Mỹ phóng thích "gián điệp" Nga Maria Butina

• Mỹ sử dụng gián điệp người Đức để đánh Phát xít
• Cựu sĩ quan Tình báo Mỹ bị kết án vì tội gián điệp
• Sĩ quan tình báo Mỹ bị kết án vì làm gián điệp cho Trung Quốc

Butina, 31 tuổi, dự kiến sẽ hết thời gian thụ án tại nhà tù TP Tallahassee vào đầu tháng 11, song được trả tự do sớm vì chấp hành tốt, Robert Driscoll - luật sư của bà cho biết.

Cáo buộc

Ngày 15-7-2018, Butina đã bị bắt tại Washington và bị buộc tội làm đặc vụ cho một chính phủ nước ngoài, cụ thể là Liên bang Nga, mà không cần thông báo trước cho Tổng chưởng lý. Theo luật Mỹ, tất cả những người vận động hành lang đại diện cho chính phủ nước ngoài phải đăng ký với Bộ Tư pháp.

Ngày 18-7, Butina đã không nhận tội, và một thẩm phán Tòa án quận đã ra lệnh giam giữ cô để chờ xét xử. Butina cũng được cho là có thái độ hợp tác trong một cuộc điều tra gian lận liên bang ở Nam Dakota. Cô bị giam tại Nhà tù Alexandria.

Theo bản khai hỗ trợ khiếu nại, từ đầu năm 2015 và tiếp tục ít nhất là tháng 2-2017, Butina làm việc theo chỉ đạo của một quan chức cấp cao trong Chính phủ Nga, mà báo New York Times đưa tin là Torshin. 

Các hồ sơ tòa án nêu chi tiết những nỗ lực của quan chức Nga và Butina để cô đóng vai trò là một đặc vụ của Nga ở Mỹ bằng cách phát triển mối quan hệ với người Mỹ và các tổ chức xâm nhập có ảnh hưởng trong đảng Cộng hòa và trong chính trị bảo thủ như Hiệp hội Súng trường Quốc gia (NRA), Bữa sáng Cầu nguyện Quốc gia và một số tổ chức tôn giáo, với mục đích thúc đẩy lợi ích của Liên bang Nga.

Các hồ sơ cũng mô tả một số hành động được Butina thực hiện để tiếp tục nỗ lực này trong nhiều chuyến thăm từ Nga và sau đó, khi cô cư trú tại Mỹ bằng visa sinh viên nhằm làm đặc vụ cho Chính phủ Nga.

Butina, Torshin và Erickson là đối tượng điều tra của Ủy ban Lựa chọn Thượng viện Mỹ về Tình báo về sự can thiệp của Nga trong cuộc bầu cử năm 2016 của Mỹ. Erickson được gọi trong bản cáo trạng là “Người 1”. Còn George D. O'Neill Jr., một nhà văn bảo thủ và là người thừa kế của Rockefeller, là "Người thứ 2." Torshin cũng là đối tượng điều tra của FBI xem người Nga có biết chính phủ đã cố gắng chuyển tiền bất hợp pháp cho NRA để giúp ông Donald Trump trong cuộc bầu cử tổng thống 2016.

FBI bắt đầu theo dõi Butina vào tháng 8-2016, khi cô đến Mỹ bằng visa sinh viên F-1.

Bào chữa và phản ứng của Nga

Luật sư của Butina và các công tố viên liên bang, tuyên bố vào ngày 16-11-2018 rằng họ đã tham gia vào các cuộc đàm phán bào chữa. Vào ngày 13-12-2018, Butina đã nhận tội âm mưu làm đặc vụ nước ngoài bất hợp pháp, trong khi cáo buộc ban đầu về việc không đăng ký làm đặc vụ nước ngoài đã bị hủy bỏ. Butina phải đối mặt với mức án tối đa 5 năm tù và "có thể sẽ bị trục xuất sau khi thụ án". Ngày 26-4-2019, Butina bị kết án 18 tháng tù.

Tổng thống Nga Putin cho biết ông không biết gì về Butina trước khi vụ án diễn ra. Ngoại trưởng Nga, ông Lavrov đã đưa ra tuyên bố rằng vụ bắt giữ Butina được thiết kế để làm suy yếu "kết quả tích cực" của Hội nghị thượng đỉnh Helsinki giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Putin. Butina đã bị bắt một ngày trước khi ông Donald Trump gặp người đồng cấp Nga. Cha của Butina đã gọi những lời buộc tội chống lại cô là "một cuộc săn phù thủy".

Leonid Slutsky, người đứng đầu Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội Nga, gọi trường hợp của Butina là "điều tra chính trị hiện đại". Bộ Ngoại giao Nga cáo buộc Mỹ buộc tội thú nhận sai từ Butina. Theo người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova, "Mỹ đã tạo ra những điều kiện không chịu nổi và đe dọa cô bằng một bản án tù dài, cô thực sự bị buộc phải thừa nhận với những cáo buộc hoàn toàn lố bịch. "Tờ Russia Today ủng hộ quan điểm của Zakharova, cho rằng hầu hết những người vô tội ở Mỹ bị giam giữ chỉ để có một chút hy vọng thoát ra".

Trở về

Maria Butina đã về đến Moskva vào ngày 26-10, cha cô ra đón con gái và các nhà báo Nga đã trao hoa cho Butina. "Người Nga không bao giờ đầu hàng", Butina nói với các phóng viên tại sân bay Sheremetyevo, bên cạnh cha cô và một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga. Butina cảm ơn những người ủng hộ và nói rằng cô rất vui khi được trở về.

Đầu năm nay, Tổng thống Vladimir Putin đã gọi việc đối xử với Butina là một "trò hề công lý" và nói rằng bản án của cô trông giống như một nỗ lực của các cơ quan thực thi pháp luật và tư pháp Mỹ để giữ thể diện. Bất chấp những chỉ trích về cách đối xử với Butina, Tổng thống Nga không có kế hoạch gặp cô, phát ngôn viên của Điện Kremlin, Dmitry Peskov cho biết. Trong quá khứ, ông Putin đã nồng nhiệt chào đón các đặc vụ Nga bị bắt ở nước ngoài trở về.

Nhà lãnh đạo Nga cho biết vào năm 2010, ông đã hát những bài hát yêu nước với Anna Chapman, một trong 10 điệp viên Nga bị trục xuất khỏi Mỹ như một phần của vụ hoán đổi gián điệp lớn nhất kể từ sau Chiến tranh lạnh. Butina quay trở lại Nga đã làm dấy lên suy đoán rằng Paul Whelan, một cựu lính thủy đánh bộ Mỹ bị bắt tại Nga kể từ tháng 12 năm ngoái về tội gián điệp, cũng có thể được gửi về nước. Nhưng không có dấu hiệu nào cho thấy Whelan có thể được giải thoát sớm. Việc giam giữ trước khi xét xử Whelan đã được gia hạn từ cuối tháng 10 cho đến cuối tháng 12.

Không bình luận về trường hợp của mình tại sân bay, nhưng trong một cuộc phỏng vấn với truyền thông Nhà nước Nga dường như được ghi lại trong chuyến bay của mình, cô đã nhấn mạnh vào sự vô tội của mình. "Một số hành động sẽ cần phải được thực hiện liên quan đến sự bất công đã xảy ra với tôi", hãng thông tấn RIA dẫn lời Butina.

Rebecca Ross, phát ngôn viên của Đại sứ quán Mỹ ở Moskva, cho biết Butina đã phạm tội. "Cô bị bắt và đưa ra bằng chứng, nhận tội và bị kết án", ông Ross viết trên Twitter.