Cuộc chiến mới của Tổng thống Donal Trump

• “Cuộc chiến” mới giữa Tổng thống Donald Trump và Hạ viện Mỹ

Tổng thống Trump chỉ trích việc kêu gọi luận tội

Trước đó, nhiều hãng truyền thông Mỹ đưa tin ông Trump đã gây áp lực với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trong một cuộc gọi ngày 25-7, nhằm yêu cầu Kiev điều tra con trai của cựu Phó tổng thống Joe Biden là Hunter Biden, người từng làm việc trong hội đồng quản trị của công ty năng lượng Ukraine Burisma.

Ngày 25-9, Nhà Trắng đã công bố bản tóm tắt nội dung cuộc đàm thoại giữa ông Trump và ông Zelensky - kéo dài 30 phút. Theo bản tóm tắt, ông Trump trong cuộc điện đàm đã nói với ông Zelensky rằng Bộ trưởng tư pháp Mỹ William Barr và luật sư riêng của ông là ông Rudy Giuliani sẽ bàn bạc với ông Zelensky về việc mở lại cuộc điều tra của Ukraine về một công ty khai thác khí đốt mà con trai của ông Biden là ông Hunter từng giữ chức giám đốc.

Trong bản tóm tắt, ông Trump cũng không nói rõ ràng với ông Zelensky rằng viện trợ của Mỹ phụ thuộc vào việc ông điều tra ông Biden, nhưng ông Trump đã nhấn mạnh tầm quan trọng của sự hỗ trợ của Mỹ trước khi thúc ép Tổng thống Ukraine có hành động với ông Biden. "Tôi sẽ nói rằng chúng tôi làm rất nhiều cho Ukraine", ông Trump nói rồi lại nhắc lại Mỹ đã rất, rất tốt với Ukraine.

Theo bản tóm tắt, ông Zelensky trả lời rằng ông Trump "đúng 100%", cảm ơn ông Trump vì "sự hỗ trợ tuyệt vời của ông trong lĩnh vực quốc phòng" đồng thời thông báo ông dự định mua thêm các tên lửa chống tăng Javelins của Mỹ.

Đề cập đến vấn đề ông Biden, ông Trump cho rằng, việc công tố viên Ukraine khép lại cuộc điều tra là không công bằng. "Ông Biden khoe khoang khắp nơi là ông ta đã dừng hoạt động truy tố, vì vậy, nếu ông có thể tìm hiểu thông tin... Chuyện này nghe thật là kinh khủng đối với tôi", ông Trump nói.

Về phần mình, ông Zelensky trấn an ông Trump rằng Bộ trưởng Tư pháp tiếp theo của Ukraine "sẽ 100% là người của tôi" và "sẽ tìm hiểu về vụ việc".

Tổng thống Trump cho biết ông xem lời kêu gọi luận tội mình của đảng Dân chủ như "trò đùa" và bác bỏ các cáo buộc nói ông lạm dụng quyền lực. "Đảng Dân chủ đang tự đưa mình vào thế khó trong một "cuộc săn phù thủy" khi nhìn vào những thông tin đó, chúng thật lố bịch", Tổng thống Donald Trump nói.

Quy trình luận tội Tổng thống Mỹ

Những người lập quốc của Mỹ đã đề ra vị trí Tổng thống và sợ rằng quyền lực Tổng thống có thể bị lạm dụng. Vì vậy, họ đưa việc luận tội trở thành một nội dung cốt lõi của Hiến pháp.

Họ trao cho Hạ viện quyền hành luận tội duy nhất; Thượng viện quyền hành xét xử các vụ luận tội duy nhất và Chánh án Tòa án Tối cao có nghĩa vụ chủ trì phiên xử luận tội ở Thượng viện. Theo Hiến pháp, Tổng thống có thể bị bãi nhiệm vì các tội "phản quốc, hối lộ, hoặc các tội đại hình và tội tiểu hình". Về mặt lịch sử, nó có thể bao gồm tham nhũng và các hành vi vi phạm khác, bao gồm nỗ lực cản trở trình tự pháp lý.

Chưa từng có Tổng thống nào bị cách chức do bị luận tội. Tổng thống Richard Nixon đã từ chức để tránh bị cách chức khi luận tội. Các Tổng thống Andrew Johnson và Bill Clinton đã bị Hạ viện luận tội, nhưng không bị Thượng viện kết án.

Quá trình luận tội bắt đầu tại Hạ viện, nơi các cuộc tranh luận và bỏ phiếu về việc có nên tống đạt cáo trạng đối với Tổng thống hay không, thông qua việc phê chuẩn nghị quyết luận tội, hoặc các bài viết luận tội mà chỉ cần đa số trong tổng số 435 hạ nghị sĩ của Hạ viện tán thành.

Nếu Hạ viện chấp thuận một nghị quyết như vậy, một phiên xử sẽ được tổ chức tại Thượng viện. Các thành viên Hạ viện đóng vai trò công tố; các thượng nghị sĩ làm bồi thẩm đoàn; Chánh án Tòa án Tối cao làm chủ tọa. Cần phải đạt 2/3 trong Thượng viện gồm 100 thượng nghị sỹ để kết án và bãi nhiệm một Tổng thống. Điều này chưa bao giờ xảy ra.

Hạ viện có 235 dân biểu Dân chủ, 199 dân biểu Cộng hòa và một dân biểu độc lập. Nhờ đó, đảng Dân chủ có thể luận tội ông Trump mà không cần sự ủng hộ của đảng Cộng hòa. Năm 1998, khi đảng Cộng hòa chiếm đa số tại Hạ viện, họ đã bỏ phiếu chủ yếu theo đảng phái để luận tội Tổng thống Bill Clinton của đảng Dân chủ.

Thượng viện hiện có 53 thượng nghị sỹ Cộng hòa, 45 thượng nghị sỹ Dân chủ và hai thành viên độc lập bỏ phiếu theo đảng Dân chủ. Kết tội và bãi nhiệm một Tổng thống sẽ cần 67 phiếu. Vì vậy, để ông Trump bị cách chức thông qua luận tội ít nhất 20 thượng nghị sỹ Cộng hòa và tất cả các thượng nghị sỹ Dân chủ và độc lập sẽ phải bỏ phiếu chống lại ông.

Trong trường hợp Thượng viện kết tội ông Trump, Phó Tổng thống Mike Pence sẽ trở thành Tổng thống trong phần còn lại của nhiệm kỳ vốn sẽ kết thúc vào ngày 20-1-2021.