Người da đen bị cảnh sát phân biệt đối xử

• Cuộc chiến sống còn giữa người da đen và tổ chức phát-xít "3K"
• Bạo loạn ở Mỹ vì vụ cảnh sát da trắng bắn chết người da đen

Thống kê mới nhất của Ủy ban Nhân quyền Ontario cho hay, người da đen ở Canada có nguy cơ bị cảnh sát bắn cao gấp 20 lần so với những người da trắng khác.

Báo cáo của Ủy ban Nhân quyền Ontario công bố hôm 10-12 nói rằng, các công dân da đen của thành phố bị cảnh sát phân biệt đối xử một cách không công bằng. Cụ thể, một người da đen có khả năng bị cảnh sát bắn chết nhiều gấp 20 lần so với một người da trắng sinh sống ở thành phố lớn nhất Canada này.

Ủy ban Nhân quyền Ontario đã mất 7 năm để nghiên cứu các dữ liệu liên quan đến tương tác giữa cảnh sát và cư dân da đen ở Toronto cùng các tài liệu khác có liên quan để hoàn thiện báo cáo này.

Đồng thời, Ủy ban Nhân quyền Ontario cũng cho biết, họ có nhiệm vụ phải đưa ra cảnh báo và yêu cầu chính quyền Toronto điều chính hoạt động của cảnh sát nhằm vào cộng đồng người da đen, không để tình trạng phân biệt đối xử này lặp lại nhiều lần.

Đại diện của Uỷ ban nhân quyền Ontario trong một cuộc trả lời phỏng vấn báo giới cho hay, các điều tra viên của Ủy ban đã nói chuyện với 130 người trong cộng đồng người da đen ở Ontario về trải nghiệm của họ về "nỗi sợ hãi, chấn thương và sự sỉ nhục". Kết quả là gần như 100% những người này đều cho biết họ luôn nhận được  "sự ngờ vực và đối xử tiêu cực của cảnh sát".

“Ngay cả khi các cá nhân này không có liên quan trực tiếp hay gián tiếp vào một vụ việc gì nhưng chỉ cần nghe người khác nói là có sự xuất hiện có người da đen đó, nhân viên cảnh sát đã có phản ứng tức thì một cách giận dữ mà không suy xét thấu đáo mọi việc.

Họ cũng thậm chí không cần gặp gỡ đối tượng, hỏi han người thân hay hàng xóm xung quanh, bè bạn. Điều này làm cho cộng đồng người da đen bức xúc, còn những người da trắng cực đoan thì có thêm cơ hội để nói xấu hay gây gổ với người da đen”, báo cáo có đoạn viết.

Đáng chú ý là khảo sát của Uỷ ban Nhân quyền Ontario còn cho thấy, mặc dù người da đen chiếm tỷ lệ ít hơn 10% trong số 2,7 triệu người ở Toronto nhưng họ chiếm 30% các vụ sử dụng vũ lực của cảnh sát dẫn đến thương tích hoặc tử vong nghiêm trọng, 60% các cuộc chạm trán chết người với cảnh sát và 70% vụ bị bắn chết bởi cảnh sát.

Các số liệu đã không thay đổi kể từ năm 2000. Báo cáo cũng cho biết, các sĩ quan liên quan đến những vụ việc nói trên đôi khi còn đưa ra lời khai thiên vị và không đáng tin cậy, thậm chí là cố gắng ngăn chặn sự cố không được ghi lại hoặc không hợp tác với đơn vị điều tra.

"Báo cáo tạm thời này là báo cáo mới nhất trong một số báo cáo, phát hiện và khuyến nghị trong suốt 30 năm qua của Uỷ ban Nhân quyền Ontario. Nó cho thấy mối lo ngại dai dẳng về chính sách phân biệt chủng tộc chống người da đen ở Toronto. Những phát hiện tạm thời của chúng tôi đang gây xáo trộn và kêu gọi hành động ngay lập tức", Renu Mandhare, ủy viên của Uỷ ban Nhân quyền của Ontario, nói với các phóng viên.

Ngoài việc sử dụng vũ lực, báo cáo còn phản ánh việc cảnh sát rất hay chặn bắt người da đen một cách vô cớ hoặc kiểm tra thẻ căn cước của họ nhằm gây khó dễ hoặc buộc họ trả những khoản phí vô lý.

Renu Mandhare  khẳng định, những đụng độ như vậy có nguy cơ làm giảm hiệu quả của lực lượng cảnh sát Toronto bằng cách tạo ra mối quan hệ "rạn nứt" giữa những cư dân da đen và cảnh sát. Ghi nhận những góp ý từ Ủy ban Nhân quyền Ontario, cảnh sát Toronto hôm 11-12 đã tuyên bố sẽ nỗ lực xoá bỏ những tiêu cực nói trên và giải quyết thoả đáng những vấn đề nảy sinh với người da đen.

"Chúng tôi nhận ra rằng có những người trong cộng đồng da đen của Toronto cảm thấy, vì màu da của họ, cảnh sát, kể cả khi sử dụng vũ lực hoặc không sử dụng vũ lực, đôi khi, đã đối xử với họ khác những người khác. Điều này đã tạo ra cảm giác mất lòng tin kéo dài nhiều thế hệ.

Chúng tôi - Hội đồng quản trị và Dịch vụ - biết rằng, chỉ khi thừa nhận những kinh nghiệm sống này, chúng tôi mới có thể tiếp tục làm việc với các đối tác cộng đồng để đạt được những thay đổi có ý nghĩa. Hội đồng và Dịch vụ thừa nhận rằng, không có tổ chức nào, kể cả cảnh sát Toronto, miễn nhiễm với sự thiên vị công khai này”, đại diện chính quyền thành phố Toronto nói.