Một đời dũng cảm, thủy chung (phần 2)

Theo lời ông, người đồng đội này đã hy sinh vào năm 1973 trong lúc bảo vệ căn cứ Cách mạng ở Song Phú, huyện Tam Bình. Sau ngày giải phóng, cái tên Tứ Hải gắn với bao nhiêu vụ việc, vụ án phức tạp mà ông là người "đứng mũi chịu sào" qua các chức danh Phó trưởng Ty phụ trách Cảnh sát (từ 1979), quyền Giám đốc, rồi Giám đốc Công an tỉnh Vĩnh Long (1992) cho tới khi có quyết định hưu (tháng 8/2004).

Những năm sau giải phóng, người dân Cửu Long (năm 1992, tách ra thành Vĩnh Long và Trà Vinh) biết và tin yêu Tứ Hải - người cán bộ từng trưởng thành từ Đội trinh sát vũ trang Anh hùng, là việc ông chỉ đạo lực lượng tập trung triệt xóa bọn cướp có vũ trang hoành hành trên các tuyến sông nhất là sông Tiền, sông Hậu và sông Mang Thít.

Ông kể: "Bọn tội phạm dùng ghe, vỏ lãi, trang bị súng, dao để đón ghe thuyền của dân buôn bán, làm ăn trên sông; hoặc chúng lên nhà dân ở ven sông rạch gây ra những vụ cướp rất dã man. Có vụ, cướp xong, chúng hãm hiếp phụ nữ hoặc giết người rồi thả trôi sông, gây hoang mang trong quần chúng".

Ông quyết định triệu tập Ban Chỉ huy Cảnh sát họp thống nhất tập trung toàn lực, mở liên tục nhiều chuyên án... Kết quả từ 1980 đến 1991, Công an Vĩnh Long đã triệt phá được 90 vụ cướp, bắt 243 tên, xóa sổ 34 băng cướp, thu 45 súng (có 10 súng ngắn), 15 lựu đạn, 26 dao lê, 40 phương tiện gây án,… Trong số này, có tên Phan Kha Mao, từng nổi danh với 3 đời sống bằng "nghề ăn cướp". Dân Cửu Long và các tỉnh lân cận từng biết đến tên này qua câu nói lan truyền thể hiện sự tồn tại dai dẳng của toán cướp này rằng: "Thời Pháp bất trị, thời Mỹ ngụy chịu thua".

Trong chuyên án đấu tranh vụ "cướp biển Đông" từng gây xôn xao dư luận của cả nước, Tứ Hải giữ vai trò đặc biệt quan trọng xuyên suốt quá trình xác minh, lập chuyên án cho tới ngày phá án.

Ông kể, vụ việc bắt đầu từ những lá đơn tố cáo nặc danh rằng: Có tổ chức chuyên bắt tàu người nước ngoài để cướp tài sản hoặc đòi tiền chuộc. Đã có nhiều người bị bắn chết hoặc bị thương khi đang đi trên biển… Dư luận bắt đầu bàn tán và bất bình dữ dội khi điều đó là sự thật. Thường trực Tỉnh ủy họp 2 ngày liên tiếp, chỉ đạo kiểm tra. Mấy ngày sau, Ban thường vụ Tỉnh ủy lại nhóm họp bất thường để nghe UBND tỉnh báo cáo. "Sau cuộc họp này, tôi được Bí thư Tỉnh ủy và Giám đốc Công an tỉnh giao nhiệm vụ khẩn trương điều tra làm rõ" - ông kể.

Qua công tác trinh sát, ông được biết đứng đầu tổ chức "cướp biển" này là Nguyễn Văn Dũng, từng là cán bộ công chức tỉnh nhưng đã nghỉ việc. Trinh sát được lệnh tiếp cận nhưng đã bị Dũng vô hiệu hóa. Một trinh sát khác quen với Dũng vào ngay "vai" cán bộ Công an thoái hóa, than vãn cuộc sống khó khăn, lương không đủ sống. Dũng không để lộ chuyện làm ăn của mình mà chỉ khuyên "bạn": "Khó thì bỏ Công an theo tôi để sống khá hơn". 

Lần gặp lại trinh sát sau đó, Dũng nhờ "bạn" nghe ngóng tình hình và tiết lộ dần chuyện "làm ăn dễ có tiền" của mình. Dũng đốc thúc "bạn": "Theo tôi đi săn tàu, tôi ban cho chức Phó Giám đốc phụ trách đội tàu". Thấy dường như đã rủ rê được "bạn" vào cuộc chơi, Dũng cũng không giấu chuyện rằng, chính những sơ hở, yếu kém, khó khăn của chính quyền các huyện là cơ hội cho anh ta "làm ăn" và phất lên...

Sau khi nhận được báo cáo của Công an Cửu Long, Bộ Công an cho thành lập Ban chỉ đạo do đồng chí Nguyễn Khánh Toàn - Phó Tổng cục trưởng Tổng Cục An ninh (hiện là Thứ trưởng Thường trực Bộ Công an) làm Trưởng ban, phó ban và các thành viên gồm có đồng chí Nguyễn Phước Tân - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục An ninh, đồng chí Cục trưởng Cục An ninh điều tra, Tứ Hải và đồng chí Sơn Cang (hiện là Phó Tổng cục trưởng Tổng cục An ninh). Bộ trưởng quyết định trưng dụng một số cán bộ Công an Cửu Long tham gia điều tra, phá án. Sau nhiều cố gắng của Tứ Hải, ngày 15/8/1991, tên Dũng và nhiều đồng bọn bị bắt tại TP HCM.

Sau khi phá tổ chức của Dũng, được sự chỉ đạo của Bộ trưởng, Công an Cửu Long còn lập thêm 2 chuyên án khác, khởi tố 39 đối tượng, trong đó có 15 người là cán bộ đương chức. Dũng bị tuyên án tử hình, 3 đồng bọn khác lãnh án chung thân, còn lại từ 20 năm tù giam trở xuống. 

Tứ Hải còn được lãnh đạo Bộ, lãnh đạo tỉnh và người dân ngợi khen, đặt niềm tin qua việc giải quyết các "điểm nóng", trong đó có vụ Lưu Quang Kiếm - Cửa hàng trưởng cửa hàng vật tư nông nghiệp xã Trung Ngãi, huyện Vũng Liêm vay tiền tín dụng của gần 1.300 người dân (số tiền trên 1,1 tỷ đồng và 1,9 lượng vàng) rồi mất khả năng chi trả, bỏ trốn.

Từ sự việc ban đầu, chẳng bao lâu trở thành điểm nóng. Hàng trăm người dân tổ chức băng cờ, bao vây trụ sở UBND xã suốt hơn tháng trời (từ ngày 1/8 đến ngày 9/9/1989), thậm chí bắt giữ Chủ tịch UBND xã làm con tin. Nguyên nhân người dân bức xúc là đúng nhưng do cấp cơ sở thiếu kiểm tra, buông lỏng việc quản lý, khi bà con tập trung thành đám đông không thuyết phục được người dân ra về.

"Sau khi nghe tôi giải thích, bà con đã thả Chủ tịch xã ra. Tuy nhiên, chẳng bao lâu sau, cụ thể là ngày 12/1/1990, tức 16 tháng chạp, người dân tổ chức thành đoàn đông người kéo lên UBND tỉnh, đòi gặp lãnh đạo tỉnh, yêu cầu Nhà nước phải trả tiền nếu không sẽ nằm vạ, dựng lều nấu ăn ở đây đến khi yêu cầu được đáp ứng", ông kể.

Đến trưa 15/1/1990, đoàn người tăng lên khoảng 400 người và chiều hôm đó, đoàn người đã xông vào được bên trong khuôn viên UBND tỉnh. Đã có những mệnh lệnh nghiêm khắc từ lãnh đạo tỉnh cho lực lượng Công an nhưng Tứ Hải cam kết sẽ giải tán đoàn người bằng cách khác, hợp lý, hợp tình nhất. 17h cùng ngày, 3 đối tượng cầm đầu đang nấp trong một căn nhà được xem như là "trung tâm chỉ huy" cách đoàn người khoảng 700m, bị lộ mặt. Khi nghe tin người cầm đầu bị Công an bắt, đoàn người cũng biết mình đã "đi quá đà" nên đã tự giải tán, trở về địa phương. Kết thúc vụ việc này, có 7 đối tượng cố ý làm trái, tham ô, làm thiệt hại tiền tỷ của nhân dân và khởi tố, bắt 6 đối tượng cầm đầu, quá khích...

Tính đến ngày nhận thông báo quyết định hưu (2006), ông có 46 năm liên tục hoạt động Cách mạng với 15 năm công tác, chiến đấu chống Mỹ, cứu nước và 31 năm tham gia xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Giờ đây, được Đảng, Nhà nước cho nghỉ hưu nhưng ông vẫn sát sao, dõi theo từng bước chân trưởng thành của con cháu hôm nay. Trái tim của anh hùng Tứ Hải vẫn vững tin thế hệ hôm nay sẽ tiếp nối truyền thống vẻ vang của cha anh, lập nên những kỳ tích mới