Ấn tượng đặc biệt về buổi tới thăm và làm việc với Báo CAND của Bộ trưởng Tô Lâm

Thú thực là buổi tới thăm của Bộ trưởng Tô Lâm hôm ấy (ngày 17/6/2020) đối với chúng tôi khá... bất ngờ, bởi chỉ trước đó ít phút, tại Hội trường lớn của Bộ Công an đã diễn ra Lễ mít tinh trọng thể chào mừng Kỷ niệm 95 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, mà người chủ trì là Bộ trưởng Tô Lâm, và nhiều CBCS, phóng viên Báo CAND thuộc thành phần được mời tham gia. Tuy nhiên, theo Chánh Văn phòng Bộ Công an Tô Ân Xô "thông báo nhanh" với lãnh đạo Báo CAND: kết thúc cuộc mít tinh, Bộ trưởng sẽ dành thời gian thăm riêng Báo.

Ngày ấy, trụ sở Báo CAND còn ở 92 Nguyễn Du, liền kề với trụ sở của Bộ Công an (44 Yết Kiêu). Nếu tính khoảng cách thì từ Văn phòng Bộ sang Báo chỉ tầm năm chục mét. Gần thì gần vậy nhưng vì đường Yết Kiêu là đường một chiều nên thông thường, các đồng chí lãnh đạo Bộ khi tới thăm, làm việc với Báo CAND sẽ phải cho xe đi từ 44 Yết Kiêu vào đường Trần Quốc Toản; tới đoạn giao cắt với đường Trần Bình Trọng sẽ rẽ vào một đoạn để tới đường Nguyễn Du (đoạn giao cắt với hồ Thiền Quang), rồi từ đây “thẳng tiến” về địa chỉ 92 Nguyễn Du. Thông thường là vậy và tháp tùng đồng chí Bộ trưởng thường có thêm ít nhất 2 xe (dành cho các đồng chí đại diện lãnh đạo Văn phòng Bộ và lãnh đạo một số đơn vị chức năng). Xe dành cho phóng viên báo chí sẽ đến trước để chuẩn bị cho việc đưa tin, ghi hình.

Vì đinh ninh “kịch bản” hành trình buổi đến thăm của Bộ trưởng Tô Lâm sẽ là như vậy nên khi được cắt cử cùng lãnh đạo đơn vị ra trước cổng trụ sở 92 Nguyễn Du chờ đón Bộ trưởng, ai nấy đều quân phục chỉnh tề, mắt hướng về đoạn đường Nguyễn Du phía gần hồ Thiền Quang. Mấy phút trôi qua tịnh không một “bóng” xe biển xanh. Bất chợt một chiến sĩ Cảnh sát bảo vệ đang trực gác tại 92 Nguyễn Du reo lên: “Ô các anh chị ơi, bác Tô Lâm đang đến kìa”. Theo hướng tay chỉ của chiến sĩ nọ, mọi người dồn mắt nhìn về phía đường Yết Kiêu thì thấy Bộ trưởng Tô Lâm đang từ cổng trụ sở Bộ lững thững đi bộ về phía trụ sở Báo CAND. Cùng tham gia đoàn của Bộ trưởng chỉ có vài ba người, trong đó “rõ” nhất là Thiếu tướng Tô Ân Xô (nay là Trung tướng), một đại diện quá nổi tiếng với báo giới nói chung, với Báo CAND nói riêng; cùng một đồng chí cán bộ Văn phòng và đồng chí cận vệ của Bộ trưởng. Bộ trưởng vừa đi vừa trò chuyện, trao đổi, giao nhiệm vụ gì đó cho Tướng Tô Ân Xô, phải gần tới trụ sở Báo CAND ông mới kịp ngẩng lên và thoáng chút ngạc nhiên khi nhận thấy mọi người chờ đón Bộ trưởng với thành phần “rườm rà” như vậy. Những ai từng công tác lâu năm với Bộ trưởng Tô Lâm đều biết tính ông thích nhanh gọn, đơn giản, đi thẳng vào công việc, không câu nệ nghi thức.

Từ thang máy đi lên, trước khi vào Hội trường (tầng 3), Bộ trưởng Tô Lâm dừng lại bên hành lang quan sát một lượt phía trong toà nhà (toà nhà 5 tầng, được thiết kế 4 mặt xây quanh một khoảng sân “thông thiên”). Bộ trưởng hỏi đồng chí Tổng biên tập Báo: “Báo CAND ở đâu?”. Một số người thoạt nghe Bộ trưởng hỏi vậy, không hiểu, ngơ ngác. Thật ra Bộ trưởng rất sâu sát. Bộ trưởng biết toà nhà được bố trí làm trụ sở cho ba đơn vị, trong đó một phần dành cho Báo CAND, một phần dành cho Nhà xuất bản CAND và một phần dành cho Cục Pháp chế và cải cách hành chính, tư pháp (Bộ Công an). Bộ trưởng cũng biết, hiện các đơn vị trong tòa nhà không được bố trí tập trung vào một khu vực cụ thể mà sắp xếp theo hình thức xen kẽ, rải suốt từ tầng 1 tới tầng 5. Bộ trưởng nghe đồng chí Tổng biên tập Báo cung cấp thông tin với một thái độ trầm ngâm, như thể câu trả lời chỉ là một cách xác thực thêm những điều Bộ trưởng đã nắm được và củng cố thêm trong ông một ý tưởng mà ông trăn trở, nung nấu từ trước đó.

Mở đầu cuộc trò chuyện với CBCS, phóng viên Báo CAND, thật tinh tế, Bộ trưởng Tô Lâm giải thích lý do tại sao ông giữ cương vị Bộ trưởng đã mấy năm mà giờ mới qua thăm Báo, dù “từ bên Bộ sang đây cũng chỉ mấy bước”. “Thỉnh thoảng tôi vẫn gặp, trao đổi công việc với đồng chí Khải, Tổng biên tập và các đồng chí khác của Báo, cứ nghĩ như đã đến thăm các đồng chí rồi. Nên nghe đồng chí Khải nói trong nhiệm kỳ, Bộ trưởng chưa tới thăm Báo lần nào, tôi mới giật mình, liền nhắc đồng chí Xô bố trí tới thăm các đồng chí hôm nay”.

Tại buổi tới thăm, làm việc, Bộ trưởng Tô Lâm khẳng định ý nghĩa cao quý, vị trí đặc biệt quan trọng của báo chí đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của nhân dân. Bộ trưởng cho biết, các đồng chí lãnh đạo cao cấp nhất của Đảng, Nhà nước ta trước đây cũng như hiện nay, không ít người từng trực tiếp viết báo và thậm chí còn là những nhà báo xuất sắc. Ông dẫn ví dụ, ngoài tấm gương Bác Hồ - Người Thầy sáng lập nền báo chí cách mạng Việt Nam; còn có đồng chí Tổng bí thư Trường Chinh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Rồi đồng chí đưa dẫn trường hợp đồng chí Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng, người nhiều năm công tác tại Tạp chí Cộng sản, từng giữ cương vị Tổng biên tập.

Trong câu chuyện vui, Bộ trưởng Tô Lâm tiết lộ, thời còn công tác ở Tổng cục An ninh, ông cũng từng viết bài cộng tác với Báo Nhân dân và các cơ quan báo chí trong, ngoài lực lượng Công an, từng được cấp thẻ Nhà báo. Bộ trưởng Tô Lâm cho biết, ông từng nhắc anh em làm trinh sát: Không học đâu xa, hãy học anh chị em phóng viên báo chí. Tại sao có vụ việc mình không phát hiện được, trong khi phóng viên người ta điều tra, phát hiện ra. “Tất nhiên, việc điều tra của cơ quan Công an và của phóng viên báo chí, về nghiệp vụ có những cái khác nhau. Nhưng có những điều mình nên tham khảo, học tập” - Bộ trưởng Tô Lâm chia sẻ. Cũng theo Bộ trưởng Tô Lâm, mặc dù công việc rất bận, nhưng mỗi khi rảnh, ông đều tranh thủ đọc báo, xem truyền hình. Báo chí có lúc đã cung cấp cho ông những thông tin tức thời, cập nhật hơn cả báo cáo gửi về trong ngày của Công an các đơn vị, địa phương. Ông lấy ví dụ, việc ông quyết định gửi Thư khen mấy nữ CBCS thuộc Công an tỉnh Đắk Lắk và Công an một số tỉnh, thành khác xung phong về xã công tác dịp 19/8 năm 2019 là từ nguồn tin, bài ông đọc được trên Báo CAND.

Thiền sư Thích Nhất Hạnh từng đúc kết “Thấu hiểu nỗi đau của người khác là món quà to lớn nhất mà bạn có thể trao tặng cho họ. Thấu hiểu là tên gọi khác của yêu thương. Nếu bạn không thể thấu hiểu, thì bạn chẳng thể yêu thương”. Trò chuyện với CBCS, phóng viên Báo CAND hôm ấy, Bộ trưởng Tô Lâm cho thấy ông rất thấu hiểu những khó khăn mà giới báo chí cả nước nói chung, báo chí trong lực lượng Công an nói riêng đang đối mặt. Bộ trưởng than phiền, dịch COVID-19 thế này, báo chí khó khăn lắm. Mà không chỉ tới khi xuất hiện dịch COVID-19, trước đó, phát biểu tại một số buổi làm việc, Bộ trưởng Tô Lâm đã thể hiện rõ quan điểm: báo chí (cũng như văn hóa văn nghệ) cần phải được Nhà nước hỗ trợ mới thực hiện tốt vai trò của một cơ quan tuyên truyền nhiệm vụ chính trị thiết yếu; không thể “thả nổi” hoàn toàn cho báo chí tự thân xoay xở làm kinh tế.

Nhân nhắc tới Báo CAND, Bộ trưởng Tô Lâm khẳng định, Báo CAND là cơ quan báo chí hàng đầu của lực lượng CAND, có truyền thống lịch sử lâu đời, oanh liệt, “nói đến báo chí Công an là phải nói đến Báo CAND”. Bộ trưởng cho biết, ông đang tính phương án để Báo có một “trụ sở riêng, gần dân, thuận tiện cho hoạt động báo chí”. “Tất nhiên, mình là cơ quan báo chí của lực lượng Công an thì phải mang dấu ấn của lực lượng Công an, song nghiêm cẩn quá, vào ra lúc nào cũng có người mặc sắc phục công an kiểm soát thì không khéo làm cho các cộng tác viên e ngại, chưa chắc đã thuận cho công việc” - Bộ trưởng Tô Lâm nhắn nhủ (và điều mà Bộ trưởng Tô Lâm “hé mở” hôm ấy, chỉ một năm sau đã thành hiện thực: Báo CAND chuyển về trụ sở mới - số 2A Đinh Lễ, phường Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, Báo có một trụ sở hội đủ các yếu tố: khang trang, bề thế, riêng biệt và tọa lạc ở một vị trí đắc địa - ngay sát tòa nhà Bưu điện Bờ Hồ, nơi mọi người vẫn gọi vui là “km số 0”). 

Buổi tới thăm, làm việc của Bộ trưởng Tô Lâm hôm ấy kéo dài một tiếng rưỡi, thực sự đã để lại trong lòng CBCS, phóng viên Báo CAND nhiều ấn tượng.