa USD cho tiện”.

Cáo trạng xác định, ngoài đưa tiền cho một số cá nhân thuộc Bộ Y tế, Bộ Khoa học và Công nghệ, bị cáo Phan Quốc Việt và những người thuộc Công ty Việt Á còn hối lộ nhiều cán bộ có chức vụ, quyền hạn khác tại nhiều tỉnh, thành phố để được bán kit test với giá cao. Tổng cộng, Phan Quốc Việt đã đưa hối lộ hơn 106 tỷ đồng, qua đó gây thiệt hại 1.235 tỷ đồng.