Câu chuyện đau đớn về Sa hoàng cuối cùng

09:28 31/08/2011
Ngày 17 tháng 7 năm 1918, Yakov Yurovsky - người đứng đầu cơ quan an ninh của Liên bang Xôviết - Cheka đã dẫn theo một tốp lính đến nơi ở của Sa hoàng Nicholas II và thực hiện vụ hành quyết. Câu cuối mà vị hoàng đế cuối cùng trong triều đại phong kiến Nga nói trước khi bị hành quyết là: "Cái gì, các ngươi có biết hành động này là gì không?". Cái chết của Sa hoàng cuối cùng đã xảy ra cách đây gần 100 năm, nhưng cho đến ngày nay thì nguyên nhân về cái chết của ông mới được hé lộ…

Cái chết không người nối dõi của con trai Ivan bạo chúa kéo theo một giai đoạn nội chiến và can thiệp nước ngoài làm mùa màng thất bát dẫn đến nạn đói kéo dài ở Nga, làm gia tăng sự vô tổ chức trong xã hội. Thời kỳ cầm quyền của Boris Godunov chấm dứt trong tình trạng hỗn loạn bên trong và nhiều cuộc can thiệp bên ngoài của vương quốc Ba Lan và đại công quốc Litva.

Quân xâm lược tiến vào Matxcơva và đưa kẻ mạo danh lên ngôi khiến nhân dân Nga phải đứng dậy đấu tranh nhưng mọi nỗ lực của họ đã bị dập tắt một cách dã man, cả thành phố bị bốc cháy tiêu tan mọi lòng tin. Vị thế nước Nga đã sống sót qua thời kỳ loạn lạc cùng với sự cai trị yếu kém và thối nát của các Sa hoàng nhờ vào tinh thần yêu nước của nhân dân.

Đến thế kỷ 17, Nga vẫn là một quốc gia lạc hậu cả về kinh tế lẫn bộ máy chính trị trong khi các quốc gia châu Âu khác đã bước sang thời đại Phục Hưng. Phải đến cuộc "Đại chiến Bắc Âu" từ năm 1700 đến năm 1720 Sa hoàng Nga Pyotr I Đại đế - một nhà chiến lược nổi tiếng trong lịch sử - đã chiếm được các vùng trọng yếu duyên hải. Từ đây ông thành lập một thành phố mà sau đó đã trở thành kinh đô của đế quốc Nga trong 200 năm. Đó là Saint-Peterburg.

Vào năm 1709, trong trận Poltava, ông đánh bại đế quốc Thụy Điển - quốc gia hùng mạnh nhất của Bắc Âu khi đó, buộc vua Thụy Điển là Karl XII phải chạy sang đế quốc Ottoman. Với chiến thắng vang dội trong cuộc "Đại chiến Bắc Âu", sự bành trướng của Pyotr I Đại đế đã thiết lập uy quyền bá chủ của nước Nga ở vùng Bắc Âu. Ông đã trở thành vị Hoàng đế hùng mạnh nhất, mang lại nhiều ảnh hưởng nhất ở khu vực này. Tiếp đó là sự chinh phạt của Pyotr I  Đại đế ở nhiều khu vực lãnh thổ khác. Đến cuối thế kỷ 19, diện tích của đế quốc Nga là 22.400.000km2 (khoảng 1/6 diện tích đất của trái đất). "Đối thủ" duy nhất về diện tích rộng lớn này vào thời đó là đế quốc Anh.

Bị ràng buộc bởi hiệp ước, Sa hoàng Nicholas II và thần dân của mình bước vào cuộc chiến tranh thế giới thứ nhất để bảo vệ Serbia. Tới giữa năm 1915, hậu quả của cuộc chiến tranh đã làm nản lòng dân chúng. Lương thực và nhiên liệu thiếu hụt, tỷ lệ thương vong cao và nạn lạm phát nhảy vọt. Những cuộc đình công liên tục diễn ra đã khiến chế độ của Sa hoàng cuối cùng không còn lý do gì để có thể tồn tại. Năm 1917 là một năm lịch sử đánh dấu sự chấm hết của chế độ Sa hoàng Nga khi vị Sa hoàng cuối cùng Nicholas II thoái vị.

Ngày 17 tháng 7 năm 1918, Sa hoàng cuối cùng của Nga - Nicholas II bị xử bắn. Theo nhiều nguồn tin lúc bấy giờ thì nguyên nhân dẫn đến cái chết của Nicholas II chính là những việc làm không rõ ràng mình bạch trong cuộc chiến tranh thế giới lần thứ nhất, cũng có thông tin rằng vị Sa hoàng này đã dẫn đầu đoàn quân phản quốc, chính vì ông mà người dân đã phải chịu cảnh khổ cực và lạc hậu. Nhưng thực chất thì không ai dám khẳng định vì sao vị Sa hoàng cuối cùng lại có một kết cục bi thương đến như vậy. Gần 100 năm sau vụ hành quyết này, mới đây sự thật về nguyên nhân vụ việc đã được tờ "Thời báo Matxcơva" công bố.

"Món quà quý" cho buổi lễ đăng quang

Nicholas II trị quốc từ năm 1894 đến khi thoái vị vào ngày 15 tháng 3 năm 1917. Nước Nga Sa hoàng có thời điểm là một trong những đế quốc hùng mạnh nhất thế giới nhưng dưới triều đại của Nicolas II, Nga đã lâm vào khủng hoảng kinh tế và quân sự. Ngay từ khi lên ngôi, Nicholas II đã bị nhiều người Nga nguyền rủa vì cho rằng ông chính là nguyên nhân gây ra vụ "Thảm kịch Khodynka"- một trong những thảm họa xô đẩy khủng khiếp nhất được ghi nhận trong lịch sử.

Ngày 18 tháng 5 năm 1896, một cơn hoảng loạn đã xảy ra tại cánh đồng Khodynka (Matxcơva), nơi đang diễn ra lễ hội chào mừng Nga hoàng Nicholas II. Một bữa tiệc lớn được mở ra để thiết đãi tất cả người dân. Có những tin đồn rằng bữa tiệc sẽ ban phát những món quà có giá trị cho mọi người đến tham dự. Vào đêm của lễ kỉ niệm, mọi người bắt đầu tụ tập trên cánh đồng trong niềm háo hức. Nhưng đột nhiên lại có tin đồn rằng quà không có đủ để chia cho tất cả mọi người mà chỉ dành cho những ai có công lớn. Chính vì vậy mà đã xảy ra một cuộc giẫm đạp lên nhau để tranh giành quyền lợi.

Ngày lễ ăn mừng Sa hoàng Nicholas II lên ngôi đã biến thành thảm kịch khi 1.800 cảnh sát không thể kiểm soát được nửa triệu người tham dự. Đám đông đã xô đẩy, giẫm đạp nhau hòng nhận quà tặng từ Sa hoàng, làm 1.389 người bị giẫm chết và 1.300 người khác bị thương. Món quà mà theo sự đồn thổi là "rất quý giá" hóa ra chỉ là một ổ bánh mỳ, bánh quy gừng cùng một ít xúc xích và... một vại bia. Một cái giá quá đắt để trả cho những nạn nhân phải bỏ mạng vì món quà "quý giá" đến như vậy.

Điều gì đến sẽ phải đến

Không chỉ dừng lại ở đó, trong thời gian trị vì sau này của mình, chính Nicholas II đã đẩy nước Nga vào cuộc chiến tranh với đế quốc Nhật Bản, mà Nga là đế quốc bại trận. Cũng chính ông là người đã ra lệnh tổng động viên quân đội Nga vào tháng 8 năm 1914, đưa Nga vào cuộc chiến tranh thế giới thứ nhất. Trong cuộc đại chiến, quân Nga đã liên tiếp bại trận khi tham chiến phe cùng Đồng minh, là Anh, Pháp chống lại Đức, Áo, Hung.

Ngày 1 tháng 8 năm 1914, Nga dưới sự cai trị của Sa hoàng Nicholas II tham gia chiến tranh thế giới thứ nhất với hi vọng có thêm thị trường và thuộc địa sau chiến tranh. Tuy nhiên quân đội Nga liên tiếp bại trận trên chiến trường do trình độ tổ chức kém và lạc hậu khiến nhân dân Nga ngày càng bất mãn, làn sóng phản đối chiến tranh lan rộng do Sa hoàng đã tốn rất nhiều sức người, sức của cho cuộc chiến. Kinh tế Nga ngày càng suy sụp, nạn đói xảy ra khắp nơi. Triều đình Sa hoàng tỏ ra bất lực.

Ngày 27 tháng 2 năm 1917, đảng Bolshevik do Vladimir Ilyich Lenin lãnh đạo nhân thời cơ đó đã tổ chức những cuộc biểu tình lớn chống chiến tranh và bãi công tập thể. Triều đình Nga hoàng phải huy động 60.000 binh lính từ mặt trận trở về đàn áp phong trào, tuy nhiên binh lính được nhân dân vận động đã bắt các bộ trưởng và tướng của Sa hoàng. Sau khi phong trào "Cách mạng Tháng 2" thắng lợi, Nicholas II buộc phải thoái vị.

Sau khi thoái vị, cựu Sa hoàng Nicholas II và gia đình bị giam lỏng tại Cung điện Aleksandr ở Hoàng Thôn, rồi được chuyển tới Dinh Tổng đốc tại Tobolsk, sau đó lại chuyển tới ngôi nhà Ipatiev tại Yekaterinburg. Đêm ngày 16 rạng sáng ngày 17 tháng 7 năm 1918, Nicholas II bị xử bắn trong một căn phòng.

Cũng sau việc hành quyết diễn ra, rất nhiều người đã cho rằng chính nhà lãnh đạo đảng Bolshevik- Vladimir Ilyich Lenin đã hạ lệnh hạ sát đó. Tuy nhiên, gần đây nhiều nhà sử học của Nga sau nhiều năm tiến hành nghiên cứu và thu thập tài liệu đã chứng minh rằng: "Không có bất kỳ căn cứ nào chứng minh Lenin là người chỉ đạo việc hành quyết đó".

Trong một bài phát biểu với báo giới gần đây của nhà lịch sử nổi tiếng của Nga- Vladimir Solovyov cho biết: "Theo rất nhiều tư liệu và nghiên cứu lịch sử của những người đứng đầu Viện Lịch sử quốc gia Nga đã minh chứng rằng, không hề có bất kỳ tư liệu nào khẳng định Lenin có liên quan tới việc hành quyết Sa hoàng Nicholas II... Điều đó đã được chúng tôi kiểm định chắc chắn".

Vào những ngày đầu tiên của năm mới 2011, tờ "Thời báo Matxcơva" của Nga cũng đưa tin: Nga đã chính thức công bố nguyên nhân cái chết của gia đình Sa hoàng Nicholas II. Theo đó, tháng 7 năm 1918, khi quân Bạch vệ - một lực lượng chống lại những người Bolshevik đang nổi dậy mạnh mẽ tại Yekaterinburg - một thành phố chính ở miền Trung Nga đã khiến một nhóm người trong đảng Bolshevik lo lắng. Họ lo rằng, nếu lực lượng này bắt được Sa hoàng Nicholas II thì chắc chắn sẽ gây ra các cuộc bạo loạn mới.

Ngày 17 tháng 7 năm 1918, Yakov Yurovsky - người đứng đầu cơ quan an ninh của Liên bang Xôviết - Cheka đã dẫn theo một tốp lính đến nơi ở của Sa hoàng Nicholas II và thực hiện vụ hành quyết. Câu cuối mà vị hoàng đế cuối cùng trong triều đại phong kiến Nga nói trước khi bị hành quyết là: "Cái gì, các ngươi có biết hành động này là gì không?". Mặc dù khi đó chưa được phê chuẩn của người đứng đầu đảng Bolshevik, nhưng cuộc hành quyết này vẫn được diễn ra.

Sự thật suốt gần một thế kỷ qua đã được làm sáng tỏ nhưng liệu đây có phải là sự thật cuối cùng được tiết lộ hay không thì vẫn còn là một ẩn số, không ai dám chắc đấy là toàn bộ sự thật được công bố

Hải Hiền (tổng hợp) – số 51

Quân đội Mỹ khẳng định không có bất cứ tàu bè nào ra vào cảng biển Iran qua eo biển Hormuz sau khi Washington triển khai 10.000 lính, 10 tàu chiến và hàng chục máy bay thực hiện lệnh phong tỏa.

Các quan chức Mỹ và Iran có thể quay lại Pakistan vào cuối tuần này để tiếp tục các cuộc đàm phán hòa bình. Đồng thời, Israel và Lebanon cũng nhất trí khởi động các cuộc thương lượng trực tiếp nhằm tìm cách chấm dứt chiến sự.

Sự chuyển mình mạnh mẽ của Paris Saint-Germain (PSG) trong hai mùa Champions League gần nhất gắn liền với dấu ấn của HLV Luis Enrique – người không chỉ mang đến danh hiệu mà còn tạo ra sự thay đổi rõ rệt trong cách tổ chức lối chơi. Chiến thắng thuyết phục trước Liverpool rạng sáng 15/4 (giờ Việt Nam) là minh chứng rõ nét cho quá trình ấy, khi PSG thể hiện hình ảnh của một tập thể gắn kết, giàu kỷ luật và bản lĩnh hơn hẳn so với trước đây.

Liverpool bất lực trước lối chơi chặt chẽ và hiệu quả của Paris Saint-Germain (PSG), qua đó thua chung cuộc 0-4 sau hai lượt trận tứ kết Champions League 2025/2026. Chiến thắng thuyết phục này cũng cho thấy đại diện nước Pháp là ứng viên hàng đầu cho chức vô địch mùa giải năm nay.

Ngày 14/4, tại Hà Nội, Trung tướng Đặng Hồng Đức, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an chủ trì buổi làm việc với Công ty TNHH MTV Nam Triệu (Công ty Nam Triệu) Bộ Công an về tổng thể các mặt công tác, hoạt động sản xuất kinh doanh và định hướng phát triển trong thời gian tới.

Trước diễn biến nắng nóng kéo dài, hạn hán ngày càng gay gắt trên địa bàn, ngày 14/4, Công an xã Dương Quỳ (tỉnh Lào Cai) đã nhanh chóng triển khai các biện pháp hỗ trợ người dân chống hạn, kịp thời cứu gần 30ha lúa đang thiếu nước, góp phần hạn chế thiệt hại trong sản xuất.

Tối 14/4, Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh cho biết đã phối hợp với Cục Cảnh sát Môi trường và các cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an tiến hành đấu tranh, triệt phá đường dây đổ chất thải trái phép quy mô lớn do đối tượng Lê Thị Thùy Trang cầm đầu. Chuyên án do Cục Cảnh sát Môi trường xác lập.

Chiều 14/4, tại Hội trường Công an TP Cần Thơ, Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng, Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Bộ Công an chủ trì Hội nghị Giao ban công tác phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và vi phạm pháp luật liên quan đến hoạt động khai thác, vận chuyển, tiêu thụ tài nguyên khoáng sản.

Trận động đất có độ lớn 3.0 độ richer vừa xảy ra ở xã Thác Bà, tỉnh Lào Cai. Trung tâm Báo tin động đất và Cảnh báo sóng thần – Viện Các Khoa học Trái đất vẫn đang tiếp tục theo dõi trận động đất này.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文