Thiếu trường mầm non tại các khu chế xuất, khu công nghiệp
Theo Vụ Giáo dục Mầm non, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), tỷ lệ trẻ em là con công nhân làm việc tại các khu công nghiệp, khu chế xuất được học tại các cơ sở giáo dục mầm non (GDMN) hiện chỉ chiếm khoảng 21,5%. Điều này cũng đồng nghĩa với việc, số lượng cơ sở GDMN tại các khu công nghiệp, khu chế xuất vẫn còn thiếu, chưa đáp ứng được nhu cầu của người lao động.
Ngày 25/9, Tiểu ban Giáo dục mầm non, Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển nhân lực tổ chức Hội thảo tham vấn giải pháp phát triển cơ sở GDMN và nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ tại địa bàn đô thị, khu công nghiệp.
Báo cáo thực trạng GDMN tại địa bàn đô thị, khu công nghiệp, bà Hoàng Thị Dinh, Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Mầm non, Bộ GD&ĐT cho biết: Theo số liệu tổng kết năm học 2023-2024, cả nước hiện có 15.256 cơ sở GDMN, trong đó có 12.072 trường công lập và 3.184 trường ngoài công lập, ngoài ra còn có 17.444 cơ sở GDMN độc lập tư thục, dân lập. Tỷ lệ huy động trẻ nhà trẻ là 34,6%, trẻ mẫu giáo là 93,6%.
Tại 221 đơn vị cấp huyện trên cả nước có khu công nghiệp hiện có 13.137 cơ sở GDMN. Các cơ sở này huy động được hơn 1,8 triệu trẻ em, trong đó tỷ lệ trẻ em là con công nhân làm việc tại các khu công nghiệp chỉ chiếm khoảng 21,5%.
Cũng theo lãnh đạo Vụ Giáo dục Mầm non, từ thực tế trên cho thấy, mặc dù những chính sách hỗ trợ đối với GDMN tại địa bàn có khu công nghiệp, khu chế xuất trong những năm qua đã góp phần nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em mầm non tại các cơ sở GDMN độc lập tư thục, giảm bớt khó khăn đối với công nhân, người lao động làm việc tại khu công nghiệp, góp bảo đảm chất lượng GDMN ở khu vực này. Tuy nhiên, hiện còn nhiều khó khăn trong phát triển GDMN cho địa bàn đô thị, khu công nghiệp. Nguyên nhân chủ yếu là do công tác quy hoạch chưa phù hợp với nhu cầu của công nhân, người lao động; chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em còn một số hạn chế, đặc biệt là trẻ em nhà trẻ; cơ chế chính sách để thúc đẩy xã hội hóa phát triển GDMN chưa đủ mạnh; một số địa phương, chưa phát huy rõ vai trò của các ban, ngành đoàn thể trong việc hỗ trợ ngành giáo dục theo dõi, quản lý, hỗ trợ hoạt động của các cơ sở GDMN, nhất là cơ sở GDMN độc lập tư thục.
Bà Lương Thị Biểu, Trưởng Phòng GDMN, Sở GD&ĐT Bắc Ninh cho biết: Bắc Ninh là địa phương tập trung nhiều khu công nghiệp và lao động đến từ các địa phương khác. Trong những năm qua, với sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị, giáo dục mầm non được quan tâm và có nhiều chuyển biến về chất lượng. Hiện tỉnh Bắc Ninh có 117 trường mầm non, 220 cơ sở GDMN độc lập. Tổng số có 25.132 trẻ mầm non là con công nhân làm việc trong các khu công nghiệp. Tỉnh đã có nhiều chính sách hỗ trợ xã hội hóa, đầu tư xây dựng, phát triển GDMN. Nhờ đó, quy mô mạng lưới cơ sở GDMN ngày càng mở rộng, nâng cao chất lượng, đáp ứng được nhu cầu của con em công nhân khu công nghiệp… Tuy vậy, địa phương vẫn còn những khó khăn trong xây dựng trường mầm non tư thục chất lượng cao, chất lượng đội ngũ giáo viên chưa đồng đều…
GS.TS Nguyễn Quý Thanh, Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, cần tính toán cụ thể đến dân số, chất lượng dân số để có chính sách phù hợp, đa dạng hóa hình thức tổ chức các loại hình giáo dục. Trong đó, cũng cần quan tâm đến nhóm bảo mẫu gia đình. Đội ngũ này sẽ giảm áp lực cho các cơ sở công lập nhưng cần được đào tạo, bồi dưỡng thì mới được hoạt động.
GS.TS Nguyễn Văn Minh, nguyên Hiệu trưởng trường Đại học Sư phạm Hà Nội cũng đề nghị cần có dự báo tổng thể về tình hình lao động, số lượng trẻ, nhu cầu cơ sở vật chất, giáo viên mầm non của từng địa bàn, số lượng di cư, số lượng con em công nhân cần gửi ngoài giờ… để có những giải pháp thiết thực. Đồng thời, cần nêu rõ trách nhiệm của các Bộ, ban ngành, để phối hợp thực hiện đề án một cách hiệu quả…
Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thị Kim Chi cho biết, Bộ GD&ĐT sẽ tiếp thu, nghiên cứu, đề xuất các giải pháp phát triển cơ sở GDMN và nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ tại địa bàn đô thị và nơi có khu công nghiệp để xây dựng, hoàn thiện dự thảo Đề án “Nâng cao chất lượng giáo dục mầm non tại địa bàn đô thị, khu công nghiệp giai đoạn 2024-2030, định hướng đến năm 2045”. Trong quá trình hoàn thiện đề án, Bộ GD&ĐT sẽ tiếp tục có những khảo sát, đánh giá đúng và sâu sát hơn nữa, trong bối cảnh, các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu đô thị có nhiều thay đổi từng ngày, làm sao để những người có thu nhập thấp được tiếp cận với những chính sách, dịch vụ phù hợp với nhu cầu thiết thực của người lao động.