Nữ Tổng thống Dilma Rousseff chấp nhận "hầu tòa"

• Nữ Tổng thống Brazil Dilma Rousseff sẽ tái xuất?
• Bị Hạ viện bỏ phiếu luận tội, Tổng thống Brazil đứng trước nguy cơ bị phế truất

Nếu 54 nghị sĩ, tương đương 2/3 số ghế tại Thượng viện, bỏ phiếu đồng ý, bà Dilma Rousseff chính thức bị bãi nhiệm, chấm dứt 13 năm cầm quyền của Công đảng cánh tả và Tổng thống lâm thời Michel Temer sẽ cầm quyền tới hết nhiệm kỳ vào cuối tháng 12-2018.

Dự kiến, phiên tòa xét xử bà Dilma Rousseff có thể kéo dài 5 ngày và đây là lần đầu tiên nữ Tổng thống quyết định tới dự phiên khai đình sau khi bị đình chỉ chức vụ hơn 3 tháng trước. Và khi trả lời phỏng vấn báo giới hôm 22-8, bà Dilma Rousseff tái khẳng định không có ý định từ chức, đồng thời tuyên bố “sẽ chiến đấu đến cùng”.

Trước đó, cũng trong một buổi trả lời phỏng vấn, nữ Tổng thống bị đình chỉ chức vụ Dilma Rousseff đã bày tỏ hy vọng công lý được thực thi, dân chủ sẽ chiến thắng và bà có trách nhiệm phải dự phiên họp khai mạc ngày 25-8 bởi không thể để “những kẻ đảo chính” đại diện cho Thượng viện Brazil. Chánh án Tòa án Tối cao Ricardo Lewandoski sẽ chủ trì phiên họp toàn thể tại Thượng viện để bỏ phiếu lần cuối cùng.

Bà Dilma Rousseff thừa nhận đã phạm sai lầm khi chọn ông Michel Temer làm “phó tướng”, người hiện là Tổng thống lâm thời. Việc tự bào chữa trước phiên họp cuối cùng tại Thượng viện và sẽ phát biểu vào ngày 29-8 của nữ Tổng thống đầu tiên ở Brazil được dư luận quan tâm.

Bởi theo bà Dilma Rousseff, nếu đa số Thượng nghị sĩ bỏ phiếu không đồng ý với việc phế truất nữ Tổng thống, bà sẽ cho trưng cầu dân ý về khả năng tiến hành tổng tuyển cử sớm trước khi kết thúc nhiệm kỳ vào cuối năm 2018.

Nếu bị “đảo chính”, nền dân chủ Brazil một lần nữa thất bại và như vậy cần cải cách bởi nước này có gần 30 chính đảng cùng tham gia vào Quốc hội; do đó việc thương lượng để thông qua bất cứ một dự luật nào cũng đều trở nên vô cùng khó khăn.

Ngày 9-8, với 59 phiếu thuận và 21 phiếu chống, Thượng viện Brazil đã thông qua quyết định mở phiên luận tội đối với bà Dilma Rousseff vì những cáo buộc vi phạm quy định luật ngân sách. Chánh án Tòa án Tối cao Ricardo Lewandoski đã chủ trì phiên họp mở đường cho việc chính thức định đoạt tương lai chính trị của bà Dilma Rousseff.

Trước đó (4-8), với 14 phiếu thuận và 5 phiếu chống, Ủy ban đặc biệt của Thượng viện Brazil đã thông qua bản báo cáo dài hơn 440 trang đề nghị phế truất bà Dilma Rousseff. Khi phát biểu tại Thượng viện hôm 2-8, nghị sỹ Antonio Anastasia, người được chỉ định xem xét vụ xét xử đối với bà Dilma Rousseff đã yêu cầu bãi nhiệm nữ Tổng thống.

Bởi theo ông Antonio Anastasia, cơ quan chức năng có đầy đủ bằng chứng cho thấy, bà Dilma Rousseff đã vi phạm Hiến pháp và hành động thiếu trách nhiệm. Điều đáng nói là trước đó, Thượng viện Brazil từng khẳng định, không có bằng chứng cho thấy bà Dilma Rousseff có liên quan tới cáo buộc vi phạm tài chính.

Bởi tuy là người đã ký một số sắc lệnh liên quan tới việc vay tiền của các ngân hàng nhà nước không được Quốc hội thông qua, nhưng bà Dilma Rousseff không liên quan tới việc chậm trễ thanh toán các khoản vay tín dụng như cáo buộc của phe đối lập.

10 ngày trước (16-8), ngay sau khi Tòa án Tối cao quyết định mở cuộc điều tra chống lại bà Dilma Rousseff với cáo buộc cản trở thực thi công lý trong vụ bê bối tham nhũng ở Tập đoàn Dầu khí quốc gia Petrobras, nữ Tổng thống đã gửi một thông điệp tới các nghị sỹ và người dân Brazil khẳng định mình vô tội và đề xuất tiến hành tổng tuyển cử sớm.

16-8, Tòa án Tối cao đã cho phép mở cuộc điều tra đối với bà Dilma Rousseff, và cựu Tổng thống Lula da Silva, vì liên quan tới cáo buộc cản trở công lý.

Đây là lần đầu tiên cựu Tổng thống Lula da Silva chính thức bị truy tố, sau khi danh tính của ông nằm trong chiến dịch chống tham nhũng có tên Car Wash. Và người đề nghị truy tố ông Lula da Silva là Tổng công tố Rodrigo Janot.

Thẩm phán Teori Zavascki cho phép Tổng công tố Rodrigo Janot tìm kiếm bằng chứng bổ sung cho điều tra về cáo buộc bà Dilma Rousseff tìm cách bổ nhiệm ông Lula da Silva vào Nội các để giúp người tiền nhiệm khỏi bị truy tố.

Ngoài ra, Thẩm phán Teori Zavascki còn quyết định mở cuộc điều tra riêng đối với ông Aloizio Mercadante và ông Jose Eduardo Cardozo, 2 cựu bộ trưởng trong chính quyền của bà Dilma Rousseff, với cáo buộc tương tự.

Đây là lần đầu tiên một thẩm phán của Tòa án Tối cao cho phép điều tra đối với bà Dilma Rousseff. Cùng ngày 16-8, Chủ tịch Thượng viện Renan Calheiros thông báo, phiên họp toàn thể sắp tới sẽ bắt đầu từ ngày 25-8.