Quyết liệt đấu tranh với tội phạm trên sông nước

Quyết liệt đấu tranh với “cát tặc”

Khoảng 4h15 ngày 25/11/2025, trong quá trình tuần tra, kiểm soát tại tuyến sông Lam đoạn qua thôn Đại Quang, xã Đức Quang, tổ công tác thuộc Đội Cảnh sát đường thủy, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Hà Tĩnh đã phát hiện một thuyền sắt không có số hiệu đang có hành vi khai thác khoáng sản trái phép.

Thời điểm kiểm tra, trên phương tiện có 2 người, trong đó chủ thuyền được xác định là Nguyễn Văn Lộc (SN 1998), trú phường Bắc Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng xác định khối lượng cát đã được hút lên thuyền khoảng 39m³. Chủ phương tiện không xuất trình được bất kỳ giấy tờ liên quan đến phương tiện cũng như giấy phép khai thác khoáng sản theo quy định của pháp luật. Ngay sau đó, tổ công tác đã phối hợp Công an xã Đức Quang và cán bộ địa chính xã tiến hành định vị tọa độ khu vực khai thác, lập biên bản và bàn giao toàn bộ vụ việc cho Công an xã Đức Quang để xử lý theo thẩm quyền.

Trước đó, vào khoảng 1h30 ngày 17/11/2025, trong quá trình tuần tra kiểm soát, Tổ công tác Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với UBND và Công an xã Đức Minh phát hiện một thuyền vỏ thép mang số hiệu NA-2599 đang có hành vi khai thác cát trái phép trên sông La, đoạn qua thôn Văn Khang xã Đức Minh, tỉnh Hà Tĩnh. Tiến hành kiểm tra, lực lượng chức năng xác định trên thuyền có Võ Văn Tuấn (SN 1984), trú tại xã Đức Thọ là người điều khiển phương tiện và Cao Văn Hưng (SN 1982), trú tại xã Đức Minh.

Tại thời điểm làm việc, cả hai không xuất trình được giấy tờ, hồ sơ liên quan chứng minh việc khai thác cát được cơ quan có thẩm quyền cấp phép. Tổ công tác đã lập biên bản, tạm giữ thuyền vỏ thép NA-2599 cùng khoảng 18m³ cát được hút từ lòng sông để xử lý theo quy định. Hiện vụ việc đang tiếp tục được hoàn thiện hồ sơ để xử lý theo đúng quy định của pháp luật.

Thời gian qua, tình trạng khai thác cát trái phép trên tuyến sông Ngàn Phố, sông La và sông Lam diễn biến hết sức phức tạp, đặc biệt tại khu vực sông Ngàn Phố thuộc thôn Vĩnh Khánh, xã Đức Minh. Các đối tượng tổ chức hút cát bằng sà lan công suất lớn, cải hoán máy móc, lắp đặt động cơ ô tô để giảm tiếng ồn, lợi dụng đêm tối, mưa gió và địa hình sông phức tạp để hoạt động lén lút. Mỗi khi phát hiện lực lượng chức năng, chúng lập tức tắt máy, thả trôi hoặc di chuyển sang địa phận giáp ranh, gây rất nhiều khó khăn cho công tác xử lý.

Từ thực trạng “cát tặc” ngày càng liều lĩnh, Công an xã Đức Minh đã chủ động siết chặt quản lý tài nguyên khoáng sản, tăng cường kiểm tra, tuần tra, xử lý các hành vi khai thác, vận chuyển khoáng sản không rõ nguồn gốc, trong đó trọng điểm là khu vực sông Ngàn Phố, nơi các đối tượng thường xuyên hoạt động vào đêm khuya.

UBND xã Đức Minh cũng đã bố trí một chốt trực cố định tại bờ kè thôn Vĩnh Khánh từ đầu tháng 10/2025 đến nay. Bất kể nắng mưa, bão gió, lực lượng công an xã, thôn và an ninh cơ sở thay phiên canh gác xuyên đêm. Công an xã cũng hạ thủy xuồng máy chuyên dụng, phân công cán bộ, chiến sĩ có chứng chỉ lái xuồng thường trực tại chốt, bảo đảm sẵn sàng cơ động truy bắt ngay khi phát hiện sà lan hút cát trái phép xuất hiện trên sông.

Nhờ vậy, từ đầu tháng 11/2025 đến nay, lực lượng chức năng đã phát hiện, bắt giữ 2 vụ, 3 đối tượng có hành vi hút cát trái phép, thu giữ 2 xà lan cùng tang vật là khối lượng cát đã hút.

Trước đó, tại khu vực sông Lam đoạn qua địa phận xã Đức Thọ, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Hà Tĩnh phát hiện thuyền vỏ sắt số hiệu NB-2858 đang có hành vi khai thác cát trái phép. Thời điểm kiểm tra, trên thuyền có 4 người cùng trú tại xã Xuân Lam, huyện Hưng Nguyên (Nghệ An). Lực lượng chức năng xác định phương tiện đã khai thác khoảng 38m³ cát không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp.

Cũng trên sông Lam đoạn qua phường Bắc Hồng Lĩnh và xã Đức Quang, lực lượng chức năng phát hiện 2 tàu vỏ thép số hiệu NĐ-2669;  HT-1103 do các anh Nguyễn Văn M. (SN 1975) và Ngô Văn T. (SN 1984), cùng trú tại xã Hưng Nguyên (Nghệ An) điều khiển, chở theo khoảng 200m3 cát nhưng không xuất trình được hóa đơn, chứng từ liên quan.

Thời gian qua, lực lượng chức năng đã tăng cường công tác đấu tranh với tội phạm trên sông nước song do địa bàn trải rộng, lực lượng chức năng lại mỏng, phương tiện hạn chế nên công tác đấu tranh gặp rất nhiều khó khăn. Tội phạm liên quan đến “cát tặc” thường hoạt động vào ban đêm với nhiều thủ đoạn tinh vi. Có thời điểm, Công an Hà Tĩnh phải huy động cả cảnh sát cơ động, nổ súng để trấn áp mới truy bắt được các đối tượng.

Huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc

Để chủ động phòng ngừa, đấu tranh ngăn chặn, bên cạnh đẩy mạnh công tác tuyên truyền, lực lượng Công an các cấp trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh đã tăng cường lực lượng, phương tiện phối hợp chặt chẽ với nhau. Cùng với đó, lực lượng công an đã lập các tổ công tác chốt chặn, túc trực 24/24h tại các khu vực giáp ranh, điểm phức tạp về khai thác trái phép cát, sỏi; bám nắm địa bàn tuần tra, kiểm soát chặt chẽ các hoạt động của thuyền, phà trong khu vực. Nhờ nắm chắc địa bàn, Công an Hà Tĩnh đã kịp thời phát hiện, ngăn chặn nhiều vụ việc liên quan đến “cát tặc” trên sông nước.

Điển hình là vào ngày 23/3/2025, từ việc bắt giữ các phương tiện đang thực hiện hành vi khai thác, vận chuyển, bơm cát trên sông Lam đoạn qua xã Đức Quang và bãi tập kết trên địa bàn phường Bắc Hồng Lĩnh, lực lượng chức năng gồm Phòng Hướng dẫn tuần tra, kiểm soát và đấu tranh phòng, chống tội phạm trên đường thủy nội địa (Cục CSGT); Phòng CSGT và Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an tỉnh Hà Tĩnh đã phát hiện, đấu tranh đường dây mua bán hóa đơn khống, thu lợi bất chính số tiền hơn 5 tỷ đồng trong thời gian từ tháng 8/2024 đến tháng 3/2025. Vào cuộc điều tra, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Hà Tĩnh đã khởi tố vụ án, khởi tố 6 bị can trú tại các tỉnh Thanh Hóa, Quảng Trị, Quảng Ninh và TP Hà Nội về tội “Mua bán trái phép hóa đơn”.

Trong thời gian tới, để lập lại trật tự trong khai thác khoáng sản, nhất là khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường trên địa bàn, trong đó có cát xây dựng, Công an Hà Tĩnh đã chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ và lực lượng Công an phường, xã tăng cường công tác quản lý đối với các khu vực mỏ được cấp và ở những vị trí “cát tặc” thường xuyên lén lút hút trộm cát.

Cùng với đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì tham mưu phương án quản lý khoáng sản trong quy hoạch; thống kê, kiểm kê trữ lượng; kiểm soát, giám sát chặt chẽ mọi hoạt động khai thác; tăng cường tuyên truyền pháp luật; đẩy mạnh đấu giá quyền khai thác; phối hợp chặt chẽ với các ngành, địa phương trong quản lý, bảo vệ tài nguyên.

Các lực lượng khác như Sở Xây dựng, Công Thương, Tài chính, Thanh tra tỉnh, Thuế tỉnh cũng được giao những nhiệm vụ cụ thể, từ dự báo nhu cầu vật liệu xây dựng, quản lý chất lượng sản phẩm, kiểm soát vận chuyển khoáng sản, đến xử lý nghiêm các hành vi khai thác, vận chuyển, buôn bán trái phép. Đồng thời, UBND các xã, phường chịu trách nhiệm quản lý chặt địa bàn, ngăn chặn, xử lý khai thác trái phép, phối hợp bàn giao mốc giới khu vực khai thác, tổ chức vận động nhân dân chấp hành pháp luật, không tiếp tay cho hoạt động vi phạm.

Với những chỉ đạo quyết liệt đó từ UBND tỉnh Hà Tĩnh, có thể thấy rõ quyết tâm của địa phương trong việc siết chặt công tác quản lý nhà nước về khoáng sản. Những giải pháp đồng bộ và cụ thể được đưa ra, từ việc nâng cao vai trò, trách nhiệm của các sở, ban, ngành, địa phương đến việc tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm. Cùng với đó là việc đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, đồng thời yêu cầu các tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản tuân thủ nghiêm các quy định của pháp luật, đảm bảo an toàn và bảo vệ môi trường.

Những nỗ lực này không chỉ nhằm mục đích khai thác và sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên khoáng sản, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, mà còn thể hiện sự nghiêm túc của chính quyền Hà Tĩnh trong việc quản lý, bảo vệ tài nguyên quốc gia, hướng đến một nền kinh tế phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới.