Tìm cơ chế đột phá để phát triển nhanh hạ tầng GTVT

Tại hội thảo, Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, ông Phan Văn Mãi cho biết, quy hoạch giao thông của thành phố được phê duyệt năm 2013 đã góp phần phát triển nhanh hạ tầng giao thông, từ đó đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. Nhưng sau thời gian thực hiện, quy hoạch giao thông đã bộc lộ những điểm nghẽn, nút thắt không chỉ trong phạm vi của ngành Giao thông mà còn là vấn đề phát triển kinh tế - xã hội thành phố. Đây cũng là vấn đề không chỉ của riêng TP Hồ Chí Minh mà còn là của cả khu vực, của cả vùng. Do đó, trong xây dựng quy hoạch chung hiện nay của thành phố cần phải đặt trong mối quan hệ của vùng gắn với các chiến lược Quốc gia.

Chủ tịch Phan Văn Mãi cũng nhìn nhận, thời gian qua, thành phố gặp nhiều khó khăn trong triển khai các công trình giao thông, giải phóng nhiều mặt bằng, liên quan rất nhiều đến người dân. Nếu không có cách làm phù hợp, không giải được bài toán vốn thì sẽ rất là khó thực hiện. Nhất là khi nhu cầu phát triển hệ thống giao thông của thành phố về đường bộ, đường thủy, đường sắt, đường hàng không rất lớn. Nếu chỉ dựa vào ngân sách thì không đủ và kéo dài rất lâu nên việc tìm kiếm các mô hình, cơ chế tài chính để giải quyết vấn đề là rất cần thiết. ông gợi ý vấn đề kinh tế đất đai xung quanh các dự án cần phải được đặt ra để giải quyết hài hòa quyền lợi của người dân, nhà đầu tư, Nhà nước mới có thể đẩy nhanh được các dự án giao thông.

Cùng quan điểm, ông Trần Quang Lâm, Giám đốc Sở GTVT thành phố cũng nhìn nhận phát triển giao thông của thành phố phải gắn kết với tất cả các tỉnh lân cận và liên vùng. Chính phủ đã có quy hoạch cơ bản phù hợp, nhưng việc kết hợp giữa các tỉnh với nhau là trách nhiệm của từng địa phương. Có như vậy, hạ tầng giao thông, hạ tầng đô thị mới đáp ứng kịp sự phát triển dân số, kinh tế.

Theo ông Lâm cần có cơ chế đột phá trong thực hiện quy hoạch giao thông. Giám đốc Sở GTVT thừa nhận tình hình thực hiện các công trình giao thông kết nối vùng theo quy hoạch phát triển GTVT TP Hồ Chí Minh đến năm 2020 và tầm nhìn sau mốc thời hạn này đều chậm, chưa đồng bộ với quy mô dân số và tương xứng với vị trí, vai trò đầu tàu kinh tế của thành phố. Vì vậy, các đơn vị cần nghiên cứu phương thức đầu tư theo hình thức PPP đang áp dụng phổ biến trên thế giới để đẩy nhanh triển khai các công trình giao thông trọng điểm trong thời gian tới.

Theo đồ án quy hoạch GTVT đã được phê duyệt, hệ thống giao thông trong khu vực TP Hồ Chí Minh sẽ có 6 tuyến cao tốc với tổng chiều dài là 353 km, quy mô 6-8 làn xe; 5 tuyến quốc lộ với chiều dài đoạn chạy qua thành phố khoảng 106km. Trong khu vực cũng sẽ có  3 tuyến vành đai với tổng chiều dài 351km, đoạn chạy qua địa bàn thành phố dài 117km cùng năm tuyến đường trên cao có chiều dài 70 km.

TP Hồ Chí Minh cũng đã có quy hoạch xây dựng, cải tạo 102 nút giao thông chính khác mức, 34 nút giao thông đồng mức, 34 cầu cùng hệ thống 8 tuyến đường sắt quốc gia, Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất và hệ thống luồng tuyến, cảng biển… Ông Lâm cho rằng, nếu không có cơ chế đặc biệt, các quy hoạch hạ tầng giao thông này sẽ khó về đích theo mục tiêu đề ra.     

Tại hội thảo, đại diện một số bộ, ngành, địa phương và các chuyên gia đã góp ý, hiến kế với thành phố nhiều giải pháp để thúc đẩy phát triển GTVT, nhất là những định hướng mới cho phát triển giao thông đường bộ, đường sắt, hàng không trong khu vực TP Hồ Chí Minh.

Ông Vũ Anh Tuấn, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu GTVT Việt Đức gợi ý, quy hoạch giao thông của một đô thị lớn như TP Hồ Chí Minh cần quan tâm đến định hướng phát triển giao thông công cộng có sức chở lớn kết nối vào khu đô thị để người dân dễ dàng tiếp cận.

Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, ông Phan Văn Mãi đề nghị Sở GTVT tổng hợp tất cả ý kiến của chuyên gia, nhà quản lý, phối hợp với Sở Quy hoạch - Kiến trúc và các sở, ngành để chúng ta tập hợp tất cả những điểm hợp lý vào quy hoạch chung của thành phố. Ông cũng đề nghị các Sở, ban ngành cần mở rộng hơn về cơ chế, mô hình triển khai mang tính đột phá để đảm bảo mục tiêu phát triển hạ tầng GTVT kịp đáp ứng cho yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội.