Cuộc đào tẩu của cựu Thủ tướng Macedonia
Theo đó, ông Nikola Gruevski đã được cấp quy chế tị nạn tại Hungary bởi Văn phòng tị nạn và nhập cư Hungary cho rằng, những điều kiện pháp lý để cấp quy chế tị nạn đối với cựu Thủ tướng Macedonia đã được đáp ứng. Còn theo thông báo của Văn phòng Thủ tướng Viktor Orban, đơn xin tị nạn của ông Nikola Gruevski chỉ đơn thuần là vấn đề pháp lý và thuộc giải quyết của cơ quan có thẩm quyền.
Thông tin kể trên xuất hiện sau khi cảnh sát Albania cho biết, cựu Thủ tướng Nikola Gruevski bị coi xâm nhập trái phép vào lãnh thổ nước này khi tìm cách đào tẩu tới Hungary.
Trong thông báo hôm 16-11, người phát ngôn của lực lượng cảnh sát Albania Gentian Mullai cho biết, ông Nikola Gruevski có thể đã xâm nhập trái phép lãnh thổ Albania vì cựu Thủ tướng Macedonia không đăng ký đi qua bất kỳ cửa khẩu biên giới nào giữa 2 nước này.
Cảnh sát Albania cho rằng, ông Nikola Gruevski đã đi bộ vượt biên giới để tránh thu hút sự chú ý và đã rời nước này hôm 11-11 tới Montenegro trong một chiếc xe mang biển ngoại giao của Hungary.
| Cựu Thủ tướng Macedonia Nikola Gruevski. |
Cùng ngày 16-11, tờ Vijesti của Montenegro dẫn nguồn tin của cảnh sát nước này cho biết, ông Nikola Gruevsk đi cùng với 2 người mang hộ chiếu Hungary khi xuất nhập cảnh khỏi Montenegro. Ngay sau khi những thông tin kể trên được đăng tải, đại diện Chính phủ Hungary đã bác bỏ bất kỳ sự hỗ trợ nào đối với cựu Thủ tướng Nikola Gruevsk trong hành trình đào tẩu.
Hơn 10 ngày trước (13-11), ông Nikola Gruevski thông báo trên trang Facebook rằng, đang tìm cách xin tị nạn chính trị tại Hungary. Việc này diễn ra sau khi cảnh sát Macedonia phát lệnh truy nã bởi ông Nikola Gruevski không ra trình diện để bắt đầu thụ án tù sau phán quyết hôm 9-11 của tòa - bác đơn xin hoãn thi hành án của cựu Thủ tướng.
Cựu Thủ tướng Nikola Gruevski bị tòa án Macedonia kết án tù với tội danh sử dụng xe công cho mục đích du lịch cá nhân. Ngoài ra, ông Nikola Gruevski còn phải đối mặt với nhiều cáo buộc khác như tham nhũng, lạm dụng quyền lực, gian lận bầu cử và nghe trộm bất hợp pháp.
Hơn 10 năm trước (tháng 9-2008), trang web Foreign Policy từng công bố Top 10 nhà lãnh đạo trẻ nhất trên thế giới (có độ tuổi trung bình chưa đến 40), trong đó có cựu Thủ tướng Nikola Gruevski.
Ông Nikola Gruevski (sinh ngày 31-8-1970) từng là vận động viên đấm bốc, có bằng thạc sĩ kinh tế và đã ngồi ghế Bộ trưởng Thương mại & Tài chính trước khi trở thành Chủ tịch đảng VMRO-DPMNE (tháng 5-2003) và Thủ tướng (từ ngày 27-8-2006 đến khi phải từ chức trước kỳ hạn).
Khi còn là lãnh đạo đảng Dân chủ Xã hội (SDSM) đối lập, ông Zoran Zaev (hiện là Thủ tướng Macedonia) từng cáo buộc ông Nikola Gruevski nhận một khoản hối lộ trị giá 20 triệu euro từ các công ty Trung Quốc để cho phép họ xây dựng đường cao tốc ở Macedonia và coi đây là một trong những vụ bê bối tham nhũng lớn nhất tại Macedonia.
Theo cáo buộc của Thủ tướng Zoran Zaev, ông Nikola Gruevski đã tự quyết định cho phép các công ty Trung Quốc xây dựng 2 tuyến quốc lộ Kicevo-Ohrid ở phía Tây và Miladinovci-Stip ở phía Đông, với tổng giá trị 570 triệu euro (được Quốc hội Macedonia thông qua hồi tháng 10-2014) mà không thông qua đấu thầu.
Macedonia rơi vào bất ổn từ tháng 2-2015 sau khi phe đối lập cáo buộc ông Nikola Gruevski cùng lãnh đạo cơ quan phản gián Macedonia nghe lén điện thoại của hơn 20.000 người. Sau khi phe đối lập công bố (tháng 2-2015) đoạn băng ghi âm cho thấy nhiều quan chức cấp cao, trong đó có cựu Thủ tướng Nikola Gruevski, có liên quan đến vụ bê bối nghe lén điện thoại, tham nhũng và dính dáng đến tội phạm, Macedonia lún sâu vào khủng hoảng chính trị.Và theo thỏa thuận do Liên minh châu Âu (EU) làm trung gian (trước sức ép của dư luận trong nước), ông Nikola Gruevski buộc phải từ chức sau gần 10 năm nắm quyền.
Ngày 18-1-2016, với 72 phiếu thuận trên tổng số 123 phiếu, các nghị sỹ Macedonia đã thông qua việc giải tán Quốc hội để mở đường cho bầu cử sớm. Nhưng quyết định hôm 12-4-2016 của Tổng thống Gjorge Ivanov tiếp tục khiến Macedonia rơi vào bất ổn. Bởi khi đó ông Zoran Zaev tuyên bố, quyết định của Tổng thống Gjorge Ivanov là bất hợp pháp, vì ân xá cho 56 người cho dù họ bị cáo buộc có liên quan đến một vụ bê bối nghe lén.
Thủ tướng Zoran Zaev từng cáo buộc chính phủ của người tiền nhiệm Nikola Gruevski đã tiến hành nghe lén điện thoại của ít nhất 20.000 người, bao gồm cả các chính trị gia và nhà báo, và khoảng 6.000 thuê bao điện thoại bị theo dõi trong giai đoạn 2008-2015.