Cách kiếm tiền của con trai cựu Tổng thư ký Liên hợp quốc Kofi Annan

• Những cái bóng lớn phía sau Hồ sơ Panama
• Hành trình điều tra vụ “Hồ sơ Panama”
• "Hồ sơ Panama": Vết dầu sẽ lan tới đâu?

"Hồ sơ Panama" cho biết, ngoài việc được đăng ký là Giám đốc duy nhất của Công ty Sapphire Holding Ltd ở Samoa, "cậu ấm" Kojo Annan còn được đăng ký là Giám đốc của 2 công ty có trụ sở tại quần đảo Virgin thuộc Anh ở Caribbe. Vẫn theo thông tin từ "Hồ sơ Panama", việc liên lạc thư từ giữa "cậu ấm" này với Công ty luật Mossack Fonseca được duy trì tới năm 2015.

Ngay sau khi thông tin kể trên xuất hiện, luật sư của ông Kojo Annan đã bác bỏ mọi cáo buộc bởi các công ty của con trai cựu Tổng thư ký Kofi Annan "hoạt động theo luật và quy định quyền hạn liên quan". Đây không phải lần đầu tiên con trai ông Kofi Annan bị giới truyền thông réo tên.

10 năm trước (2006), ông Kojo Annan từng bị cáo buộc mua một chiếc Mercedes, nhưng không nộp thuế (khoảng 20.000 USD) khi đưa xe từ Geneva về Ghana, bằng cách sử dụng tên cha đẻ. Mặc dù "cậu ấm" này từng bị cáo buộc, nhưng chưa bao giờ bị truy tố, tuy nhiên bê bối của con trai là một trong những tác nhân khiến Mỹ gây sức ép buộc ông Kofi Annan phải từ chức. Điển hình nhất là vụ đổi dầu lấy lương thực của Liên hợp quốc ở Iraq.

Theo tài liệu của cơ quan chức năng Mỹ, trong giai đoạn 1996-1999, ông Kojo Annan là nhân viên tập sự và cố vấn của Công ty Cotecna Inspection S.A (Thụy Sĩ). Và công ty này đã ký được hợp đồng ủy thác thanh tra hàng hóa xuất nhập khẩu tại Iraq theo Chương trình Đổi dầu lấy lương thực (OFP) của Liên hợp quốc năm 1999.

Theo cáo buộc của Mỹ, con trai ông Kofi Annan đã giúp Công ty Cotecna Inspection S.A sở hữu hợp đồng "đổi dầu lấy lương thực" của Liên hợp quốc, khi cha mình đang tại nhiệm. Liên hợp quốc đã thành lập ủy ban để làm rõ cáo buộc của Mỹ. Và theo báo cáo của ủy ban này (công bố năm 2005), không có bằng chứng cho thấy ông Kojo Annan đã sử dụng ảnh hưởng của cha để giành hợp đồng này. Nhưng trước đó (26-11-2004), Trưởng phát ngôn viên Liên hợp quốc Fred Eckhard từng tuyên bố, hơn 4 năm nay, con trai ông Kofi Annan hằng tháng vẫn nhận tiền từ Công ty Cotecna Inspection S.A (sau khi giành hợp đồng béo bở từ OFP).

Kênh truyền hình Fox News từng đưa tin, khi ông Kofi Annan đến Nigeria năm 1998 để thuyết phục các nhà lãnh đạo quân sự nước này trả tự do cho các tù nhân chính trị thì "cậu ấm" Kojo Annan cũng đi theo, nhưng với tư cách là đại diện của Công ty Cotecna Inspection S.A ở Nigeria.

Đến tháng 9-1998, ông Kojo Annan gặp một số nguyên thủ quốc gia và bộ trưởng của những nước châu Phi vì lợi ích của Công ty Cotecna Inspection S.A trong thời gian Đại hội đồng Liên hợp quốc mở phiên họp mở rộng. Và 3 tháng sau phiên họp kể trên, Công ty Cotecna Inspection S.A ký hợp đồng OFP...

Được biết, 1998 là năm Liên hợp quốc kết thúc hợp đồng với Công ty Lloyd's Register (Anh) trong việc giám sát-kiểm tra các chuyến hàng đến Iraq và Công ty Cotecna Inspection S.A thế chỗ và Kojo Annan là người tư vấn vấn đề này. Và thông tin "cậu ấm" Kojo Annan nhận tiền của Công ty Cotecna Inspection S.A trong 50 tháng được đăng đầu tiên trên tờ New York Sun và được luật sư của ông xác nhận.

Trong bài viết trên tờ Wall Street Journal hôm 1-12-2004, Thượng nghị sĩ Mỹ Norm Coleman từng yêu cầu ông Kofi Annan từ chức, sau bê bối của con trai. Nhưng ông Kofi Annan cho rằng, con trai mình là một doanh nghiệp độc lập, là một người trưởng thành và không dính dáng tới chuyện làm ăn của "cậu ấm". Ủy ban điều tra của Quốc hội Mỹ từng tuyên bố, chính quyền của ông Saddam đã thu được hơn 21 tỉ USD từ những khoản "lại quả" và buôn lậu dầu trước cũng như trong thời gian OFP được thực thi. Và vụ bê bối của con trai từng khiến ông Kofi Annan bị nhân viên Liên hợp quốc bỏ phiếu bất tín nhiệm, một sự kiện chưa từng có trong lịch sử gần 60 năm của tổ chức này tại thời điểm đó.

Và sau khi bị cáo buộc có liên quan tới tham nhũng trong OFP, Công ty Cotecna Inspection S.A đã bị điều tra. Nhưng điều đáng nói là mặc dù đã nghỉ việc, song ông Kojo Annan vẫn được Công ty Cotecna Inspection S.A trả mức lương 2.500 USD/tháng (từ đầu năm 2000 đến tháng 2-2003, tổng cộng số tiền đã nhận là 125.000 USD). Chính vì sự bất hợp lý này nên nhiều câu hỏi đã được đưa ra như đây có phải hình thức "lại quả" của Công ty Cotecna Inspection S.A cho ông Kojo Annan, sau khi họ giành được hợp đồng 10 triệu USD/năm và Liên hợp quốc đã ưu ái khi thanh tra OFP?