“Người nguyên tử”, nhân vật thứ sáu trong nhóm "Bộ ngũ Cambridge"

20:15 16/09/2015

Suốt hơn 50 năm, danh tính của các thành viên trong nhóm điệp viên "Bộ ngũ Cambridge" nổi tiếng thế giới đã gây ra nhiều cuộc tranh cãi sôi nổi đồng thời phát sinh không ít sự nghi ngờ về tính xác thực của những tiết lộ.

Đoạn kết bi thảm của điệp viên Guy Burgess trong nhóm “Bộ ngũ Cambridge”/ Một nhà phê bình nghệ thuật Anh giá trị hơn nhóm điệp viên “Bộ ngũ Cambridge”?

Trước đây, 4 cái tên điệp viên làm việc cho Cơ quan Tình báo KGB của Liên Xô được công khai là: Kim Philby, Guy Burgess, Donald Maclean và Anthony Blunt. Riêng người thứ 5 trong nhóm Cambridge được tin là một trong hai người - Bletchley Park và sĩ quan Cơ quan phản gián Anh MI-6 John Cairncross.

Như Chuyên đề ANTG đã đề cập, trong quyển "Stalin's Englishman: The Lives Of Guy Burgess" của Andrew Lownie vừa phát hành có nội dung tiết lộ danh tính của người thứ sáu.

Người thứ 6 - Wilfrid Mann.

Nhà vật lý học tài ba của MI-6 Wilfrid Mann được cho là đã trao các bí mật hạt nhân cho KGB cho phép Liên Xô phát triển quả bom nguyên tử của riêng mình. Wilfrid Mann - được các đồng nghiệp ở MI-6 gọi là "Atomic Man" (Người nguyên tử) - chính là cầu nối giữa chương trình vũ khí hạt nhân mới thành hình của Anh với nhóm chuyên gia làm việc dưới quyền nhà khoa học Robert Oppenheimer trong Dự án Manhattan của Mỹ tại vùng sa mạc New Mexico.

Nhưng Wilfrid Mann cũng có một cuộc sống bí mật với vai trò là điệp viên Liên Xô, làm việc với các điệp viên KGB là Donald Maclean, Guy Burgess và Kim Philby tại Đại sứ quán Anh ở Washington từ năm 1943 đến 1951. Vai trò của Mann giúp Maclean cung cấp thông tin chi tiết về những bước phát triển mới nhất trong chương trình nghiên cứu hạt nhân hợp tác giữa Anh và Mỹ cho Liên Xô.

Cuốn sách "Stalin's Enghlishman" của Andrew Lownie.

Được KGB tuyển mộ khi còn là sinh viên Đại học Cambridge năm 1930, Wilfrid Mann được đặt bí danh là “Malone” và được Moscow đánh giá là một điệp viên có tầm quan trọng tương đương với Kim Philby. Ngày 16/7/1945, Mỹ thử quả bom nguyên tử đầu tiên trên thế giới với chiến dịch mật Trinity. Mặc dù chương trình nghiên cứu vũ khí hạt nhân phối hợp Anh - Mỹ được bảo vệ cực kỳ nghiêm ngặt, nhưng với sự giúp đỡ nhiệt tình từ Wilfrid Man và nhóm Cambridge mà người Nga đã có thể tiến hành vụ thử hạt nhân đầu tiên vào năm 1948 trước sự ngỡ ngàng pha lẫn tức giận của London và Washington.

"Người nguyên tử" trước đây hầu như vô danh cho đến khi tác giả Andrew Lownie phát hiện một tài liệu độc lập làm bằng chứng về sự tồn tại của người này khi tìm kiếm tư liệu để biên soạn cuốn tiểu sử mới về Guy Burgess. Năm 1979, Wilfrid Mann từng được đề cập với tên gọi "Basil" trong cuốn "The Climate Of Treason" của nhà báo Andrew Boyle phơi bày sự thật về điệp viên Anthony Blunt. Nhà báo Boyle nhận định: người Israel đã chuyển giao cái tên "Basil" cho sĩ quan phản gián Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) không bao lâu sau khi Thế chiến II kết thúc.

Tác giả Andrew Lownie.

Theo Boyle, các chuyên gia phá mật mã của Mỹ tiết lộ vào cuối năm 1948 rằng, một nguồn tình báo của Liên Xô trong Đại sứ quán Anh đã bí mật chuyển giao thông tin cho KGB trong suốt giai đoạn quan trọng cuối cùng của cuộc chiến. Boyle viết: Sau khi "Basil" được xác định và "lật mặt một cách nhanh chóng và dễ dàng", Basil bị buộc phải lựa chọn tiếp tục làm việc cho KGB với vai trò điệp viên hai mang nằm dưới sự kiểm soát của CIA, hoặc là phải đối mặt với sự truy tố trước pháp luật.

Cuối cùng, "Basil" đồng ý cung cấp cho Maclean những thông tin vô giá trị để không bị truy tố. Mặc dù, Andrew Boyle không nêu tên Wilfrid Mann, song người này dễ dàng bị những người trong nội bộ Đại sứ quán Anh lật mặt. Thật ra, Mann đã tiết lộ về tình bạn của mình với 3 điệp viên Cambridge và thậm chí còn mô tả một cách chi tiết về bữa dạ tiệc nổi tiếng năm 1951 được tổ chức tại nhà của Kim Philby.

Wilfrid Mann sinh năm 1908 tại Anh. Mann học tại Trường St. Paul trước khi đỗ vào Đại học Imperial College London. Năm 1941, Mann sáng chế cỗ máy phân tích uranium nguyên mẫu Jitterburg. Trong những năm đại học, Mann chịu ảnh hưởng từ G. P. Thompson - nhà vật lý học phụ trách chương trình hạt nhân của Anh, về sau hợp tác với Dự án Manhattan phối hợp Anh - Mỹ. Sau thời gian ngắn làm việc trong chương trình hạt nhân Anh ở Canada, Mann trở về Mỹ với vai trò sĩ quan liên lạc tình báo của MI-6.

Nhưng vào tháng 4/1951, Mann bất ngờ bị thay thế khi sự phản bội của Maclean bị phát giác. Wilfrid Mann trở thành công dân Mỹ năm 1959 và giữ im lặng từ đó cho đến khi qua đời tại nhà riêng ở thành phố Baltimore, bang Maryland, Mỹ, vào tháng 3/2001.

Thiên Minh (tổng hợp)

Truy tố cựu Chủ tịch MediUSA vì sản xuất thực phẩm giả gần 540 tỷ đồng

Cựu Chủ tịch HĐQT Công ty MediUSA Nguyễn Năng Mạnh đã sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm với số lượng 88 sản phẩm thực phẩm chức năng giả, trị giá gần 540 tỷ đồng, thu lợi bất hợp pháp hơn 264 tỷ đồng.

Cựu Phó Giám đốc Sở nhận hối lộ hơn 1,1 tỷ đồng trong vụ khai thác trái phép quặng titan

Trong vụ án khai thác trái phép quặng titan hơn 1.500 tỷ đồng xảy ra trên địa bàn tỉnh Bình Thuận, bị can Phan Thị Xuân Thu, cựu Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bình Thuận bị cáo buộc, đã nhận hối lộ hơn 1,1 tỷ đồng để bỏ qua sai phạm cho doanh nghiệp.

Chủ tịch Tập đoàn Rạng Đông bị truy tố vì trốn thuế nhiều tỷ đồng

Trong vụ án khai thác trái phép quặng titan hơn 1.500 tỷ đồng xảy ra tại tỉnh Bình Thuận, Viện kiểm sát xác định, bị can Nguyễn Văn Đông (Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Rạng Đông, sau đổi tên thành Tập đoàn Rạng Đông) bị truy tố về tội “Trốn thuế” do liên quan đến sai phạm của Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Hưng Thịnh Phan Thành Muôn.

CSGT Thủ đô phát huy tinh thần “Ba nhất” trong tiếp dân, giải quyết thủ tục hành chính

Phong trào thi đua “Ba nhất” đã và đang được Công an TP Hà Nội triển khai sâu rộng, thực chất, hiệu quả đến từng đơn vị. Tại Phòng CSGT Công an TP Hà Nội, đơn vị đã chủ động đổi mới phương thức phục vụ Nhân dân, đặc biệt trong công tác tiếp dân, giải quyết thủ tục hành chính.

Đà Nẵng khẩn trương gỡ vướng tình trạng cầu xây xong phải chờ… đường

Hạ tầng giao thông được ví như “mạch máu” của nền kinh tế, song hiện nay, nhiều dự án liên kết vùng tại Đà Nẵng đang rơi vào tình cảnh “nghẽn mạch” do vướng mặt bằng và thiếu hụt nguyên liệu dẫn đến nhiều dự án cầu xây xong nhưng đường dẫn chưa hoàn thiện, chưa thể đưa dự án vào sử dụng để phát huy hiệu quả nguồn lực đầu tư. Trước thực trạng này, UBND TP Đà Nẵng đã phát đi mệnh lệnh hành động quyết liệt, yêu cầu cá nhân hóa trách nhiệm để đưa các công trình trọng điểm về đích đúng hẹn.

Giá xăng dầu giảm mạnh, xăng RON95-III giảm hơn 5.600 đồng/lít

Từ 24h ngày 26/3, giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh giảm mạnh theo xu hướng của giá thế giới, trong đó xăng RON95-III giảm 5.625 đồng/lít, xăng E5RON92 giảm 4.749 đồng/lít; các mặt hàng dầu giảm từ 971 đến 2.459 đồng/lít, góp phần ổn định thị trường.

Bắt 6 đối tượng lừa đảo bán vàng giả liên tỉnh, thu giữ gần 9 tỷ đồng

Công an tỉnh Ninh Bình vừa triệt phá đường dây lừa đảo bằng thủ đoạn bán vàng giả tinh vi, bắt giữ 6 đối tượng, thu giữ lượng lớn vàng và thiết bị chế tác, liên quan hàng chục vụ chiếm đoạt tài sản trên cả nước.

Nam sinh viên tử vong bất thường trên đường đến giảng đường

Đang đi bộ trên vỉa hè để vào trường thì bất ngờ nam sinh viên gục xuống bất tỉnh. Mọi người tìm cách sơ cứu nhưng nam sinh viên không qua khỏi…

Lấy Tây Nguyên làm trung tâm, xây dựng mô hình phát triển du lịch liên kết vùng

Nhằm thảo luận các giải pháp thúc đẩy phát triển du lịch, kích hoạt dòng khách quốc tế và thu hút đầu tư cho khu vực, ngày 27/3, UBND tỉnh Gia Lai phối hợp cùng Hiệp hội Du lịch Việt Nam, Tập đoàn FLC và VTV8 tổ chức Hội thảo "Gia Lai 2026: Kích hoạt trục Biển - Cao nguyên".

Tổng thống Mỹ tiếp tục lùi thời hạn tấn công lưới điện Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 26/3 thông báo tiếp tục lùi thời hạn do chính ông đặt ra liên quan đến kế hoạch tấn công hệ thống điện của Iran, viện dẫn những tiến triển trong các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt cuộc chiến đang diễn ra tại quốc gia Trung Đông này.

Truy tố Chủ tịch Tập đoàn Hưng Thịnh trong vụ khai thác quặng titan trái phép hơn 1.500 tỷ đồng

Viện KSND tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố 28 bị can trong vụ án “Vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò khai thác tài nguyên”, “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”, “Buôn lậu”, “Nhận hối lộ”, “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ”, “Trốn thuế” và “Đưa hối lộ” xảy ra tại Công ty cổ phần Tập đoàn Khoáng sản Đầu tư Hưng Thịnh (viết tắt là Tập đoàn Hưng Thịnh) và một số đơn vị liên quan.

Phá chuyên án ma túy, bắt hai đối tượng cùng hơn 12.000 viên ma túy tổng hợp

Ngày 27/3/2026, Công an xã Xuân Nha, tỉnh Sơn La cho biết, đơn vị vừa chủ trì, phối hợp đấu tranh thành công chuyên án mua bán trái phép chất ma túy, bắt giữ hai đối tượng, thu giữ hơn 12.000 viên ma túy tổng hợp.

Mâu thuẫn vợ bỏ về quê, chồng dùng súng bắn ba người thương vong

Do mâu thuẫn nên vợ bỏ về quê ở xã Kim Điền, tỉnh Quảng Trị. Từ Đà Nẵng, đối tượng Nguyễn Ngọc Đạo thuê taxi ra Quảng Trị tìm vợ. Khi gần đến nhà vợ, đối tượng dùng súng bắn chết tài xế taxi, sau đó lấy xe đến nhà bố mẹ vợ bắn mẹ vợ chết tại chỗ, bố vợ bị thương nặng.

Đỗ Hoàng Hên lần đầu ra sân, góp mặt trong chiến thắng của ĐTQG Việt Nam

Tối 26/3, cầu thủ nhập tịch Đỗ Hoàng Hên đã lần đầu ra sân trong màu áo ĐTQG Việt Nam, góp phần vào chiến thắng 3-0 trước ĐTQG Bangladesh trong dịp FIFA Days tháng 3/2026.

Tấm thép nặng hơn 10 tấn đè cabin, tài xế xe rác tử vong

Sau va chạm, tấm thép nặng hơn 10 tấn trên rơ-mooc xe đầu kéo rơi xuống đè lên cabin xe rác khiến tài xế xe rác tử vong tại chỗ…

Hà Nội: Khen thưởng 7 cá nhân dũng cảm cứu người trong vụ cháy nhà dân

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ký quyết định khen thưởng đột xuất đối với 7 cá nhân có thành tích xuất sắc trong vụ cháy tại số nhà 03, ngõ 218 Lĩnh Nam.