Hóa giải những nguy cơ xảy ra tai nạn tàu hỏa ở Thủ đô

Sáng ngày 28/1, chiếc xe container chở theo những cuộn thép lưu thông trên Quốc lộ 1A thuộc địa bàn xã Văn Tự, huyện Thường Tín, TP Hà Nội đã xảy ra tai nạn với đoàn tàu hỏa chạy tuyến Bắc – Nam. Vào thời điểm trên, lái xe container điều khiển xe đi qua đường ngang giao cắt với đường sắt. Thời điểm lái xe container di chuyển tấm chắn cảnh báo đường sắt lúc này vẫn chưa được hạ xuống.

Chỉ ít phút sau, đoàn tàu hỏa đầu máy mang số hiệu D19E-908 lao tới đâm thẳng vào thân container. May mắn vụ tai nạn không khiến ai bị thiệt mạng song đầu tàu hỏa và xe container đã bị hư hỏng nặng. Vụ tai nạn cũng khiến giao thông qua khu vực này bị ảnh hưởng, ùn tắc xảy ra nhiều giờ. CSGT phải vất vả mới có thể phân luồng, giải tỏa ùn tắc.

Trong khi vụ tai nạn giao thông đường sắt trên còn chưa kịp lắng xuống thì ngày hôm sau 29/1, tàu hỏa mang số hiệu SE36 (đầu máy 901) đang di chuyển theo hướng Thường Tín về Giáp Bát đã xảy ra tai nạn với xe ôtô. Cụ thể, khi đoàn tàu di chuyển đến km7+528 trên tuyến đường sắt đoạn qua địa phận thị trấn Văn Điển, huyện Thanh Trì, đã xảy ra tai nạn với xe ôtô mang BKS 19A-486.XX do một nam thanh niên quê Phú Thọ điều khiển. Với tốc độ và lực đâm rất mạnh, đoàn tàu hỏa đã kéo lê chiếc xe ôtô trên một đoạn đường dài, may mắn vụ tai nạn không gây thiệt hại về người. Tuy nhiên, do tai nạn xảy ra vào thời điểm giờ cao điểm buổi chiều tối, ở đoạn đường huyết mạch, đông người đi lại dẫn tới ùn tắc đã xảy ra. CSGT của Phòng CSGT, Công an huyện Thanh Trì đã phải mất khá nhiều thời gian mới có thể di chuyển chiếc xe ôtô va chạm với tàu hỏa ra khỏi hiện trường, phân luồng ổn định tình hình giao thông như trước.

Qua ghi nhận thực tế của PV, cả 2 vụ tai nạn giao thông trên đều xảy ra ở đoạn đường giao cắt giữa đường bộ với đường sắt. Đáng nói, phương tiện gây tai nạn với tàu hỏa đều là ôtô và trong đó có xe container, một loại phương tiện có thể nói khá “cồng kềnh” và mất thời gian di chuyển trên đường nhất là chuyển làn, hướng, qua các lối rẽ. Trong vụ tai nạn đầu tiên, kiểm tra hệ thống camera cho thấy, gác chắn tại vị trí đường giao cắt này đã không được nhân viên đóng xuống kịp thời. Khi đầu xe container vượt ra khỏi đường sắt nhưng phần thân xe khá dài, vận tốc của đoàn tàu lao tới đâm thẳng vào khiến vụ tai nạn xảy ra.

Đánh giá về nguyên nhân xảy ra vụ tai nạn, thông tin với báo chí, ông Phùng Tuấn Minh, Giám đốc Công ty Cổ phần Quản lý và Xây dựng đường bộ Hà Tây nhìn nhận, nhân viên gác chắn tại vị trí này đã thiếu kinh nghiệm, chậm hạ barie. Theo quy định, trước 90 giây khi tàu đến, nhân viên gác chắn phải hạ barie để ngăn người và phương tiện đi vào, song quy trình này đã không được thực hiện kịp thời tại lối mở trên dẫn tới tai nạn xảy ra. Tại nơi xảy ra tai nạn ở khu vực đông dân cư, có nhiều nhà xưởng, khu công nghiệp, mật độ phương tiện cao. Chính vì lẽ đó, nguy cơ xảy ra tai nạn tại những lối mở, đường ngang này luôn chực chờ.

Thông tin với PV, Thiếu tá Phùng Quang Hưng, Đội trưởng Đội CSGT đường sắt, Phòng CSGT, Công an TP Hà Nội cho biết, có một thực tế rằng, tai nạn liên quan đến đường sắt xảy ra chủ yếu ở khu vực đường ngang, lối mở, giao cắt giữa đường bộ với đường sắt, chiếm tỷ lệ lớn tới 70-80%. Mặc dù trên toàn tuyến không có điểm đen về tai nạn giao thông đường sắt, song trong năm 2022, thống kê, trên địa bàn thành phố đã xảy ra 10 vụ tai nạn giao thông đường sắt, làm 7 người chết và 4 người bị thương. So với cùng kỳ năm 2021 tăng 2 vụ và 2 người chết, 3 người bị thương. Nguyên nhân dẫn tới những vụ tai nạn giao thông trên chủ yếu là do người điều khiển phương tiện giao thông đường bộ, người bộ hành khi đi qua đường ngang có biển cảnh báo, cảnh báo tự động, lối đi tự mở trái phép, thiếu chú ý quan sát, không chấp hành đầy đủ những quy định của pháp luật về đảm bảo an toàn.

Hiện trên địa bàn thành phố có hàng trăm đường ngang, lối mở giao cắt với đường sắt. Chưa hết, nhiều điểm giao cắt gần các khu dân cư, nhà máy, bệnh viện…vẫn còn có hiện tượng người dân tụ tập bày bán hàng hóa trên đường tàu. Việc phương tiện tham gia đông đúc ở các lối giao cắt này nếu như không có người cảnh giới hoặc gác chắn, đèn báo hiệu hoạt động kém hiệu quả thì nguy cơ xảy ra tai nạn lúc nào cũng có thể xảy ra. Đối với một trong 2 vụ tai nạn giao thông đường sắt vừa qua, lỗi của nhân viên đường sắt là khá rõ khi hệ thống cảnh báo barie đã không được kéo xuống kịp thời.

Đánh giá đúng những thực trạng, nguyên nhân tiềm ẩn dẫn tới tai nạn giao thông đường sắt, nhất là khi thời điểm trước, trong và sau Tết Nguyên đán Quý Mão 2023 với mật độ phương tiện, người tham gia đông đúc, ngày 22/12/2022, Công an TP Hà Nội đã có văn bản kiến nghị Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam bố trí giờ tàu hoạt động trên tuyến đường sắt Thống Nhất. Tại văn bản này, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, Phó Giám đốc Công an TP Hà Nội kiến nghị nhiều nội dung, trong đó đề nghị Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam tổ chức phổ biến, quán triệt đến nhân viên làm nhiệm vụ gác chắn đường ngang nêu cao tinh thần trách nhiệm trong quá trình làm nhiệm vụ; đảm bảo phối hợp chặt chẽ với các lực lượng CSGT và Công an các quận, huyện trong quá trìnhg hướng dẫn, phân luồng giao thông khi có tàu chạy qua; đảm bảo việc đóng, mở gác chắn đúng thời gian quy định.

Trao đổi với PV, Đại tá Nguyễn Quang Nhật, Trưởng phòng Hướng dẫn tuyên truyền pháp luật về trật tự an toàn giao thông, Cục CSGT, Bộ Công an cho biết: Để đảm bảo an toàn giao thông đường sắt, trách nhiệm phải đến và được tăng cường từ nhiều phía trong đó có cả người tham giao thông cũng như các đơn vị chức năng. Việc rà soát lại những đường ngang, lối mở cũng như kiểm tra hệ thống cảnh báo, gác chắn, nâng cao hơn ý thức trách nhiệm của các cán bộ, công nhân viên gác chắn, lái xe, người dân sinh sống ở dọc các tuyến nơi có đoàn tàu đi qua… là rất quan trọng. Còn đại diện Phòng CSGT cũng khẳng định, trong thời gian tới, cùng với việc thực hiện cao điểm chung của Cục CSGT về đảm bảo ATGT, Phòng CSGT sẽ “lọc” ra các chuyên đề liên quan đến những lỗi, hành vi vi phạm chủ yếu là nguyên nhân dẫn tới ùn tắc và tai nạn giao thông đường sắt để tăng cường kiểm tra, xử lý, phòng ngừa…