Hành trình xác định danh tính liệt sĩ ở Cà Mau
Trong dòng chảy tri ân những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, hành trình tìm lại danh tính cho các anh hùng liệt sĩ luôn mang ý nghĩa đặc biệt thiêng liêng. Tại tỉnh Cà Mau, Công an tỉnh đang triển khai nhiều giải pháp, trong đó có ứng dụng khoa học công nghệ, để góp phần tìm lại tên những người con ưu tú của dân tộc.
Thực hiện Kế hoạch của Bộ Công an về thu nhận mẫu ADN cho thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính, Công an tỉnh Cà Mau tham mưu UBND tỉnh ban hành văn bản chỉ đạo triển khai đồng bộ.
Với phương châm “dễ, rõ làm trước”, Công an từ tỉnh đến cơ sở phối hợp cơ quan chức năng trực tiếp đến từng nhà, gặp gỡ thân nhân, người thờ cúng liệt sĩ để thu thập thông tin. Đối với những trường hợp còn thiếu hoặc chưa thống nhất dữ liệu, cơ quan chức năng tiến hành tra cứu trên hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hồ sơ cư trú, dữ liệu căn cước… nhằm đảm bảo độ chính xác cao nhất, phục vụ hiệu quả việc thu nhận mẫu ADN.
Trung tá Lê Trung Nghĩa, Phó trưởng Phòng CSQLHC về TTXH Công an tỉnh Cà Mau cho biết: “Việc thu nhận, xây dựng cơ sở dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định danh tính là nhiệm vụ cấp bách, lâu dài, thể hiện trách nhiệm, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của lực lượng CAND. Mỗi mẫu ADN được thu thập không chỉ là dữ liệu khoa học mà còn là niềm hy vọng, cầu nối giúp các gia đình sớm tìm lại người thân đã hy sinh vì Tổ quốc”.
Đến nay, toàn tỉnh Cà Mau đã thu thập, cập nhật thông tin của trên 21.000 liệt sĩ vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, trong đó có hơn 4.400 liệt sĩ chưa rõ danh tính. Theo quy trình, cần thu thập thông tin của hơn 8.900 thân nhân họ ngoại để phục vụ đối chiếu ADN, Công an tỉnh đã thu thập được gần 4.200 trường hợp.
Đáng chú ý, kết quả thu nhận mẫu ADN không chỉ phản ánh sự vào cuộc đồng bộ của các đơn vị cấp tỉnh mà còn thể hiện rõ vai trò nòng cốt, gần dân, sát dân của Công an cơ sở. Công an xã, phường chủ động phối hợp với lực lượng chuyên môn và đơn vị xét nghiệm đến tận nhà thân nhân liệt sĩ để rà soát thông tin, hướng dẫn thủ tục và trực tiếp hỗ trợ lấy mẫu ADN.
Cách làm này giúp tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại cho người dân, nhất là Mẹ Việt Nam Anh hùng, thân nhân cao tuổi, đồng thời đảm bảo độ chính xác của thông tin ngay từ khâu đầu vào.
Từ năm 2025 đến nay, Công an tỉnh phối hợp với Cục CSQLHC về TTXH và đơn vị xét nghiệm tiến hành lấy mẫu cho 106 thân nhân liệt sĩ, trong đó có nhiều Mẹ Việt Nam Anh hùng, mẹ đẻ liệt sĩ và thân nhân họ ngoại.
Gần đây nhất, ngày 4/4/2026, tiếp tục thu nhận thêm 7 mẫu ADN – những dữ liệu khoa học quý giá góp phần từng bước xác định danh tính các liệt sĩ. Việc thu nhận hàng trăm mẫu ADN thân nhân liệt sĩ không đơn thuần là những con số, mà là kết quả của sự kiên trì “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng trường hợp”.
Mỗi mẫu ADN được thu thập đều gắn với một câu chuyện, một niềm mong mỏi đoàn tụ của gia đình liệt sĩ. Đây là nguồn dữ liệu đặc biệt quan trọng, góp phần từng bước hoàn thiện ngân hàng ADN liệt sĩ, tạo cơ sở đối chiếu, xác định danh tính, qua đó rút ngắn hành trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trong thời gian tới. Hành trình ấy không chỉ là công việc chuyên môn mà còn chạm đến cảm xúc sâu sắc của những người ở lại.
Ông Bùi Văn Vui (ngụ ấp Bào Nhàn, xã Hồ Thị Kỷ, thân nhân liệt sĩ), xúc động chia sẻ: “Gia đình tôi đã chờ đợi tin tức của người thân suốt nhiều năm. Nay được các anh Công an đến tận nơi hướng dẫn, thu mẫu ADN, chúng tôi rất xúc động và hy vọng một ngày không xa sẽ tìm lại được hài cốt của liệt sĩ, để người thân được trở về với gia đình”.
Công an Cà Mau tiếp tục đẩy mạnh đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác xác định danh tính liệt sĩ. Cùng với đó, phối hợp cấp ủy, chính quyền địa phương rà soát, thực hiện đầy đủ chế độ, chính sách đối với người có công với cách mạng; phối hợp chặt chẽ với Sở Nội vụ, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đẩy mạnh rà soát, xác minh, thu thập thông tin thân nhân liệt sĩ để phục vụ thu nhận mẫu ADN; khai thác hiệu quả các hệ thống cơ sở dữ liệu chuyên ngành, phấn đấu làm rõ danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Từ năm 2021 đến nay, đơn vị đã hỗ trợ xây mới 14 căn, sửa chữa 33 căn nhà tình nghĩa cho gia đình liệt sĩ với tổng kinh phí hơn 4 tỷ đồng; tổ chức nhiều đoàn thăm hỏi, tặng quà nhân các dịp lễ, Tết với tổng số tiền trên 1,3 tỷ đồng. Những kết quả đạt được tiếp tục khẳng định rõ nét quyết tâm, trách nhiệm và nghĩa tình của Công an tỉnh Cà Mau trong hành trình tri ân các anh hùng liệt sĩ.