Phạt hình sự với một hủ tục: Liệu có cứu được hàng triệu phụ nữ Sudan?
Tuy nhiên, câu hỏi được nhiều chuyên gia pháp luật quan tâm là liệu pháp luật có thể đảm bảo an toàn cho các bé gái và thanh nữ ở đất nước này hay không, và cơ chế nào được dự trù dành cho hoạt động của đạo luật?
Truyền thống hủy hoại con người
Ông Khalil Ahmad Dood al-Rijal, đứng đầu Ủy ban Tư pháp toàn Sudan, lưu ý rằng việc bổ sung vào Bộ luật Hình sự những quy định phạt đối với việc cắt âm vật nữ là hoàn toàn hợp lý trong thực tế đất nước.
“Tính đến chuyện thao tác này gây tác hại không thể khắc phục cho sức khỏe của phụ nữ, cần phải có luật như vậy. Bởi các phụ nữ thường thiệt mạng trong điều kiện hoàn toàn mất vệ sinh của những cơ sở “bệnh viện” bán hợp pháp ở địa phương, ngay trong ngày đêm đầu tiên sau ca cắt xẻo như vậy.
Đồng thời, người ta thực hiện cắt âm vật không chỉ ở những phụ nữ trưởng thành, mà cả ở các bé gái và thiếu nữ, làm gia tăng đáng kể tỷ lệ tử vong của giới nữ.
Chúng tôi hy vọng rằng những mức phạt hình sự đích đáng đối với việc tiến hành, kích động hoặc dung túng hoạt động man rợ như vậy cuối cùng sẽ xóa tận gốc rễ một hủ tục thực sự đáng sợ và hủy hoại con người ở Sudan”, - ông nói.
Tuy nhiên, để luật pháp phát huy, tác động đúng đắn, chính quyền Sudan cần triển khai chiến dịch tuyên truyền quy mô nhằm nâng cao nhận thức đại chúng về mối nguy hại của việc cắt âm vật nữ cũng như thông báo rộng rãi về hậu quả hình sự có thể từ động tác cắt xẻo ghê rợn như vậy.
Ông Khalil Ahmad nói thêm: “Tôi nghĩ rằng với sự phổ biến của chiến dịch khai sáng trên các phương tiện truyền thông và mạng xã hội, phần lớn cư dân Sudan sẽ ủng hộ đạo luật này.
Vấn đề là ở chỗ xưa nay người ta cho rằng thực hiện ca phẫu thuật thô sơ này là vì lợi ích của con gái họ. Khi biết được những đau đớn và khổ sở do chính tay họ gây ra là nguy hiểm thế nào đối với tính mạng và cuộc đời của các bé gái, họ sẽ từ bỏ. Dù sao chăng nữa, một hủ tục đã là truyền thống lâu đời chỉ có thể được khắc phục bằng giáo dục đại chúng”.
| Nhiều người hy vọng luật mới sẽ giúp những người phụ nữ Sudan thoát khỏi hủ tục ghê rợn. |
Vỏ bọc che giấu sự nguy hiểm
Bà Nawara Bafly, chuyên gia nghiên cứu văn hóa và lịch sử Sudan, lưu ý rằng nhiều cô bé và thiếu nữ tự muốn thực hiện thủ tục này – bởi nó được trình bày quá đẹp đẽ.
“Các bạn thấy đấy, toàn bộ vấn đề là ở chỗ trước khi tiến hành cắt âm vật, cô gái nhỏ được phép cảm thấy mình là nàng công chúa: được trang điểm tay và chân bằng bột lá cây, được mặc bộ trang phục đẹp nhất, bôi dầu bóng lên tóc và xức dầu thơm khắp cơ thể. Và các cô bé khác chỉ nhìn thấy giai đoạn sơ bộ này, nhiều người thích được làm “công chúa” như vậy.
Chính vì thế nhiều chị em tự yêu cầu trải qua thủ tục đó. Bởi không một ai được cảnh báo rằng cái gì chờ đợi họ trong và sau thủ thuật cắt xẻo. Các cô bé không hề biết rằng sẽ vô cùng đau đớn, mất rất nhiều máu và nếu sống sót còn có nguy cơ mắc vô số các bệnh tật khác nhau sau đó, đau khổ cho đến lúc chết”, bà nói.
Ông Waleed Abu Zayed, CEO của công ty luật “Hanbenei” cho rằng đã đến lúc cộng đồng xã hội Sudan phải thừa nhận rằng cắt âm vật nữ là tội ác, không chỉ đáng lên án mà còn cần phải bị trừng phạt với mức độ nghiêm khắc nhất.
“Cộng đồng xã hội đã sẵn sàng để từ biệt hủ tục này. Theo tôi, bây giờ chỉ cần một cú hích, chặn đứng không cho lưu truyền thực hành cắt xẻo man rợ từ thế hệ này sang thế hệ khác. Do đó, cần phải đưa ra mức trừng phạt hình sự và cho cư dân biết, tại sao ca phẫu thuật cắt bỏ các bộ phận ngoài của cơ quan sinh dục nữ lại nguy hiểm như vậy”, ông Abu Zayed nói.
Theo ông Abu Zayed, trước hết, cần phải nâng cao nhận thức của chính chị em phụ nữ. Một số phụ nữ dù sao vẫn tin vào tầm quan trọng và tính chất nhất thiết không thể tránh khỏi của thủ tục cắt âm vật. Hơn thế nữa, họ thường thực hiện thao tác này khi vắng mặt người cha cô bé, hoặc không có ý kiến của ông chủ gia đình.
Trên thực tế sẽ không còn như vậy nữa: trong gia đình có chuyện cắt âm vật của cô con gái thì người cha cũng sẽ phải chịu trách nhiệm theo luật định. Do đó, cần bắt đầu bằng cuộc đối thoại về các hủ tục như vậy cả bên trong mỗi gia đình Sudan.
Chuyên gia Abu Zayed lưu ý rằng trong thực tế hành nghề luật ông từng gặp hàng loạt trường hợp người chồng kiện người vợ khi biết cánh phụ nữ trong nhà đã thực hiện thao tác tương tự đối với con gái của họ.
Về phần mình, UNICEF ủng hộ sáng kiến của Chính phủ Sudan về ban hành chế độ áp đặt hình phạt với việc cắt âm vật nữ và nêu đề xuất hỗ trợ việc tiến hành chiến dịch giáo dục thường thức phổ thông quy mô trong cư dân.