Vụ đầu độc tập thể lớn nhất trong lịch sử nước Mỹ

Tuy nhiên, sự việc không gây sự chú ý của các cơ quan y tế địa phương khi cho rằng đây chỉ là một trường hợp nhiễm khuẩn thông thường do sử dụng nước thiếu vệ sinh.

Tuy nhiên đến cuối tháng 9/1984, tình hình nhiễm khuẩn trở nên nghiêm trọng hơn khi chỉ trong ngày 24/9, có đến 150 người dân thành phố The Dalles thuộc hạt Wasco phải nhập viện với các triệu chứng mắc phải như tiêu chảy, sốt cao, nhức đầu, buồn nôn, đau bụng và suy tim.

Các xét nghiệm y tế cho biết các nạn nhân đều bị nhiễm vi khuẩn salmonella. Lập tức, cơ quan y tế bang Oregon liền mở một cuộc điều tra dịch tễ về nguyên nhân gây nhiễm khuẩn salmonella tập thể tại thành phố The Dalles.

Nhưng đến ngày 29/9, lại có thêm 601 người dân thành phố The Dalles phải nhập viện cũng do nhiễm loại vi khuẩn này, nâng tổng số nạn nhân bị nhiễm khuẩn lên con số 751 người, trong đó có 65 trường hợp nguy kịch có thể dẫn đến tử vong phải được đưa ngay đến thành phố Portland, thủ phủ bang Oregon, để chữa trị.

Tình hình nhiễm khuẩn tập thể đã khiến dân chúng hạt Wasco hoảng sợ khi họ không biết tại sao lại xảy ra tình trạng nhiễm khuẩn hàng loạt như thế. Các gia đình đều đóng cửa không dám ra ngoài khiến mọi hoạt động gần như bị tê liệt.

Chính vì vậy, chính quyền bang Oregon phải ban bố tình trạng khẩn cấp tại hạt Wasco và yêu cầu chính quyền liên bang hỗ trợ điều tra để tìm ra nguyên nhân. Vào tháng 10/1984, Tổng thống Ronald Reagan quyết định thành lập một ủy ban đặc biệt để điều tra về tình hình nhiễm khuẩn tập thể tại thành phố The Dalles bao gồm các chuyên gia của Bộ Y tế, Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh quốc gia (CDI) và Cục Điều tra liên bang (FBI).

Kết quả điều tra cho biết các nạn nhân đã bị nhiễm khuẩn salmonella khi sử dụng món rau xà lách tại 10 nhà hàng ở thành phố The Dalles trong hai ngày 24 và 29/9/1984.

Tuy chưa xác định rõ nguyên nhân của vụ nhiễm khuẩn salmonella tại thành phố The Dalles nhưng các nhân viên điều tra nghiêng về giả thuyết đây có thể là một vụ đầu độc tập thể và do giáo phái Rajneeshee gây ra, dựa vào sự việc hai nhân viên chính quyền bang Oregon bị nhiễm khuẩn salmonella khi sử dụng nước tại trụ sở giáo phái này.

Rajneeshee là một giáo phái do Bhagwan Shree Rajneesh, còn gọi là Osho, một nhà thần học người Pakistan, thành lập vào năm 1981 tại hạt Wasco, bang Oregon. Giáo phái này tập trung 2.000 thành viên là người Nam Á và người Mỹ sinh hoạt tại một khu vực riêng biệt có tên gọi Rajneeshpuram.

Lúc đầu, các thành viên của giáo phái Rajneeshee còn sống hòa đồng với người dân địa phương, nhưng chẳng bao lâu sau bị xa lánh do bất đồng quan điểm về vấn đề tục lệ và tôn giáo, xã hội.

Vào năm 1982, trong kỳ bầu cử Hội đồng hạt Wasco, đã  có đến hai đại diện của giáo phái Rajneeshee là Sheela Silverman, còn gọi là Ma Anand Sheela và Diane Ivonne Onang, còn gọi là Ma Anand Puja, trúng cử vào Hội đồng địa phương.

Tuy nhiên, đến kỳ bầu cử Hội đồng địa phương tổ chức vào đầu tháng 8/1984, không có đại diện của giáo phái Rajneeshee trúng cử, mặc dù trước đó giáo chủ Osho đã tiến hành một chiến dịch vận động bầu cử rầm rộ tại hạt Wasco và thành phố The Dalles.

Tứ trái qua: Giáo chủ Osho của giáo phái Rajneeshee; Sheela Silverman, một trong hai thủ phạm gây ra vụ đầu độc tập thể; Diane Ivonne Onang tại phiên toà xét xử.

Việc không có đại diện trúng cử vào Hội đồng hạt Wasco trong kỳ bầu cử vào đầu tháng 8/1984 đã khiến giáo chủ Osho giận dữ và kiến nghị chính quyền bang Oregon cho thanh tra lại cuộc bầu cử. Đây chính là lý do khiến hai nhân viên chính quyền bang có mặt tại trụ sở giáo phái Rajneeshee và bị nhiễm khuẩn salmonella vào ngày 29/8/1984.

Và đây cũng là mấu chốt để các nhân viên điều tra nghi vấn vụ nhiễm khuẩn tập thể tại thành phố The Dalles có thể là một vụ đầu độc và do giáo phái Rajneeshee gây ra. Vì vậy FBI và Cảnh sát bang Oregon quyết định điều tra theo hướng này.

Từ ngày 11/1/1985 đến ngày 18/1/1985, gần 150 nhân viên FBI, cảnh sát và chuyên viên của CDI tiến hành một cuộc kiểm tra, lục soát quy mô tại khu Rajneeshpuram của giáo phái Rajneeshee để truy tìm chứng cứ.

Kết quả đã phát hiện cả một phòng bào chế dược phẩm và nuôi cấy các loại vi khuẩn được ngụy trang dưới hầm một căn nhà bị bỏ hoang. Kiểm tra và phân tích các mẫu vi khuẩn salmonella được nuôi cấy tại đây thì được biết đó chính là chủng loại vi khuẩn được sử dụng để đầu độc 751 cư dân thành phố The Dalles vào hai ngày 24 và 29/9/1984.

Lập tức lệnh bắt giữ được phát ra đối với giáo chủ Osho và hai phụ tá thân tín là Sheela và Diane về tội tổ chức các vụ đầu độc. Tuy nhiên, trước đó cả Osho, Sheela và Diane đều bỏ trốn.

Đến ngày 27/10/1985, giáo chủ Osho bị bắt giữ tại thành phố Charlotte, bang Bắc Carolina, còn Sheela và Diane đều bị bắt giữ tại Đức vào ngày 28/10/1985 và được dẫn độ về lại Mỹ vào ngày 6/2/1986.

Khai báo với các nhân viên điều tra, Osho phủ nhận mọi cáo buộc đã chủ mưu của vụ đầu độc tập thể tại thành phố The Dalles và tố cáo chính hai phụ tá thân cận của mình là Sheela và Diane đã bàn thảo và lên kế hoạch đầu độc cư dân thành phố The Dalles bằng vi khuẩn salmonella.

Theo thú nhận của Sheela và Diane, do tức giận vì không trúng cử vào Hội đồng hạt Wasco trong kỳ bầu cử vào đầu tháng 8/1984 nên cả hai tìm cách trả thù bằng việc phát tán vi khuẩn salmonella vào rau xà lách tại 10 nhà hàng lớn nhỏ ở thành phố The Dalles trong hai ngày 24 và 29/9/1984. Diane đã mua được nguồn vi khuẩn salmonella tại Phòng Bào chế khoa học VWK ở thành phố Seattle rồi đem về nuôi cấy và phát triển trong phòng thí nghiệm.

Vào ngày 29/8/1984, Diane tiến hành thử nghiệm việc lây nhiễm vi khuẩn salmonella bằng cách bí mật cho loại vi khuẩn này vào nước uống của hai nhân viên chính quyền bang Oregon khi họ đến trụ sở của giáo phái Rajneeshee để giải quyết kiến nghị của giáo chủ Osho về hiện tượng gian lận trong kỳ bầu cử Hội đồng địa phương vào đầu tháng 8/1984

Sau khi uống nước có nhiễm khuẩn salmonella, hai người này đã bị nhiễm độc và phải nhập viện để chữa trị. Từ thành công này, Sheela và Diane quyết định tiến hành đầu độc cư dân thành phố The Dalles bằng cách phát tán vi khuẩn salmonella vào rau xà lách tại 10 nhà hàng lớn nhỏ vào hai ngày 24 và 29/9/1984 gây nhiễm độc cho 751 người, trong đó có 65 người bị nhiễm độc nặng gây nguy hiểm đến sinh mạng.

Từ ngày 6/5/1986 đến ngày 11/6/1986, tại thành phố Portland đã mở phiên tòa đặc biệt để xét xử vụ đầu độc tập thể của giáo phái Rajneeshee. Do không đủ chứng cứ để buộc tội chủ mưu đối với giáo chủ Osho nên ông này chỉ bị tuyên phạt 10 năm tù giam về tội vi phạm Luật Nhập cư, không tố giác tội phạm.

Sau khi thi hành bản án được 2 năm, giáo chủ Osho đã bị trục xuất về Pakistan và qua đời tại đó vào năm 1990. Sheela, một trong hai kẻ chủ mưu vụ đầu độc tập thể bị tuyên phạt 64 năm tù giam về các tội tổ chức và thực hiện hành vi đầu độc đối với số lượng người lớn, vi phạm Luật Nhập cư, còn Diane cũng bị tuyên phạt 56 năm tù giam về các tội tổ chức và thực hiện hành vi đầu độc đối với số lượng người lớn, đầu độc nhân viên chính quyền.

Tháng 10/2006, sau 20 năm thụ án, cả Sheela và Diane đều được trả tự do. Diane bị trục xuất về Pakistan còn Sheela bị trục xuất sang Thụy Sĩ.

Vụ đầu độc tập thể tại thành phố The Dalles vào năm 1984 được xem là vụ khủng bố sinh học đầu tiên xảy ra tại Mỹ và là vụ khủng bố sinh học gây thương vong cho nhiều người nhất trong lịch sử nước Mỹ