Vai trò của Bác Hồ, Đảng Cộng sản Việt Nam với VHNT thế kỷ XX

16:07 03/02/2020
Ngày 3-2, tại Thư viện Quốc gia Việt Nam, Hà Nội, đã diễn ra buổi tọa đàm Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam với sự nghiệp văn hóa - văn học nghệ thuật (VHNT) Việt Nam. 

Đây là hoạt động nằm trong khuôn khổ Triển lãm sách kỷ niệm 90 năm thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam do Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức. Giáo sư Phong Lê, nguyên Viện trưởng Viện Văn học, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam là diễn giả.

Tại buổi tọa đàm, Giáo sư Phong Lê đã chia sẻ với các đại biểu, nhà nghiên cứu, các tác giả, bạn đọc nhiều tri thức mới về lãnh tụ Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam với sự nghiệp văn hóa - VHNT Việt Nam. Giáo sư khẳng định, trước thời điểm thành lập Đảng vào năm 1930, phải nói đến hai thời điểm gắn với hành trình tìm đường cứu nước của Nguyễn Ái Quốc. 

Đó là năm 1911, Nguyễn Ái Quốc rời Tổ quốc ra đi, năm 1920, Người tìm ra con đường cứu nước khi đọc “Luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” của Lênin tại Paris. Sự nghiệp viết của Nguyễn Ái Quốc đã bắt đầu từ Bản yêu sách 8 điểm gửi Hội nghị Vécxây (1919), báo Le Paria (1921 - 1924), Bản án chế độ thực dân Pháp (1925), Đường Kách mệnh (1927)… Sau đó là mốc lịch sử năm 1945 với Cách mạng Tháng Tám và Bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

GS Phong Lê trao đổi với các nhà nghiên cứu, tác giả và bạn đọc tại Hà Nội ngày 3-2

Các mốc lịch sử gắn với các sự kiện trên là sự ra đời của một nền văn học cách mạng - hiện đại Việt Nam, thay cho nền văn học trung đại kéo dài hơn 1.000 năm. Mùa gặt đầu tiên của nó gắn với thời điểm trước và sau năm 1945, chứa đựng nội dung yêu nước và chủ nghĩa nhân văn, khẳng định quyền sống trong độc lập, tự do, hạnh phúc cho hơn 25 triệu người dân Việt.

Chủ nghĩa yêu nước trong văn học - nghệ thuật Việt Nam phát triển lên đỉnh cao trong 30 năm (1945 - 1975) làm nên một trong số những nền văn học tiên phong chống đế quốc của thế giới thế kỷ XX. Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến chống Pháp năm 1945 và  kêu gọi chống Mỹ cứu nước năm 1966 của Bác đã động viên toàn dân tộc lên đường. Trong nhiều thế hệ nhà văn Việt Nam, không ai từ chối ra trận. Nhờ thế, nhiều chục tác phẩm lớn ra đời trong các giai đoạn này và chúng ta có nền văn học chiến tranh chống đế quốc tiên phong – nền văn học yêu nước. 

Trong lịch sử, chưa có giai đoạn nào nền văn học yêu nước lại phát triển rực rỡ như thế. Nền văn học chống đế quốc, với nội dung gắn kết chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa anh hùng, để lại nhiều tên tác phẩm, tác giả xuất hiện liên tục qua các thời điểm 1945, 1954, 1960, 1975. Rất nhiều bộ tiểu thuyết lớn của văn học Việt Nam đã được viết trong thời kỳ này. Nhà văn Nguyên Hồng viết tiểu thuyết “Cửa biển” gần 3.000 trang, 4 tập, mỗi tập hơn 500 trang: “Sóng ngầm,  Cơn bão đã đến, Thời kỳ đen tối,  Khi đứa con ra đời. Nguyễn Đình Thi viết bộ “Vỡ bờ”… 

Buổi tọa đàm thu hút sự quan tâm của khá đông bạn đọc

Đến nay, các tư liệu về 2 cuộc chiến tranh kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ ngồn ngộn trong các tác phẩm văn học nghệ thuật. Dù rằng, các nhà văn thời kỳ này chỉ khiêm tốn nói rằng họ là người thư ký của thời đại, ghi chép cho con cháu sau này. Trên hành trình lịch sử ấy, văn hóa - VHNT tiếp tục có được những “mùa màng” bội thu, có nhiều tác phẩm có giá trị phản ánh và dự báo trên cơ sở những trải nghiệm lịch sử và trách nhiệm công dân của nhà văn. Những tên tuổi rất quan trọng trong thời kỳ này phải kể đến các nhà văn Nguyễn Minh Châu, Ma Văn Kháng, Nguyễn Khải, Nguyễn Huy Thiệp… Các tác phẩm của họ có tính dự báo rất lớn, tác động đến xã hội. 

“VHNT đã hoàn thành chức năng là phản ánh bức tranh đời sống và dự báo xã hội. Những người có tâm, có tầm đã quan sát, tìm ra trong văn học nghệ thuật những bài học để điều hành đất nước”. GS Phong Lê khẳng định.


N.Hoa

Không đi theo lối trinh thám hay phá án quen thuộc, “Gió vẫn thổi qua rừng nhiệt đới” của nhà văn Dương Bình Nguyên đặt người đọc vào vùng nhạy cảm của đời sống đương đại, nơi những cái chết được gọi tên là tự sát thực chất gắn với mạng lưới vô hình của dữ liệu, công nghệ và quyền lực. Tiểu thuyết gợi ra một câu hỏi nhức nhối về phẩm giá con người trong thời đại số, khi thân xác có thể mất đi nhưng dấu vết sống vẫn tiếp tục bị khai thác.

Ngày 12/1, Cơ quan An ninh điều tra (ANĐT), Bộ Công an kết thúc điều tra vụ án hình sự "Vi phạm các quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng; Đưa hối lộ; Nhận hối lộ" xảy ra tại Công ty TNHH Cây xanh Công Minh và các tỉnh, thành phố và ra bản kết luận điều tra vụ án hình sự đề nghị truy tố số 02/KLĐT-ANĐT-P4.

Để bảo đảm TTATGT phục vụ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra từ ngày 19/1 đến 25/1/2026, Công an TP Hà Nội thông báo chính thức về việc phân luồng và tổ chức hướng đi cho các phương tiện. Người dân cần đặc biệt lưu ý các khung giờ cao điểm và lộ trình tạm cấm đối với xe tải, xe khách trên 16 chỗ tại nhiều tuyến phố trọng điểm.

Quá trình sử dụng nguồn ngân sách Nhà nước cấp tại Trung tâm Huấn luyện - Thi đấu TDTT Hà Tĩnh có nhiều sai phạm nghiêm trọng, dẫn đến ảnh hưởng quyền lợi vận động viên và chất lượng thể thao thành tích cao của tỉnh nên nữ Giám đốc và Kế toán trưởng của Trung tâm này đã bị bắt giữ.

Ngày 13/1, Công an tỉnh Phú Thọ cho biết, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, tạm giam Nguyễn Anh Tuấn (SN 2007), trú tại tổ dân phố Đầm Vạc, phường Vĩnh Phúc, tỉnh Phú Thọ về tội "Cố ý gây thương tích".

Nam sinh lớp 11 tại Hà Tĩnh đã tự tìm hiểu trên mạng xã hội cách chế tạo pháo nổ, sau đó đặt mua thuốc pháo, dây cháy chậm và các vật liệu cần thiết để chế tạo 25 quả pháo nhằm mục đích sử dụng trong các dịp lễ, Tết.

Ngày 13/1, UBND tỉnh Lâm Đồng ban hành quyết định thu hồi toàn bộ diện tích đất đã giao, cho thuê và cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với Công ty Cổ phần Đầu tư – Du lịch Sài Gòn Đại Ninh để thực hiện Dự án Khu đô thị thương mại, du lịch, nghỉ dưỡng sinh thái Đại Ninh.

Sáng 13/1, tại Hà Nội, Hội đồng Lý luận Trung ương phối hợp với Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và Bộ Ngoại giao tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề: “Xây dựng thế trận bảo vệ Tổ quốc trong tình hình hiện nay - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn”. Hội thảo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần hệ thống hóa, bổ sung và phát triển tư duy, nhận thức về thế trận bảo vệ Tổ quốc trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, với nhiều thời cơ đan xen thách thức.

Sáng 13/1, nhân dịp chủ trì sơ duyệt công tác tổ chức phục vụ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư, Trưởng Tiểu ban Tổ chức phục vụ Đại hội XIV của Đảng cùng các thành viên Tiểu ban đã tới thăm, kiểm tra Trung tâm Chỉ huy Bộ Công an đặt tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia.

Việc tuân thủ Luật An ninh mạng và Luật bảo vệ dữ liệu cá nhân sẽ không còn là sự lựa chọn mà là yêu cầu sống còn. Các doanh nghiệp cần chuyển dịch từ trang bị đối phó sang đầu tư bài bản, áp dụng các tiêu chuẩn an ninh mạng quốc tế và coi dữ liệu là tài sản cần bảo vệ nghiêm ngặt nhất.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文