Ngôn ngữ là “cánh cửa” để Công an gắn kết hơn với đồng bào miền núi

Thực hiện Quyết định của Cục Đào tạo (Bộ Công an) về việc mở lớp bồi dưỡng tiếng dân tộc Mông, Thái, Mường năm 2025, đồng thời triển khai kế hoạch của Giám đốc Công an tỉnh Thanh Hóa, vừa qua, lớp bồi dưỡng tiếng Thái năm 2025 đã bế giảng tại hội trường Công an xã Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa.

Tham gia khóa học lần này có 50 học viên là cán bộ, chiến sĩ Công an đang công tác tại các xã vùng sâu, vùng xa, khu vực biên giới. Các học viên đến từ nhiều địa bàn miền núi phía Tây của tỉnh như Pù Luông, Cổ Lũng, Văn Nho, Yên Khương, Xuân Chinh, Bát Mọt, Vạn Xuân, Tân Thành…

Đây đều là những xã có đông đồng bào dân tộc Thái sinh sống, nơi tiếng Thái không chỉ là phương tiện giao tiếp mà còn là linh hồn của đời sống văn hóa cộng đồng. Trong sinh hoạt hằng ngày, từ câu chuyện gia đình, việc làng bản đến những vấn đề liên quan đến pháp luật, người dân vẫn chủ yếu trao đổi bằng tiếng bản địa. Chính từ thực tiễn đó, việc trang bị cho cán bộ, chiến sĩ Công an khả năng sử dụng tiếng Thái trở thành yêu cầu cấp thiết.

Ngôn ngữ không chỉ giúp thông tin được truyền đạt chính xác hơn, mà còn là chìa khóa để tạo dựng niềm tin, sự đồng thuận và gắn bó giữa lực lượng Công an với nhân dân. Ngoài ra, khóa bồi dưỡng được tổ chức nhằm nâng cao năng lực sử dụng tiếng Thái cho cán bộ, chiến sĩ làm nhiệm vụ tại địa bàn dân tộc thiểu số, phục vụ hiệu quả công tác dân vận, tuyên truyền pháp luật, giải quyết thủ tục hành chính và bảo đảm an ninh trật tự ngay từ cơ sở.

Khoá học có sự tham gia giảng dạy của cô Hà Thị Khuyên, giáo viên Ngữ văn Trường THPT Quan Sơn, dân tộc Thái, và thầy Hà Văn Trang, giảng viên Trường Cao đẳng Sơn La. Đây là những người không chỉ am hiểu ngôn ngữ mà còn có chiều sâu về văn hóa, phong tục, tập quán của đồng bào Thái.

Theo cô Hà Thị Khuyên, dân tộc Thái là một trong những dân tộc thiểu số đông nhất ở Việt Nam, với hơn 1,8 triệu người theo Tổng điều tra dân số năm 2019, đứng thứ ba sau người Kinh và người Tày. Đồng bào Thái sinh sống tập trung tại nhiều tỉnh miền núi phía Bắc và Bắc Trung Bộ, trong đó Thanh Hóa được xem là một trung tâm văn hóa Thái tiêu biểu của khu vực. Trong bối cảnh đó, việc mở các lớp đào tạo, bồi dưỡng tiếng Thái cho cán bộ, chiến sĩ Công an không chỉ mang ý nghĩa nghiệp vụ đơn thuần, mà còn thể hiện tính nhân văn sâu sắc. Đây là cách làm cụ thể, thiết thực nhằm bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc Thái, đồng thời đưa chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đến gần hơn với đồng bào thông qua những người trực tiếp làm nhiệm vụ tại cơ sở.

Khi cán bộ Công an có thể giao tiếp bằng tiếng bản địa, khoảng cách giữa chính quyền và người dân được thu hẹp đáng kể. Những câu chuyện đời thường, những tâm tư, băn khoăn của bà con vì thế cũng dễ dàng được chia sẻ. Từ đó, công tác nắm tình hình, giải quyết mâu thuẫn, phòng ngừa vi phạm pháp luật và xây dựng phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” trở nên hiệu quả và bền vững hơn.

Đánh giá về ý nghĩa của lớp học, cô Hà Thị Khuyên cho rằng việc bồi dưỡng tiếng Thái cho lực lượng Công an xã vùng sâu, vùng xa, khu vực biên giới là minh chứng sinh động cho chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước đối với công tác cán bộ ở vùng dân tộc thiểu số. Không chỉ giúp nâng cao hiệu quả thực thi nhiệm vụ, hoạt động này còn góp phần củng cố sự gắn bó lâu dài của cán bộ với địa bàn, với nhân dân.

Trung tá Cầm Bá Hải – Trưởng Công an xã Xuân Chinh cho biết: Địa bàn có hơn 90% đồng bào dân tộc Thái sinh sống, đời sống văn hoá, tinh thần nhân dân trên địa bàn gắn bó với văn hoá người Thái. Do vậy, cán bộ, chiến sĩ Công an cơ sở khi được học, được hiểu về chữ viết, tiếng nói, văn hoá Thái sẽ dễ dàng hơn trong công tác nghiệp vụ, công tác dân vận, giải quyết thủ tục hành chính cho người dân. Và đặc biệt hơn, khi cán bộ Công an giao tiếp tiếng Thái với người dân bản địa, người dân sẽ cảm thấy gần hơn, thân thiết hơn.

Với gần 60% cư dân trên địa bàn là đồng bào dân tộc Thái, Đại uý Nguyễn Hồng Khang – Trưởng Công an xã Vạn Xuân khẳng định: Cán bộ Công an xã hiểu biết tiếng nói, chữ viết người Thái sẽ thuận tiện rất nhiều trong công tác chuyên môn, nghiệp vụ, nhất là công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật. Mặc dù Công an xã có nhiều cán bộ là người dân tộc Thái nhưng thông qua các khoá học, người học sẽ hiểu sâu hơn về văn hoá Thái, đó là điều rất quan trọng để có thể nắm bắt sâu, kỹ địa bàn, nắm bắt cơ sở. Người Thái khi giao tiếp với người Kinh chủ yếu nói tiếng Việt nhưng một số từ không chuyển tải được thì người dân sẽ phiên sang tiếng Thái, Trưởng Công an xã Vạn Xuân cho biết thêm.

Theo Công an tỉnh Thanh Hóa, lớp bồi dưỡng không dừng lại ở việc trang bị kiến thức ngôn ngữ, mà còn giúp học viên hiểu sâu hơn về văn hóa, phong tục, tập quán, lối sống của đồng bào Thái. Trên cơ sở đó, cán bộ, chiến sĩ có thể ứng xử linh hoạt, phù hợp trong từng tình huống cụ thể, nhất là khi giải quyết các bất đồng trong cộng đồng, tuyên truyền pháp luật hay tổ chức các hoạt động phong trào quần chúng.

Thực tiễn cho thấy, đội ngũ cán bộ trẻ, đặc biệt là lực lượng Công an cơ sở, khi được đào tạo bài bản về ngôn ngữ và văn hóa dân tộc sẽ trở thành cầu nối vững chắc giữa chính quyền với nhân dân. Từ những lớp học tiếng Thái hôm nay, một nền tảng niềm tin đang được bồi đắp, để lực lượng Công an tỉnh Thanh Hóa tiếp tục đồng hành cùng đồng bào miền núi trong hành trình giữ gìn an ninh trật tự, xây dựng cuộc sống bình yên, ấm no nơi phên dậu Tổ quốc.