Người Hàn Quốc sắm máy ảnh để… tố tham nhũng
Luật Chống tham nhũng mới của Hàn Quốc hiệu lực mới đây quy định: Một bữa ăn với công chức nhà nước không nhiều hơn 30.000 won (27 USD, khoảng hơn 600 ngàn đồng tiền Việt), quà được nhận có giá trị không vượt quá 50.000 won (45 USD), đồng thời phong bì đi đám cưới, đám tang chỉ tối đa 100.000 won (90 USD).
Những quy định này được gọi chung là luật "3-5-10". Theo ước tính, khoảng 4 triệu người Hàn Quốc bị tác động trực tiếp bởi luật, bao gồm công chức, viên chức nhà nước, nhân viên công ty quốc doanh, giáo viên, nhà báo.
| Moon Seoung-ok một tay săn ảnh đang chỉnh camera trên kính. |
Sau khi luật có hiệu lực, lượng đặt chỗ trước tại các sân golf giảm mạnh và khách mời đám cưới ít hơn trước. Trong khi đó, các bệnh viện đưa ra thông báo về việc không nhận quà cảm ơn. Những nhóm đi ăn chung tiến hành chia nhau hóa đơn, một việc gần như chưa từng có ở Hàn Quốc.
Những người vi phạm đa phần sẽ bị xử phạt hành chính. Tuy nhiên, họ cũng có nguy cơ bị xử lý hình sự nếu vi phạm nghiêm trọng, chẳng hạn như nhận quà trị giá hơn 1 triệu won, hay giá trị của tổng số quà tặng nhận được trong một năm lớn hơn 3 triệu won.
Ở Hàn Quốc, từ "paparazzi" lâu nay không chỉ dùng để gọi những tay săn ảnh chuyên theo dõi các ngôi sao, mà còn để chỉ những người kiếm tiền thông qua việc "tố giác và nhận thưởng" khi phát hiện ai đó vi phạm các lỗi như vượt đèn đỏ hay vứt thuốc trên đường. Luật Chống tham nhũng mới còn được gọi là luật "Kim Young-ran", theo tên của nguyên chủ tịch Ủy ban Quyền công dân và Phòng chống tham nhũng Hàn Quốc, đề xuất luật này vào năm 2012. Cũng chính vì vậy mà những người tố giác tham nhũng, hối lộ được gọi bằng cái tên "ran-parazzi".
Otgoutugs Ochir, bà nội trợ gốc Mông Cổ 46 tuổi, là một trong những ran-parazzi. Ochir hy vọng việc này sẽ giúp bà kiếm đủ tiền để mua căn hộ. Tuy nhiên, bà nói mình làm việc này cũng là vì lòng yêu nước. "Nếu số người kiếm tiền bất chính giảm xuống, con cái của tôi có thể sống trong môi trường tốt hơn", Ochir nói.
Một quan chức của Ủy ban Quyền công dân và Phòng chống tham nhũng Hàn Quốc cho biết, khi tố giác vi phạm, người tố giác phải đưa ra được bằng chứng cụ thể. "Bất cứ ai khi tố giác đều phải gửi kèm theo tài liệu bằng văn bản có ghi tên của mình. Nếu chỉ có duy nhất một tấm ảnh, sẽ khó để xác định và đưa vi phạm ra xử phạt", quan chức đề nghị giấu tên cho biết.
"Bạn có thể vừa kiếm được nhiều tiền vừa thể hiện lòng yêu nước", ông Moon Seoung-ok nói với các học viên tham gia lớp học về mẹo sử dụng camera quay lén. Ông Moon là giám đốc của Trung tâm Tố giác vì xã hội tốt đẹp.
Trung tâm nằm gần một tòa án ở Seoul và chuyên mở các lớp dạy nghiệp vụ tình báo. Giơ cao tập tài liệu hướng dẫn về luật chống tham nhũng mới, vị giám đốc nói: "Bạn có thể lấy được hóa đơn thẻ tín dụng từ thùng rác ở các nhà hàng". "Bạn cần phải có được bằng chứng", ông Moon nhấn mạnh.
| Ông Moon Seoung-ok giới thiệu thiết bị quay lén hình chìa khóa ôtô. |
Ông cũng chỉ cho các học viên tại trung tâm cách để tiếp cận các đám cưới hay đám tang. "Bạn phải điều tra người mà bạn nhắm đến", Moon nói trong một bài phỏng vấn. "Theo dõi cáo phó đăng trên báo để biết được những nhân vật cấp cao nào đang tổ chức tang lễ". Cơ sở đào tạo của Moon không thu học phí. Thay vào đó, ông kiếm tiền bằng cách bán "dụng cụ hành nghề" cho các học viên, chẳng hạn như bút hay kính mắt có gắn camera. Một lớp học gần đây có 10 người tham gia.
Tại một đám cưới mới đây ở quận "nhà giàu" Gangnam, Seoul, người ta nhìn thấy 2 paparazzi. Tuy nhiên, đối tượng họ nhắm đến không phải những người nổi tiếng. Họ tìm kiếm những quan chức nhận những món quà có dấu hiệu vi phạm luật chống tham nhũng mới ở Hàn Quốc.
Luật mới nói trên cũng quy định nếu phát hiện và trình báo các trường hợp phạm luật, một người có thể được thưởng đến 200 triệu won (180.000 USD). Đám cưới ở Gangnam nói trên trưng hoa chúc mừng không đúng theo quy chuẩn. Một trong hai ran-parazzi, Song Byung-soo, 60 tuổi, nhìn thấy đó là một cơ hội để "tấn công.