Thủ tướng Nawaz Sharif bị phế truất vì tham nhũng

• Cáo buộc Thủ tướng Nawaz Sharif tham nhũng
• Pakistan: Thủ tướng Nawaz Sharif trong cơn nguy khốn
• Pakistan: Thách thức lớn với tân Thủ tướng Nawaz Sharif
• Đảng của bà Bhutto và cựu Thủ tướng Nawaz Sharif giành chiến thắng

Mặc dù ông Shehbaz Sharif, Thủ hiến bang Punjab được các thành viên của đảng Liên đoàn Hồi giáo Pakistan cầm quyền (PML-N) nhất trí đề cử làm tân Thủ tướng tại cuộc họp không chính thức kéo dài 3 giờ đồng hồ chiều 28-7, nhưng vì không phải là thành viên Quốc hội, nên cựu Bộ trưởng Dầu khí Shahid Khaqan Abbasi, đã trở thành Thủ tướng tạm quyền.

Theo giới truyền thông, cựu Thủ tướng Nawaz Sharif đã đề cử anh trai Shehbaz Sharif thay thế mình tại cuộc họp chiều 28-7 ở Thủ đô Islamabad, và không có bất cứ thành viên nào của PML-N phản đối việc này. Nhưng muốn trở thành Thủ tướng, ông Shehbaz Sharif phải được bầu làm nghị sỹ. Và trong thời gian chờ đợi, ông Shahid Khaqan Abbasi được bầu làm Thủ tướng tạm quyền.

Động thái kể trên diễn ra sau khi Tòa án Tối cao phế truất và ông Nawaz Sharif đã tuyên bố từ chức sau đó vài tiếng đồng hồ. Trong tuyên bố đưa ra hôm 28-7, Tòa án Tối cao nêu rõ, ông Nawaz Sharif không đủ tư cách là thành viên Quốc hội, nên phải từ chức Thủ tướng.

Ngoài ra, Tòa án Tối cao còn yêu cầu Cơ quan chống tham nhũng quốc gia mở rộng cuộc điều tra đối với các cáo buộc liên quan đến ông Nawaz Sharif. Theo đó, phải kết thúc sớm cuộc điều tra đối với con đẻ và con rể của ông Nawaz Sharif, và công bố phán quyết trong 6 tháng tới.

Đây là lần thứ hai trong lịch sử 70 năm qua của Pakistan, Tòa án Tối cao phế truất Thủ tướng đương nhiệm. Năm 2012, ông Yousaf Raza Gilani bị Tòa án Tối cao phế truất sau khi từ chối yêu cầu nhà chức trách Thụy Sĩ mở lại cuộc điều tra nghi án tham nhũng chống lại Tổng thống Asif Ali Zardari.

Toà án Tối cao kết tội ông Nawaz Sharif về tội che giấu tài sản ở nước ngoài và sống xa hoa hơn mức thu nhập chính thống.

Ông Nawaz Sharif bị cáo buộc không kê khai đầy đủ tài sản ở nước ngoài trong hồ sơ đệ trình để tham gia cuộc bầu cử năm 2013.

Theo bản khai tài sản của ông Nawaz Sharif, cựu Thủ tướng sở hữu nhiều tài sản về nông nghiệp giá trị 1,43 tỷ rupee, bao gồm hơn 1.700 con kênh, một ngôi nhà ở Upper Mall thuộc thành phố Lahore trị giá 250 triệu rupee.

Ngoài ra, ông Nawaz Sharif còn đầu tư hơn 13 triệu rupee và 126 triệu rupee trong 7 tài khoản ngân hàng khác. Cùng bị phế truất với ông Nawaz Sharif còn có Bộ trưởng Tài chính Ishaq Dar (nguyên là kế toán của gia đình ông Nawaz Sharif) - bị cáo buộc tham nhũng.

Theo hãng Reuters, Bộ trưởng Nội vụ Chaudhry Nisar Ali Khan đã tư vấn và ông Nawaz Sharif chấp nhận phán quyết hôm 28-7 của Toà án Tối cao. Bộ trưởng Thông tin Marriyum Aurangzeb nói, đảng cầm quyền PML-N không ngạc nhiên, nhưng lấy làm buồn về phán quyết của Toà án Tối cao.

Đây là lần thứ ba ông Nawaz Sharif bị phế truất khi đang tại nhiệm. Hơn 24 năm trước (18-7-1993), ông Nawaz Sharif phải từ chức Thủ tướng vì những cáo buộc tham nhũng. Khi đó, Chánh án Toà án Hiến pháp đã kiến nghị xem xét lại vụ án tham nhũng của ông Nawaz Sharif. Bởi ông Nawaz Sharif bị cáo buộc sở hữu 17 nhà máy sản xuất đường, sắt thép (theo con số công khai).

Và sau cuộc đảo chính tối 12-10-1999, Tổng thống Pervez Musharraf đã yêu cầu cảnh sát làm rõ vụ tham nhũng 100 triệu USD, "rửa" 40 triệu USD, trốn 60 triệu USD tiền thuế thu nhập và 10 triệu USD tiền lạm dụng công quỹ có liên quan tới ông Nawaz Sharif.

Theo giới truyền thông, phán quyết được Toà án Tối cao đưa ra sau cuộc điều tra về số tài sản của gia đình ông Nawaz Sharif, kéo dài hơn 1 năm. Trước đó (17-7), ông Nawaz Sharif bị Tòa án Tối cao chất vấn xung quanh cáo buộc không kê khai tài sản, trốn thuế, làm giấy tờ giả và khai man.

Theo kết luận điều tra của Tổ điều tra chung (JIT), con gái Maryam Nawaz đã lập một quỹ tín thác giả để hợp thức hóa 4 căn hộ ở London, Anh và ông Nawaz Sharif là chủ nhân của số bất động sản ở "xứ sở sương mù".

Theo kết luận được JIT công bố hôm 13-7, ông Nawaz Sharif đã làm giả lá thư của một hoàng thân Qatar để chứng minh cho tuyên bố - con trai Hassan Nawaz và Hussain Nawaz, cùng con gái Maryam Nawaz đã được một hoàng thân Qatar tặng những căn hộ kể trên.

Và đó là "sự đáp lễ" sau hàng chục năm làm ăn giữa cha ông với một ông hoàng Qatar. Trước đó, ông Nawaz Sharif còn khẳng định, số tài sản gia đình tích lũy được trong nhiều thập kỷ trước khi tham chính là hoàn toàn hợp pháp. Mọi cáo buộc nhằm vào Thủ tướng Nawaz Sharif xuất phát từ tiết lộ của "hồ sơ Panama".

Ông Nawaz Sharif từng yêu cầu Quốc hội thành lập một ủy ban để điều tra xung quanh những cáo buộc có trong "hồ sơ Panama", nhưng các nghị sỹ đối lập cho rằng, đó là cách né tránh những câu hỏi liên quan tới các thành viên trong gia đình. Tòa án Tối cao đã bày tỏ sự thất vọng về việc gia đình ông Nawaz Sharif không thể cung cấp nguồn gốc số tiền mua 4 căn hộ ở Anh.