Dấu ấn từ các công trình trọng điểm kết nối liên vùng TP Hồ Chí Minh
Năm 2025 khép lại với việc triển khai mở rộng tuyến cao tốc TP Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây và khởi động việc đầu tư xây dựng các tuyến cao tốc TP Hồ Chí Minh - Mộc Bài, đường Vành đai 4. Ngoài ra một loạt tuyến cao tốc khác như đường Vành đai 3, cao tốc Bến Lức - Long Thành, cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu đang được TP Hồ Chí Minh và các bộ ngành, địa phương khẩn trương hoàn thành.
Những công trình giao thông trọng điểm, được đầu tư với số vốn lên đến hàng trăm nghìn tỷ đồng trên đang được kỳ vọng sẽ tạo cú hích về kết nối liên vùng cho TP Hồ Chí Minh và các địa phương trong khu vực.
Cuối năm 2025, HĐND TP Hồ Chí Minh đã thống nhất chủ trương giao UBND thành phố phối hợp với UBND tỉnh Đồng Nai đầu tư 3 dự án cầu, đường kết nối giữa 2 địa phương là Dự án xây dựng cầu Thạnh Hội 2, cầu Tân An và cầu Tân Hiền, đều bắc qua sông Đồng Nai. Cả 3 cầu trên đều sẽ được đầu tư bằng vốn ngân sách trong giai đoạn 2026-2030 với quy mô 6 làn xe, trong đó cầu Thạnh Hội 2 và cầu Tân An là do UBND thành phố làm chủ đầu tư, cầu Tân Hiền do UBND tỉnh Đồng Nai là cơ quan chủ quản.
Ông Nguyễn Công Vinh, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh đã nhận xét, kết nối giao thông giữa TP Hồ Chí Minh và tỉnh Đồng Nai đang đối mặt với áp lực ngày càng lớn. QL51 ghi nhận lượng xe cao và đã vượt tải từ nhiều năm trước; cao tốc TP Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây thường xuyên ùn tắc.
Riêng đoạn cao tốc TP Hồ Chí Minh - Long Thành đã vượt quá năng lực thông xe tới 25% và không đảm bảo yêu cầu đi lại khi sân bay quốc tế Long Thành được đưa vào khai thác. Từ khu Nam thành phố đi Đồng Nai đều phải dồn về cầu Phú Mỹ hoặc các tuyến đường nội đô. Cầu Phú Mỹ, cầu Đồng Nai và cầu Long Thành thường xuyên quá tải nghiêm trọng. Do đó khi hình thành, cầu Phú Mỹ 2 vượt sông Đồng Nai, kết nối với đường Liên Cảng của Đồng Nai, nối vào đường 25C đi sân bay quốc tế Long Thành tạo thành trục giao thông kết nối quan trọng. Đặc biệt, khi kết nối với các tuyến đường trên cao số 2 và 3 của TP Hồ Chí Minh, sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất và sân bay quốc tế Long Thành sẽ được nối liền.
Việc khánh thành cầu Bình Khánh ngày 19/12 vừa qua cũng đã hứa hẹn giảm quá tải trên một loạt tuyến đường của TP Hồ Chí Minh. Từ khi đoạn đầu tuyến cao tốc ở khu vực Bến Lức (tỉnh Tây Ninh) được thông xe, phương tiện từ cao tốc TP Hồ Chí Minh - Trung Lương khi di chuyển về Nhà Bè và khu Nam thành phố đã có lộ trình di chuyển rất nhanh khi rẽ phải vào cao tốc Bến Lức - Long Thành để vào tuyến kết nối với cao tốc này. Ngoài ra, với một loạt điểm kết nối vào cao tốc Bến Lức - Long Thành trên địa bàn thành phố, nhiều tuyến đường khác cũng sẽ giảm áp lực khi tuyến cao tốc này chính thức được đưa vào khai thác.
Việc sớm giảm áp lực giao thông trên nhiều tuyến đường trong thời gian sớm nhất đang trông chờ vào đường Vành đai 3 và tuyến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu sẽ được đưa vào khai thác trong năm 2026. Đường Vành đai 3 tạo trục giao thông tốc độ cao trực tiếp giữa 3 địa phương là TP Hồ Chí Minh, Đồng Nai và Tây Ninh. Cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu nối Đồng Nai với TP Hồ Chí Minh cũng sẽ góp phần trực tiếp trong giảm tình trạng quá tải phương tiện trầm trọng trên tuyến QL51, giúp việc khai thác cụm cảng biển quốc tế Cái Mép - Thị Vải hiệu quả hơn.
Trên hướng kết nối từ TP Hồ Chí Minh về Tây Ninh, trong năm 2025 tuyến cao tốc TP Hồ Chí Minh - Mộc Bài cũng đã được 2 địa phương khẩn trương triển khai. Trong vài năm tới đây, tuyến đường Vành đai 4 cũng sẽ tiếp tục được hình thành. Theo ông Đặng Hoàng Chương, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Tây Ninh, giữa tỉnh Long An (cũ) với TP Hồ Chí Minh trước sáp nhập có 26 vị trí kết nối, gồm 15 tuyến hiện hữu; 6 tuyến đang triển khai đầu tư. Vì vậy, trước đây Long An và TP Hồ Chí Minh đã thống nhất 7 vị trí kết nối cần được ưu tiên đầu tư.
Sở Xây dựng tỉnh Tây Ninh đã đề xuất UBND tỉnh Tây Ninh xem xét, phối hợp với UBND TP Hồ Chí Minh ưu tiên đầu tư 9 tuyến kết nối. Ngoài tuyến QL50 hiện đã được TP Hồ Chí Minh đầu tư mở rộng với quy mô 4 làn xe, Tây Ninh cũng đề nghị thành phố đầu tư tuyến QL50B, đoạn từ ranh với Tây Ninh về đường Phạm Hùng để đồng bộ tuyến.
Theo ông Nguyễn Vĩnh Toàn, Phó Giám đốc Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh, ngoài tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, tuyến đường sắt quốc gia TP Hồ Chí Minh - Cần Thơ, Biên Hòa - Vũng Tàu, Bàu Bàng - Cái Mép cũng đã được xúc tiến hoặc đã có nhà đầu tư đề nghị tham gia, thì tuyến đường sắt đô thị Thủ Thiêm - Long Thành cũng đã được doanh nghiệp đề xuất được đầu tư xây dựng.
Sở NNMT lưu ý rằng, định hướng phát triển Dự án đường ven biển trên địa bàn TP Hồ Chí Minh là tuyến đường bộ có tính kết nối liên vùng, có điểm đầu kết nối đường ven biển từ Gò Công qua cửa sông Soài Rạp đến Cần Giờ và kéo dài đến Cao tốc Bến Lức - Long Thành thông qua đường vào cảng Phước An, tiếp tục kết nối vào tuyến đường ven biển ở khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu. Vì vậy việc nghiên cứu dự án cần xem xét đến yếu tố đồng bộ với quy hoạch liên quan. Đây sẽ tiếp tục là hướng kết nối liên vùng khác để mở ra không gian phát triển mới cho TP Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận trong những năm tới.