Cộng hòa Czech khai tử Visapoint vì tham nhũng

• Cộng hòa Czech: Phó Thủ tướng bị khởi tố
• Doanh nghiệp Cộng hòa Czech quan tâm nhiều đến cơ hội ở Việt Nam

Bởi trong nhiều năm qua, hệ thống Visapoint cùng thái độ thiếu thiện chí đối với lao động nước ngoài đã khiến cho các doanh nghiệp Czech thiếu tới hàng trăm nghìn nhân công, không thể mở rộng sản xuất, làm chậm sự tăng trưởng của nền kinh tế quốc dân", ông Marcel Winter, nhà hoạt động xã hội tích cực ở Cộng hòa Czech đã tuyên bố như vậy sau khi Bộ Ngoại giao nước này quyết định khai tử Visapoint. 

Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Cộng hòa Czech, hệ thống đăng ký lịch phỏng vấn để xin thị thực vào nước này có tên gọi Visapoint tuy bị bãi bỏ từ ngày 31-10, nhưng vẫn hoạt động cho đến ngày 24-11. 

Kể từ ngày 25-11, những công dân nước ngoài có nhu cầu đăng ký lịch phỏng vấn để xin thị thực vào Cộng hòa Czech sẽ phải gọi điện hoặc gửi thư điện tử (e-mail) tới Phòng lãnh sự Đại sứ quán Cộng hòa Czech đóng trên lãnh thổ nước mình. 

"Có nhiều nguyên nhân dẫn đến việc từ bỏ Visapoint, trong đó có việc hết hạn hợp đồng với đối tác", Bộ Ngoại giao Cộng hòa Czech lý giải cho việc khai tử Visapoint.

Ông Marcel Winter trong một cuộc họp báo tố Visapoint được tổ chức ở Praha.

Theo giới truyền thông, Visapoint bị khai tử sau một thời gian dài bị phê phán không hiệu quả và là mảnh đất màu mỡ cho tiêu cực nảy nở. Được biết, Visapoint được thực hiện từ năm 2009 và đã bộc lộ nhiều bất cập, tạo điều kiện cho tầng lớp trung gian nhũng nhiễu công dân nước ngoài có nhu cầu xin thị thực vào Cộng hòa Czech. 

Theo số liệu của Radio Praha, trong số 277 trường hợp công dân Ukraine đăng ký phỏng vấn qua Visapoint, chỉ có 5 người thành công. Và trong số 100 người Ukraine nỗ lực tiếp cận cơ quan lãnh sự Cộng hòa Czech, có tới 98 người phải nhờ tới "dịch vụ". 

Những người phê phán Visapoint coi đây thực chất là rào cản thị thực, không phải là biện pháp giảm tải và đơn giản hóa thủ tục xin và cấp thị thực, nên đã khiến nghị Bộ Ngoại giao Cộng hòa Czech bãi bỏ Visapoint. 

Không loại trừ sẽ có cách thức khác thay thế Visapoint nhằm giảm tải cho các cơ quan lãnh sự của Cộng hòa Czech ở nước ngoài. Báo chí Cộng hòa Czech thời gian qua cũng nhiều lần đăng bài chỉ trích Visapoint, coi đây là sự song hành với nạn tham nhũng của một số người thực thi công vụ.

Được biết, từ tháng 6-2017, Tòa án Hành chính tối cao Cộng hòa Czech chính thức coi Visapoint đã tạo điều kiện cho tệ tham nhũng của một nhóm người thực thi công vụ, thông qua đội quân môi giới. 

Và việc không xử lý được trong một thời gian dài (được phát hiện và nêu ra từ năm 2012) đến từ sự biến tướng của Visapoint. Khi đó, Radio Praha dẫn lời bà Irena Valentova, cán bộ làm việc tại Vụ báo chí thuộc Bộ Ngoại giao Cộng hòa Czech cho biết, Bộ Ngoại giao đang nghiên cứu nội dung phán quyết của Tòa án Hành chính tối cao Cộng hòa Czech. 

Đồng thời tuyên bố, phán quyết của Tòa án Hành chính tối cao Cộng hòa Czech đề cập tới vấn đề của quá khứ, vì hệ thống Visapoint ở thời điểm hiện tại đã được điều chỉnh. Bởi Bộ Ngoại giao Cộng hòa Czech đang thử nghiệm hệ thống có thể giúp cải thiện hoạt động của Visapoint nhằm hạn chế những kẻ trung gian đăng ký xin visa. 

Theo Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách lãnh sự Martin Smolek, hệ thống này (xếp hàng vô tận, được áp dụng thử nghiệm ở Uzbekistan) không làm tăng tốc độ giải quyết hồ sơ cũng như không ảnh hưởng tới số lượng đơn được nhận. 

"Ý nghĩa của hình thức xếp hàng vô tận ở chỗ, tất cả mọi người đều có thể đăng ký thời hạn nộp hồ sơ trong Visapoint", ông Martin Smolek giải thích. Khi đăng ký vào Visapoint, người có nhu cầu thị thực sẽ nhận được thời hạn để tới cơ quan đại diện Cộng hòa Czech nộp hồ sơ.

Những công ty ở Cộng hòa Czech cần nhân lực không thể biết khi nào nhân công mình cần có thể đến hay liệu người đó đã bị đối thủ cạnh tranh ở nước khác lôi kéo mất. Thực tế này đã được nhiều công ty phản ánh, kiến nghị và cũng được công ty Deloitte chuyên cung cấp dịch vụ trong lĩnh vực di trú và thuê nhân công ngoại quốc ở Cộng hòa Czech khẳng định. 

Những bức xúc, tồn đọng của Visapoint thậm chí còn xuất hiện trong Báo cáo về tình trạng nhân quyền ở Cộng hòa Czech. "Những trục trặc thường gây ra sự chậm trễ tới nhiều tháng trời khi người ngoại quốc có thể nhập cảnh vào Cộng hòa Czech để vào làm việc và người sử dụng nhân lực không được bồi thường bằng bất kỳ hình thức nào từ phía chính quyền", nữ chuyên viên phòng di trú của Deloitte Jana Pokorna cho biết. 

"Lố bịch ở chỗ, người nước ngoài có đầy đủ giấy tờ và điều kiện để được cấp giấy phép, nhưng không thể nộp được đơn. Và những qui định thiếu minh bạch đã tạo cơ hội cho đủ loại môi giới", bà Lucie Trlifajova đến từ Trung tâm Đa văn hóa Praha tuyên bố.