Tiếp tục tranh cãi xung quanh vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi

• Cái chết gây tranh cãi của nhà báo Mohammad Munadi

Bởi ngày 13-12, Thượng viện Mỹ đã bỏ phiếu chỉ trích Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman về vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi. "Thượng viện Mỹ cần có tiếng nói rõ ràng của cả 2 đảng - chúng ta sẽ không dung thứ cho các hình thức vi phạm nhân quyền nghiêm trọng được chứng kiến từ ban lãnh đạo Saudi Arabia và đặc biệt là từ Thái tử Mohammed bin Salman", trích dự thảo nghị quyết của 6 Thượng nghị sỹ của 2 đảng đệ trình lên Quốc hội Mỹ, yêu cầu Thái tử Mohammed bin Salman phải chịu trách nhiệm về vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi. 

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cũng cho biết, CIA vẫn đang điều tra vụ việc này. Mấy ngày trước (16-12), Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonia Guterres đã kêu gọi một cuộc điều tra "đáng tin cậy" về vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi. "Vô cùng cần thiết phải mở một cuộc điều tra đáng tin cậy và phải trừng trị kẻ phạm tội", ông Antonia Guterres phát biểu tại cuộc họp báo ở thủ đô Doha của Qatar. 

Trước đó, người đứng đầu cơ quan nhân quyền của Liên hợp quốc Michelle Bachelet cho rằng, một cuộc điều tra quốc tế là cần thiết để xác định ai phải chịu trách nhiệm trong vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi.

Về phần mình, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu cho biết, Tổng thống Recep Tayyip Erdogan quyết tâm điều tra vụ sát hại ông Jamal Khashoggi. Đồng thời khẳng định, Riyadh không chia sẻ thông tin về vụ án Khashoggi với Ankara. "Đến nay chúng tôi vẫn chưa được cung cấp bất kỳ thông tin nào về cuộc điều tra đang diễn ra ở Saudi Arabia.

Trưởng công tố Saudi Arabia nhận được mọi thông tin từ chúng tôi, nhưng ông ấy không chia sẻ bất kỳ điều gì. Chúng tôi muốn một cuộc điều tra minh bạch, đáng tin cậy và nhanh chóng từ phía Saudi Arabia", hãng CNBC dẫn lời ông Mevlut Cavusoglu hôm 16-12. Ông Mevlut Cavusoglu cũng khẳng định, Ankara sẽ không từ bỏ cuộc điều tra này. 

Trước đó (11-12), ông Mevlut Cavusoglu tuyên bố, Ankara muốn quốc tế hóa vụ án đang gây tranh cãi kể trên. Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu đề nghị mở cuộc điều tra quốc tế về vụ nhà báo Jamal Khashoggi bị giết hại và hy vọng Saudi Arabia sẽ hợp tác để tìm ra những đối tượng đứng sau vụ việc này. 

Việc trở thành “Nhân vật của Năm” do tạp chí Time của Mỹ bình chọn hôm 11-12 càng khiến cho dư luận quan tâm hơn tới vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi.

Hơn 10 ngày trước (9-12), Ngoại trưởng Saudi Arabia Adel al-Jubeir đã bác bỏ việc dẫn độ nghi phạm trong vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi, sau khi Trưởng Công tố thành phố Istanbul (Thổ Nhĩ Kỳ) phát lệnh bắt giữ 2 cựu quan chức nước này. Cùng ngày 9-12, hãng AFP dẫn nguồn tin từ hãng CNN cho thấy, một số cuộc gọi điện thoại đã được thực hiện để báo cáo về tiến trình vụ sát hại ông Jamal Khashoggi. 

Và theo giới chức Thổ Nhĩ Kỳ, những cú điện thoại kể trên được gọi cho các quan chức cấp cao ở Riyadh. Giới truyền thông cho biết, Văn phòng Trưởng Công tố thành phố Istanbul đã kết luận có nghi vấn cao cho rằng, ông Saud al-Qahtani, trợ lý hàng đầu của Thái tử Saudi Arabia Mohamed bin Salman, và Phó Giám đốc Cơ quan tình báo nước này là Tướng Ahmed al-Asiri, là 2 trong số những người lên kế hoạch sát hại nhà báo Jamal Khashoggi. 

Theo giới truyền thông, mặc dù diễn ra hơn 2 tháng (từ 2-10), nhưng cho đến nay tiến triển điều tra của vụ án kể trên vẫn giậm chân tại chỗ, bất chấp việc Saudi Arabia thừa nhận, ông Jamal Khashoggi đã chết sau một cuộc ẩu đả trong lãnh sự quán nước này tại Istanbul, nhưng không cho biết thi thể nhà báo này đang ở đâu.

Tờ New York Times từng đưa tin, con rể Tổng thống Donald Trump (cố vấn Nhà Trắng) đã gọi điện trực tiếp cho Thái tử Mohamed bin Salman sau khi nhà báo Jamal Khashoggi mất tích, bất chấp quy định tất cả các cuộc điện thoại với lãnh đạo nước ngoài đều phải được thực hiện dưới sự giám sát của Hội đồng An ninh Quốc gia.

Được biết, ông JaredKushner và Thái tử Mohammed bin Salman đã nhiều lần điện đàm riêng sau cái chết của ông Jamal Khashoggi, để tư vấn cách "vượt qua giông bão" của vụ án này. Theo hãng CNN, ông Jared Kushner và Cố vấn An ninh quốc gia John Bolton đã gọi điện trực tiếp cho Thái tử Mohammed bin Mohammed gần 1 tuần sau khi ông Jamal Khashoggi bị mất tích. 

Việc này diễn ra cho dù CIA đã kết luận Thái tử Mohammed bin Mohammed là người ra lệnh giết nhà báo Jamal Khashoggi, nhưng con rể Tổng thống Donald Trump vẫn bảo vệ ông bởi quốc gia này là thành tố quan trọng trong chính sách Trung Đông của Washington.