Lễ giỗ 645 năm ngày mất của Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu

14:06 13/03/2022

Ngày 13/3, (tức ngày 11/2 âm lịch) UBND Thị xã Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh đã long trọng tổ chức lễ giỗ lần thứ 645 của Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu (1377 - 2022). Do tình hình dịch bệnh COVID-19 nên năm nay, Ban Tổ chức không tổ chức phần hội mà chỉ tổ chức phần lễ với nghi thức cúng giỗ dân gian truyền thống.

Trước đó, vào ngày 12/3, đoàn lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh do Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải dẫn đầu đã đến dâng hương tại Khu di tích Đền thờ Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu (còn gọi là đền Bà Hải, đền Thánh Mẫu) tại thôn Tam Hải 2, xã Kỳ Ninh, TX Kỳ Anh.

Long trọng lễ rước bài vị Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu.

Chế thắng Phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu tên thật là Nguyễn Cơ, tự Bích Châu, quê ở xã Bảo Lộc, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định. Bà là con gái của đại thần Nguyễn tướng công, một vị quan rất mực thanh liêm và bà Phạm phu nhân. Lớn lên, xinh đẹp và thông minh nên bà được vua Trần Duệ Tông tuyển vào cung, sau này phong làm quý phi, rất được nhà vua sủng ái. Bà chính là tác giả của bản “Kê minh thập sách” gồm 10 điều trị nước an dân, được dâng vua Trần Duệ Tông (1336 – 1377), đến nay vẫn còn giá trị.

Các nghi thức của phần lễ được tiến hành theo trình tự, bài bản,
trang nghiêm, gồm: nghi thức rước bài vị, khai trống, dâng hương và nghi thức đọc văn tế.

Năm 1377, Nguyễn Thị Bích Châu hộ giá nhà vua đem quân đi dẹp giặc Chiêm Thành xâm chiếm biên giới phía Nam Đại Việt và tử trận vào ngày 11/2/1377. Linh cữu bà được đưa về Thăng Long theo đường biển. Khi đến cửa biển xã Kỳ Ninh thì gặp mưa to gió lớn, không thể đi tiếp nên được an táng tại đây và lập miếu để Nhân dân thờ phụng, hương khói. Năm 1470, khi thân chinh qua đây, vua Lê Thánh Tông đã đề tặng bà bốn chữ “Nữ trung hào kiệt”, hạ chiếu lập đền, cấp ruộng tế và người trông coi, sắc phong cho bà là Chế Thắng. Kể từ đó, đền được gọi là Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu.

Bản “Kê minh thập sách” gồm 10 điều trị nước an dân, đến nay vẫn còn giá trị. 

Để tỏ lòng thành kính và tưởng nhớ công lao của Quý Phi Nguyễn Thị Bích Châu, hàng năm cứ vào ngày 11/2 âm lịch, xã Kỳ Ninh và Ban quản lý di tích đền thờ Chế thắng Phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu tổ chức lễ giỗ để du khách thập phương xa gần đến thắp hương tưởng nhớ, tôn vinh công đức của bà đối với dân tộc. Năm 1991, Di tích Đền thờ Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng Di tích lịch sử - danh lam thắng cảnh cấp quốc gia. Hằng năm, vào tháng 2 âm lịch, Nhân dân địa phương và du khách thập phương trên cả nước đều hành hương về di tích dâng hương tưởng nhớ ngày mất của Chế thắng phu nhân.

Toàn cảnh Khu di tích đền thờ Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu nhìn từ trên cao.

Thông thường, vào ngày giỗ Thánh Mẫu hàng năm, tại đền đều có tế lễ, dâng bánh chưng ngày tết và mở hội. Lễ được tổ chức thiêng liêng và trang trọng theo đúng các nghi thức thời xưa, có vị chủ tế, bồi tế, đủ các nghi trượng và phường hiếu nhạc. Năm nay, do ảnh hưởng của dịch bệnh nên Lễ giỗ 645 năm ngày mất của Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu chỉ tổ chức phần lễ, không triển khai phần hội. Phần lễ bao gồm các nghi thức: lễ rước Thánh, lễ giỗ, hầu văn, lễ yết gà, thả đèn hoa đăng, lễ tế lợn, lễ tế gà.

Đây là dịp để nhân dân và du khách thập phương ôn lại thân thế, sự nghiệp của bà. Qua đó, hiểu sâu sắc hơn bản “Kê minh thập sách”, được các nhà nghiên cứu khoa học đánh giá như áng văn chính trị kiệt xuất gần 700 năm nay vẫn còn nguyên.

Thiên Thảo

Trong bài đăng mới nhất trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố nâng mức thuế bổ sung đối với hàng hoá nhập khẩu vào nước này từ 10% lên 15%, nhấn mạnh mức thuế trên có hiệu lực ngay lập tức và đã được kiểm chứng về mặt pháp lý.

Đêm 21/2 (tức mùng 5 Tết), giao thông tại cửa ngõ phía Nam Thủ đô vẫn tương đối "nóng", mật độ phương tiện ở đoạn cuối cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ theo hướng vào Hà Nội vẫn tiếp tục đông đúc. Nhiều người cho hay họ chủ động chọn đi đêm nhưng không thoát khỏi cảnh ùn tắc.

Từ nhiều thế kỷ qua, nhân dân vùng Xương Giang tổ chức lễ hội vào dịp đầu Xuân (từ mùng 5 đến mùng 7 tháng Giêng) hằng năm nhằm tưởng nhớ công lao to lớn của các bậc tiền nhân, các anh hùng nghĩa sĩ đã anh dũng chiến đấu trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, góp phần làm nên Chiến thắng Chi Lăng - Xương Giang lẫy lừng trong lịch sử dân tộc.

Khi người người, nhà nhà quây quần bên mâm cỗ Tết, phố phường rực rỡ ánh đèn và sắc màu pháo hoa, lực lượng Cảnh sát trật tự Thủ đô vẫn lặng lẽ làm nhiệm vụ, thức trắng đêm để giữ gìn trật tự đô thị (TTĐT). Đây là năm đầu tiên, công tác duy trì TTĐT trong dịp Tết Nguyên đán được triển khai đồng bộ với việc ứng dụng hệ thống Trung tâm Camera AI ghi nhận, phát hiện vi phạm – một mô hình chưa từng có tiền lệ trong công tác trực Tết.

Các tỉnh thành ở miền Bắc tiếp tục duy trì thời tiết mưa nhỏ, trưa chiều nắng ấm và chỉ còn rét về sáng sớm và đêm. Trong khi đó, Nam Bộ nắng nóng tiếp diễn, trời oi bức khô nóng. 

Ngày 21/2 (tức mùng 5 Tết), Công an tỉnh Phú Thọ cho biết, theo tinh thần “thượng tôn pháp luật”, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, Phòng CSGT, Công an tỉnh Phú Thọ đã tăng cường xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, kể cả đêm Giao thừa, là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông.

Từ phản ánh của nhiều người dân và du khách, trưa 21/2 phóng viên Báo CAND đã đến Khu du lịch Long Vân Garden ở thôn Suối Phèn, xã Sơn Long, huyện Sơn Hòa, tỉnh Phú Yên trước đây – nay là thôn Suối Phèn, xã Vân Hòa, tỉnh Đắk Lắk để tìm hiểu thực hư về chuyện “chặt chém” ở bãi giữ xe ô tô tự phát nằm kế bên khu du lịch này.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文