Người mở đầu phong trào đánh giặc ở Tây Nam Bộ
Một ngày nắng cuối tháng ba, tôi về Tường Lộc, huyện Tam Bình (Vĩnh Long) - quê hương của Anh hùng liệt sĩ Lưu Văn Liệt. Chúng tôi được ông Lưu Văn Sở năm nay vừa tròn 80, anh trai thứ 6 của Anh hùng liệt sĩ Lưu Văn Liệt, kể về chuyện chiến đấu và hy sinh của em mình.
Ông Lưu Văn Sở kể: "Lưu Văn Liệt, sinh ngày 10/4/1945. Lớn lên, Lưu Văn Liệt chứng kiến hai người anh trai của mình là Lưu Văn Thao (con lớn trong nhà) và Lưu Hoàng Oanh đi bộ đội và lần lượt hy sinh.
Năm 1960, năm mở màn phong trào Đồng khởi, Lưu Văn Liệt mới 15 tuổi, nhưng nằng nặc xin gia đình và mấy chú, mấy bác cho tham gia du kích Xóm Chùa cùng nhân dân vùng lên phá kềm kẹp của chính quyền Sài Gòn. Ước mơ được đi bộ đội, được đội mũ tai bèo, khăn rằn quấn cổ, được ôm súng trường… đã hình thành trong Lưu Văn Liệt từ đó.
Năm 1961, được sự giúp đỡ của người dì ruột là bà Võ Thị Bảy, Lưu Văn Liệt lên thị xã Vĩnh Long học lớp đệ nhất Trường tư thục Nguyễn Trường Tộ. Lưu Văn Liệt cùng hai người anh bà con cô cậu ruột là Võ Bá Đức và Võ Bá Chiến, cất một cái chòi lá ở riêng, tự lực đi làm lấy tiền ăn học và in truyền đơn.
Anh được đồng chí Tư Đức - cán bộ Thị xã ủy Vĩnh Long, giao cho làm nhiệm vụ vận động học sinh tham gia đấu tranh chính trị, chống lại chính quyền địa phương. Lưu Văn Liệt được kết nạp vào Đoàn Thanh niên Cách mạng ngày 17/7/1964.
Do bản tính lanh lẹ, thông minh nên Lưu Văn Liệt hoàn thành tốt nhiệm vụ được tổ chức giao cho... Mỗi chiều thứ bảy, Lưu Văn Liệt bí mật đi vào Song Phú để báo cáo tình hình với cấp trên.
Tháng 7/1965, nguyện vọng xin vào đơn vị đặc công để trực tiếp đánh giặc của Lưu Văn Liệt được tổ chức chấp nhận. Lưu Văn Liệt được đưa đi dự một lớp huấn luyện quân sự. Sau khóa huấn luyện này, Lưu Văn Liệt được trang bị lựu đạn và giao nhiệm vụ tiến hành điều tra một tên ác ôn đã gây nhiều nợ máu để tiêu diệt hắn, cổ vũ phong trào phá kềm...
Nhân kỷ niệm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3-2), Thị đội Vĩnh Long quyết định mở một đợt thi đua đánh Mỹ, tạo uy thế, gây chấn động dư luận... Lưu Văn Liệt tình nguyện nhận nhiệm vụ cùng với người anh cô cậu là Võ Bá Chiến.
Kế hoạch tác chiến nhanh chóng được vạch ra: Lưu Văn Liệt và Võ Bá Chiến giả làm sĩ quan chế độ Sài Gòn đến Bar Lệ Hoa, tìm cách tiêu diệt bọn Mỹ, ngụy bằng mìn.
 |
|
Ông Lưu Văn Sở và Lưu Văn Mười bên di ảnh của em trai mình - Anh hùng liệt sĩ Lưu Văn Liệt. |
Sau thời gian trinh sát vào lúc 18h ngày 4/2/1966, Lưu Văn Liệt và Võ Bá Chiến, trong bộ đồ sĩ quan chế độ Sài Gòn đậu xe rồi ung dung bước vào Bar Lệ Hoa. Cả hai nhanh chân tìm một vị trí hợp lý và chờ đến giờ G. 19h kém 10 phút, từ hướng ngã ba Cần Thơ, một đám sĩ quan Mỹ kéo vào Bar Lệ Hoa. Chừng 5 phút sau, khi đội hình ăn nhậu của chúng vào hết trong Bar, Lưu Văn Liệt ra hiệu cho Võ Bá Chiến hành động. Đoàng, tiếng nổ phát ra... 17 lính Mỹ và lính Sài Gòn bị tiêu diệt.
Sau khi gây nổ trong Bar Lệ Hoa thành công, Võ Bá Chiến rút vào hẻm quận Nghĩa, lội sông qua đình Tân Giai. Còn Lưu Văn Liệt dù bị thương ở vai nhưng cũng nhanh chân rút về phía Cầu Lộ, rẽ xuống đường Nguyễn Du, dự định qua cầu Kinh Cụt để gặp Võ Bá Chiến. Nhưng rồi anh không qua được Kinh Cụt vì cầu hư. Thế là Lưu Văn Liệt buộc phải chạy dọc theo đường Nguyễn Du.
Lúc này, bọn Cảnh sát mở rộng địa bàn kiểm soát, lục xét các ngõ ngách. Chúng phát hiện ra anh và đã nã đạn khiến anh bị thương lần thứ hai. Biết không còn đủ sức rút lui, đợi cho tên cảnh sát Ngọc và cận vệ đến gần, Lưu Văn Liệt rút chốt lựu đạn, miệng hô khẩu hiệu "Hồ Chí Minh muôn năm!". Một tiếng nổ vang dội. Tên Cảnh sát Ngọc bị thương. Tên cận vệ chết tại chỗ. Lưu Văn Liệt anh dũng hy sinh. Đấy là chiến công lớn nhất và cuối cùng của Lưu Văn Liệt.
Ngày 17/9/1967, Ủy ban Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam truy tặng Huân chương Quân công Giải phóng hạng Ba và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho Lưu Văn Liệt.
Tại nhà ông Lưu Văn Mười - anh trai thứ mười của Lưu Văn Liệt, cũng là căn nhà tình nghĩa nơi đang thờ cúng liệt sĩ, ông Sở kể thêm: "Tin thằng út Liệt hy sinh nhanh chóng được thông báo đến gia đình. Ai cũng nghẹn ngào. Má tôi trước lúc theo ông, theo bà cách nay 7 năm (cụ thọ 99 tuổi, được phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng - PV), vẫn nhắc tên nó".
Tôi rời vùng quê Tam Bình, đến nơi Lưu Văn Liệt cùng người anh bà con, cũng là đồng đội mình đã lập chiến công. Phía trước căn nhà số 66, đường Lý Thái Tổ, phường 2, TP Vĩnh Long, chính quyền đã dựng một bia tưởng niệm, có bức tượng bán thân của Lưu Văn Liệt. Cạnh đó là lời ghi chú được khắc vào tấm đá granit với nội dung: "Tại đây, trước kia là Bar Lệ Hoa. Lúc 19h ngày 4/2/1966, anh Lưu Văn Liệt đã đánh mìn, mở đầu phong trào diệt Mỹ ở Tây Nam Bộ".
Từ ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, thống nhất đất nước giữa lòng TP Vĩnh Long, có một một ngôi trường tự hào được mang tên anh. Đó là Trường THPT Lưu Văn Liệt…