Sai phạm dẫn đến ùn ứ kéo dài tại các trung tâm đăng kiểm: Trách nhiệm của đơn vị quản lý đến đâu?
Chỉ trong một thời gian ngắn, gần chục trung tâm đăng kiểm, 20 dây chuyền kiểm định tại TP Hồ Chí Minh bị tạm dừng hoạt động. Hàng loạt sai phạm từ phía đăng kiểm viên đã được phát hiện. Thế nhưng, câu hỏi được đặt ra rằng, các sai phạm này mới xảy ra hay đã tồn tại từ lâu và giờ cơ quan chức năng mới phát hiện?
Báo cáo mới nhất từ Cục Đăng kiểm Việt Nam gửi về Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) cho thấy, hoạt động đăng kiểm ôtô trên địa bàn TP Hồ Chí Minh sẽ không thể đáp ứng được nhu cầu của người dân và doanh nghiệp do nhiều trung tâm đang bị xử lý. Trên địa bàn TP có tổng số 19 đơn vị đăng kiểm và chi nhánh với 49 dây chuyền phục vụ nhu cầu kiểm định cho người dân và doanh nghiệp. Trong đó, 9 trung tâm của doanh nghiệp, 3 trung tâm thuộc Sở GTVT và 7 trung tâm thuộc Cục Đăng kiểm.
Tuy nhiên, do bị phát hiện vi phạm, hiện nay có 8/19 trung tâm và chi nhánh với 20/49 dây chuyền phải tạm dừng hoạt động. Cục Đăng kiểm nhận định tình hình này sẽ dẫn đến hoạt động kiểm định ôtô trên địa bàn TP Hồ Chí Minh không thể đáp ứng được nhu cầu kiểm định của người dân và doanh nghiệp, ảnh hưởng đến việc tham gia giao thông và vận tải của khu vực phía Nam nói chung và TP Hồ Chí Minh nói riêng.
Cục Đăng kiểm Việt Nam cũng đưa ra khuyến cáo, để giảm thời gian chờ đợi, tránh tập trung xe kiểm định tại các trung tâm đăng kiểm TP Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận, khuyến khích chủ xe lưu ý thời hạn kiểm định, không cần chờ hết hạn, mà nếu gần hết hạn và đang ở gần bất kỳ đơn vị đăng kiểm, ở bất kỳ địa phương nào trong cả nước đều có thể vào đó kiểm định, góp phần giảm tập trung phương tiện về TP Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận (Đồng Nai, Bình Dương, Long An).
Cùng đó, cũng khuyến cáo người dân cần chủ động bảo dưỡng, sửa chữa phương tiện trước khi thực hiện kiểm định để kịp thời phát hiện, khắc phục những khiếm khuyết, hư hỏng, tránh việc đưa xe đi kiểm định, mất thời gian chờ đợi nhưng sau đó lại không đạt kiểm định phải đưa xe về sửa chữa, vừa mất thời gian vừa mất thêm chi phí. Bởi nếu sửa chữa, khắc phục và kiểm định lại lần 2 trong ngày sẽ không mất thêm phí kiểm định nhưng nếu hư hỏng nghiêm trọng hơn phải sửa chữa đến ngày hôm sau mới kiểm định được sẽ mất thêm 50% chi phí.
Đại diện Phòng Kiểm định xe cơ giới, Cục Đăng kiểm Việt Nam (Bộ GTVT), cho biết liên quan đến các trung tâm đăng kiểm đang trong diện điều tra của Công an TP Hồ Chí Minh, Cục đã tạm đình chỉ hoạt động. Đồng thời, lãnh đạo Cục Đăng kiểm Việt Nam cũng đã vào TP Hồ Chí Minh phối hợp làm việc với cơ quan Công an. Trả lời câu hỏi việc kiểm tra, giám sát hoạt động đăng kiểm xe cơ giới hiện nay có những bất cập, lỗ hổng gì dẫn đến tình trạng một số trung tâm đăng kiểm gian lận đăng kiểm hơn 70.000 phương tiện, vị này cho hay, Cục Đăng kiểm Việt Nam cũng đã rà soát lại tất cả các khâu và báo cáo Bộ GTVT.
Nhắc về vấn đề vì sao thời gian gần đây nhiều sai phạm của đăng kiểm bị phát hiện, đại diện Phòng Kiểm định xe cơ giới lý giải, trước đây, số lượng trung tâm đăng kiểm được khống chế, song từ khi có Nghị định 139/NĐ-CP về xã hội hóa hoạt động đăng kiểm, ngoài các mặt tích cực thì hạn chế là tình trạng mở tràn lan các trung tâm đăng kiểm. Nhiều trung tâm sẽ dẫn đến cạnh tranh không lành mạnh.
Các trung tâm đăng kiểm xã hội hóa bản chất là doanh nghiệp, khi đầu tư muốn lãi nhanh nên nguy cơ phát sinh tiêu cực lớn, chưa kể nguồn nhân lực cũng không thể đảm bảo kiểm soát được hết. Để khắc phục tình trạng này, tới đây Cục Đăng kiểm Việt Nam cũng sẽ đề xuất sửa đổi một số văn bản quy phạm pháp luật, trong đó có Nghị định 139, theo hướng siết chặt lại việc mở trung tâm đăng kiểm.
Mặt khác, sau thông tin đình chỉ một số trung tâm đăng kiểm, đã phát sinh hiện tượng dồn ứ xe đi đăng kiểm tại nhiều nơi của TP Hồ Chí Minh. Để khắc phục tình trạng này, Cục phó Cục Đăng kiểm Việt Nam Nguyễn Vũ Hải đã có văn bản chỉ đạo các đơn vị đăng kiểm xe cơ giới phải đảm bảo duy trì hoạt động ổn định để giải quyết nhu cầu kiểm định phương tiện tăng cao của người dân, chủ phương tiện đúng theo quy định.
Đồng thời, các đơn vị đăng kiểm phải đảm bảo chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của phương tiện. Nếu lượng phương tiện tăng cao, đơn vị đăng kiểm phải bố trí thời gian làm thêm giờ kể cả ngày nghỉ (thứ bảy và chủ nhật) để đáp ứng nhu cầu kiểm định của người dân.
Lập tổ công tác kiểm tra tổng thể hoạt động đăng kiểm
Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết đơn vị đã quyết định thành lập tổ công tác về tăng cường công tác quản lý nhà nước; kiểm tra, phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi tham nhũng, tiêu cực, vi phạm quy định trong lĩnh vực kiểm định xe cơ giới.
Tổ công tác sẽ do lãnh đạo Cục Đăng kiểm Việt Nam làm Tổ trưởng, lãnh đạo Phòng Kiểm định xe cơ giới làm Tổ phó và mời đại diện Thanh tra Bộ Giao thông vận tải (GTVT), Sở GTVT địa phương tham gia khi thực hiện kiểm tra, rà soát tại đơn vị đăng kiểm. Trong khoảng thời gian từ ngày 1/1 - 31/12/2023, tổ công tác sẽ thực hiện các nhiệm vụ: Kiểm tra, rà soát hoạt động của các đơn vị đăng kiểm trên phạm vi toàn quốc, gồm công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực tại các đơn vị; điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm định.
Đồng thời, rà soát và đề xuất bổ sung, sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật nhằm hoàn thiện thể chế, quy định để khắc phục sơ hở, bất cập nhằm loại bỏ cơ hội, điều kiện phát sinh tham nhũng, tiêu cực; nhận diện từng khâu, vị trí công việc tiềm ẩn, dễ phát sinh tiêu cực và giải pháp phòng ngừa.
Nội dung kiểm tra, rà soát gồm: Hồ sơ về điều kiện hoạt động của đơn vị đăng kiểm; điều kiện nhân sự; công tác tập huấn nghiệp vụ đăng kiểm viên; trang thiết bị và việc thực hiện kiểm định xe cơ giới; hoạt động quản lý, sử dụng và lưu trữ dữ liệu kiểm định; Công tác thu, nộp và quản lý, sử dụng phí bảo trì đường bộ; quản lý, sử dụng phôi ấn chỉ đăng kiểm được cấp phát; các nội dung khác thuộc chức vụ, nhiệm vụ quản lý nhà nước của Cục Đăng kiểm Việt Nam.
Nội dung quyết định nêu rõ tổ công tác xem xét, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm tại các đơn vị đăng kiểm xe cơ giới theo quy định tại Nghị định số 139/2018/NĐ-CP. Trường hợp vượt thẩm quyền thì ghi nhận vào biên bản và báo cáo cấp có thẩm quyền quyết định… (Phú Lữ - Hoàng Thiên)