Xác minh "hạng mục lạ” sau trùng tu di tích trong khu lăng vua Thiệu Trị
Liên quan đến vụ việc xuất hiện thêm "hạng mục lạ” sau trùng tu di tích lăng mộ Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dụ (nằm trong quần thể khu di tích lăng vua Thiệu Trị), Cục Di sản văn hóa Bộ VH-TT&DL vừa có văn bản đề nghị đề nghị Sở Văn hóa và Thể thao (VH-TT) TP Huế kiểm tra, xác minh.
Cục Di sản yêu cầu từ cơ sở kết quả kiểm tra, xác minh, Sở VH-TT TP Huế giải quyết theo thẩm quyền, đồng thời, báo cáo UBND TP Huế và Bộ VH-TT&DL về kết quả kiểm tra, giải quyết trước ngày 9/1.
Theo chỉ đạo của Sở VH-TT TP Huế, Trung tâm Bảo tồn di tích (BTDT) Cố đô Huế đã có văn bản báo cáo Sở các nội dung liên quan đến xây dựng công trình nhà rường tại khu lăng mộ Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dụ.
Theo Trung tâm BTDT Cố đô Huế, Dự án Bảo tồn, tu bổ, phục hồi và tôn tạo di tích lăng mộ Hoàng hậu Từ Dụ (quý phi của vua Thiệu Trị) được nghiệm thu hoàn thành và đưa vào sử dụng vào tháng 6/2024. Kinh phí thực hiện dự án được huy động từ nguồn tài trợ của Công ty TNHH sản xuất xây dựng giao thông Tài Lộc và gia đình họ Phạm thông qua Quỹ Bảo tồn di sản Huế.
Sau khi tu bổ, do điều kiện phục vụ việc thờ cúng, lễ bái ngoài trời vẫn sơ sài, chịu ảnh hưởng của mưa nắng, chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu sinh hoạt tâm linh và tổ chức các nghi lễ truyền thống… nên nhà tài trợ bày tỏ nguyện vọng đóng góp để dựng một không gian lễ bái trang nghiêm ấm cúng, đồng bộ với cảnh quan khu vực lăng.
“Chúng tôi nhận thấy việc làm đó xuất phát từ tâm nguyện hợp với đạo lý dân tộc và không sử dụng vốn ngân sách, phù hợp với chủ trương huy động đa dạng các nguồn lực chung tay bảo tồn và phát huy giá trị di sản”, Trung tâm BTDT Cố đô Huế thông tin.
Theo Trung tâm BTDT Cố đô Huế, trên cơ sở đó, phương án phục dựng theo hình thức nhà hoàng ốc truyền thống của một không gian nghi lễ trong khu vực lăng mộ xưa, bảo đảm sự phù hợp với cảnh quan và tổng thể di tích. Đây là công trình gỗ lắp ghép, không phải công trình xây dựng kiên cố; kết cấu linh hoạt, đặt trên hệ đá tảng kê chân còn nguyên vẹn, không đào xới nền móng, không tác động đến các yếu tố gốc của di tích, có khả năng tháo dỡ, di chuyển khi có yêu cầu.
“Trong quá trình triển khai, do quá tâm huyết và mong muốn sớm đáp ứng nhu cầu có không gian chiêm bái, thực hành nghi lễ trang nghiêm đối với Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dụ, Trung tâm BTDT Cố đô Huế đã thống nhất với nhà tài trợ thực hiện việc lắp dựng nhà hoàng ốc truyền thống”, Trung tâm BTDT Cố đô Huế thông tin.
Đối với cổng gỗ có dòng chữ “Lăng vua Thiệu Trị” được dựng lên khi trong hồ sơ trùng tu không có; đơn vị quản lý lý giải rằng công trình nằm ngoài khu vực bảo vệ I, theo hình thức nghi môn truyền thống và treo biển để nhận biết và tạo vẻ trang nghiêm cho khu vực lối vào lăng. Công trình này được nhà hảo tâm tài trợ kinh phí do thực trạng khu vực lối vào không có chỉ dẫn, không có trụ cổng, nhiều người dân và du khách đi qua nhưng không biết là lăng vua Thiệu Trị.
“Chúng tôi cũng tự nhận thấy thiếu sót và xin nghiêm túc rút kinh nghiệm, cam kết tăng cường công tác quản lý hiện trạng khu di tích... Trường hợp có yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền, trung tâm sẽ phối hợp thực hiện việc điều chỉnh theo đúng quy định”, văn bản của Trung tâm BTDT Cố đô Huế nêu rõ.
Trước đó, như Báo CAND thông tin; Dự án Bảo tồn, tu bổ, phục hồi và tôn tạo di tích lăng mộ Hoàng hậu Từ Dụ nằm trong quần thể khu lăng vua Thiệu Trị vừa hoàn thành chưa lâu thì tại khu vực này xuất hiện công trình nhà rường và cổng không có trong hồ sơ được phê duyệt… Theo đó, công trình nhà rường truyền thống, được xây dựng trên nền móng chân táng của nhà hoàng ốc với diện tích khoảng 35m². Ngoài ra, có một cổng chào dẫn vào khu di tích lăng mộ vua Thiệu Trị được xây dựng theo kiểu tam quan có dòng chữ “Lăng vua Thiệu Trị” cũng không có trong hồ sơ được phê duyệt.
Được biết, lăng vua Thiệu Trị thuộc Quần thể di tích cố đô Huế, được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa thế giới vào năm 1993 và là di tích Quốc gia đặc biệt.