Nhồi nhét khách, bị xử phạt nặng nhưng vẫn vi phạm, vì sao?
Trước và sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ, trên nhiều tuyến đường bộ từ Bắc đến Nam, từ miền ngược xuống miền xuôi và ngược lại, liên tiếp xảy ra tình trạng xe nhồi nhét khách, thậm chí có xe khách 21 chỗ chở 79 người, gấp gần 4 lần quy định (tuyến cao tốc Nội Bài - Lào Cai) tài xế và chủ xe bị phạt hơn 220 triệu đồng.
Mặc dù bị cơ quan chức năng xử phạt, mức phạt rất nặng nhưng tình trạng trên vẫn thường xuyên diễn ra. Vì sao?
Trên tuyến cao tốc Vĩnh Hảo – Phan Thiết, trong 2 ngày 23-24/2, Đội CSGT đường bộ cao tốc số 6 (Đội 6), Phòng 6, Cục CSGT, Bộ Công an đã lập biên bản xử phạt một số trường hợp xe khách chở quá số người quy định.
Sáng 23/2, trong quá trình tuần tra kiểm soát trên cao tốc Vĩnh Hảo - Phan Thiết, qua địa bàn tỉnh Lâm Đồng, tổ công tác dừng kiểm tra xe khách BKS 43F-007.xx. Tại nút giao quốc lộ 28, lực lượng chức năng trực tiếp kiểm đếm hành khách trên xe, xác định có 37 người. Trong khi phương tiện này là loại 34 chỗ.
Tài xế điều khiển phương tiện là L.P.T (SN 1985, ngụ thành phố Đà Nẵng). Tổ công tác lập biên bản vi phạm hành chính đối với tài xế về hành vi “Điều khiển xe ôtô chở hành khách chạy tuyến có cự ly trên 300km chở quá số người được phép chở” , mức phạt tiền 4,5 triệu đồng. Chủ phương tiện cũng bị lập biên bản về hành vi “Để người làm công điều khiển phương tiện thực hiện vi phạm” với mức phạt 18 triệu đồng. Tổng mức phạt đối với tài xế và chủ xe là 22,5 triệu đồng.
Cùng hành vi trên, chiều tối 24/2, xe khách BKS 67H-038.xx đã nhồi nhét thêm gần ½ số hành khách (17 người). Tài xế xe khách là P.N.T (SN 1985, ngụ TP Hồ Chí Minh) bị Tổ công tác Đội 6, Phòng 6, Cục CSGT, lập biên bản vi phạm hành chính và xử phạt 22,5 triệu đồng; chủ phương tiện bị phạt 102 triệu đồng. Tổng mức phạt đối với tài xế và chủ xe là 127,5 triệu đồng và tước phù hiệu 2 tháng.
Nguyên nhân xảy ra tình trạng nhồi nhét trước hết là do nhu cầu di chuyển của hành khách. Dịp lễ, Tết, nhiều người không đặt được vé chính thức, buộc phải chấp nhận đi xe nhồi nhét. Thứ hai trên một số tuyến đường, xe khách là lựa chọn gần như duy nhất, nên hành khách vẫn chấp nhận rủi ro. Đây cũng là cơ hội để các nhà xe tranh thủ kiếm thêm, để bù vào những dịp ế khách.
Anh Nguyễn Hoàn, ngụ phường Hiệp Bình, TP Hồ Chí Minh, từng là một lái xe chở khách đường dài chia sẻ một vài “mánh khóe”. Theo anh Hoàn, tài xế là người nắm rõ nhất trạm, chốt của từng tuyến đường và lịch trình công tác, khó có thể biết được mọi tuyến đường, mọi thời điểm của lực lượng chức năng, đặc biệt là dịp lễ, Tết, nên một số tài xế “lách luật” bằng cách chở đúng số người khi đi qua trạm kiểm tra, sau đó đón thêm khách dọc đường.
Một số nhà xe chấp nhận bị phạt để nhồi nhét khách, nếu không bị phát hiện, coi như “thắng lớn”. Nếu chở vượt quá 50% số người theo quy định, thì số tiền cũng tăng lên 50%. Nếu không bị phát hiện, xử phạt thì lợi nhuận không hề nhỏ.
Theo luật sư Nguyễn Xuân Thọ, Đoàn Luật sư TP Hồ Chí Minh, xảy ra tình trạng xe khách chở quá người theo quy định vào những dịp lễ, Tết một phần do “bài toán kinh tế”. Lý do khác có thể do mức phạt còn thấp, chưa đủ sức răn đe nên một số chủ xe, tài xế “nhắm mắt làm liều”.