Tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn trong thực hiện Quy chuẩn về an toàn phòng cháy chữa cháy

Ngày 17/6, Tạp chí Xây dựng phối hợp với Vụ Khoa học công nghệ và môi trường, Bộ Xây dựng, Cục Cục Cảnh sát phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ (PCCC&CNCH), Bộ Công an, Viện Khoa học công nghệ xây dựng IBST tổ chức Hội thảo trực tuyến “Giải đáp những vướng mắc liên quan đến Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về An toàn cháy cho nhà và công trình (Quy chuẩn 06) nhằm phổ biến, tập huấn, hướng dẫn quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn cháy cho nhà và công trình.

Quy chuẩn 06 được Bộ Xây dựng ban hành có hiệu lực từ ngày 16/1, khi áp dụng vào thực tiễn áp dụng đã có một số khó khăn, vướng mắc nhất định cần thiết phải rà soát, sửa đổi, bổ sung cho phù hợp. Ngày 27/5, Bộ trưởng Bộ Xây dựng đã có Quyết định hỏa tốc chỉ đạo Viện Khoa học công nghệ xây dựng (IBST) chịu trách nhiệm phối hợp với và các đơn vị liên quan, tổ chức ngay nhiệm vụ đột xuất rà soát toàn bộ các vướng mắc về an toàn cháy trong hoạt động xây dựng. Đồng thời, rà soát nội dung Quy chuẩn 06 để xác định rõ các vướng mắc, nguyên nhân, từ đó đề xuất các nội dung cần sửa đổi, đề xuất hoàn chỉnh hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật PCCC cho nhà và công trình, biên soạn sửa đổi Quy chuẩn 06 đảm bảo các cơ sở khoa học phù hợp điều kiện thực tiễn tại Việt Nam, tuân thủ các quy định pháp luật có liên quan…

Bảo đảm yêu cầu an toàn cháy, nổ nhưng không hợp thức hóa sai phạm

Tại hội thảo, Thượng tá Nguyễn Văn Bình, Trưởng phòng Khoa học Công nghệ, Cục PCCC &CNCH Bộ Công an cho biết, thời gian qua, Bộ Công an đã chỉ đạo đơn vị chức năng tổ chức rà soát, tổng hợp, thực hiện các biện pháp xử lý đối với các công trình vi phạm chưa được nghiệm thu về PCCC đã đưa vào sử dụng sau ngày Luật Phòng cháy và chữa cháy năm 2001 có hiệu lực và hướng dẫn các biện pháp khắc phục. Tuy nhiên, đến nay, qua thống kê cho thấy, trên toàn quốc vẫn còn hàng nghìn công trình chưa được nghiệm thu về PCCC đã đưa vào sử dụng và chưa khắc phục đầy đủ các yêu cầu an toàn PCCC theo Quy chuẩn 06 của Bộ Xây dựng.

Trong đó khó khăn, vướng mắc chưa được khắc phục chủ yếu liên quan đến các các vi phạm về kiến trúc, kết cấu xây dựng của công trình đã thi công xây dựng hiện hữu như: đường giao thông phục vụ chữa cháy, khả năng tiếp cận của xe thang, xe chữa cháy đến công trình; khoảng cách PCCC của công trình đến đường ranh giới khu đất, đến các công trình lân cận không đảm bảo; chưa đảm bảo số lượng, chủng loại buồng thang bộ thoát nạn, cầu thang trong nhà để hở… hoặc cơ sở vi phạm quy định về trật tự xây dựng dẫn tới khó khăn về kỹ thuật và pháp lý, kéo dài thời gian khắc phục của chủ đầu tư.

Trong thời gian tới, nghiên cứu xây dựng Luật sửa đổi, bổ sung Luật PCCC theo hướng xã hội hóa công tác thẩm duyệt, nghiệm thu; đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp; đặc biệt, để bảo đảm tuân thủ đầy đủ quy định của pháp luật về PCCC; đồng thời, kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, tồn tại về PCCC, đặc biệt là các cơ sở hiện hữu đã đưa vào sử dụng, phục vụ có hiệu quả hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh của người dân và doanh nghiệp, bảo đảm an toàn cháy, nổ, bảo vệ tính mạng, sức khỏe tài sản của nhân dân. Chính phủ giao giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Công an và các cơ quan liên quan xây dựng Nghị quyết của Chính phủ để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong áp dụng quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật đối với hoạt động đầu tư xây dựng theo từng đối tượng, loại hình cơ sở hiện hữu có tồn tại, vướng mắc trên nguyên tắc “bảo đảm yêu cầu an toàn cháy, nổ nhưng không hợp thức hóa sai phạm”.

Nhà và công trình cần được thiết kế bảo vệ chống khói

Để đảm bảo an toàn cho người sử dụng khi có cháy xảy ra trong nhà, Quy chuẩn 06 có một số yêu cầu cơ bản về các khả năng sơ tán, cứu người, tiếp cận đám cháy và thực hiện các biện pháp chữa cháy, cứu người, cứu tài sản…Ông Hoàng Anh Giang Viện KHCN xây dựng cho biết, một trong số các yếu tố chính cần phải có để đáp ứng được những yêu cầu này là nhà được thiết kế bảo vệ chống khói, trong đó, hiểu theo nghĩa ngắn gọn, hệ thống bảo vệ chống khói là hệ thống kỹ thuật bao gồm các giải pháp được sử dụng đơn lẻ hoặc kết hợp để kiểm soát sự lan tỏa của khói. Về tổng thể, chiến lược bảo vệ chống khói cho nhà được phân chia thành 2 hướng tiếp cận chính: cấp không khí chống khói và hút xả khói.

Đề cập đến một số khía cạnh khác với các thảo luận liên đến Quy chuẩn 06, Trưởng phòng Quản lý Kỹ thuật, Công ty CP Tư vấn đầu tư và Xây dựng Việt Nam (CDC) Nguyễn Hồng Châu đặt ra vấn đề, việc nghiệm thu PCCC có thực sự phù hợp với điều kiện về các trang thiết bị thử nghiệm sẵn có của Việt Nam hay cho các địa phương khác nhau, cần có sự thống nhất về giải pháp, phương pháp luận giữa thẩm định PCCC và nghiệm thu PCCC.  Đặc biệt, cần có các giải pháp kỹ thuật thống nhất trong toàn quốc, được áp dụng cho mọi công trình và được đưa ra như “Án lệ” trong ngành Tư pháp, để tiết kiệm thời gian thực hiện, nhanh chóng đưa công trình vào sử dụng và tránh được các bất đồng về quan điểm của một cá nhân, một chủ thể.

Các chuyên gia cho biết, các phiên bản của Quy chuẩn 06 đều không quy định phải sử dụng bất kỳ vật liệu cụ thể nào, mà chỉ đưa ra các yêu cầu kỹ thuật tối thiểu hoặc tối đa cần phải đạt. Việc sử dụng vật liệu cụ thể cho kết cấu chịu lực và bao che của công trình sẽ được chủ đầu tư lựa chọn dựa trên chỉ tiêu kinh tế - kỹ thuật phù hợp với dự án. Vấn đề này nếu không được các đơn vị tư vấn của chủ đầu tư thực hiện hợp lý thì kinh phí cho dự án sẽ tăng cao.

Các chuyên gia cũng đã cung cấp một số giải pháp về vật liệu đã có trên thị trường nhằm giảm thiểu rủi ro hỏa hoạn bằng việc sử dụng các loại vách ngăn, tấm trần, keo, kính có khả năng chống cháy và chống khói lan, cháy lan...Theo các chuyên gia, khi các khung tòa nhà hiện đại được xen kẽ với nhiều tiện ích và dịch vụ bao gồm: cáp mạng, đường ống và ống thông gió theo cả chiều ngang và chiều dọc, dẫn đến vô số điểm thông nhau, xuyên qua hầu hết các bức tường và sàn nhà. Trong trường hợp hỏa hoạn, hơi nóng và khói sẽ lan truyền qua các khe và mối nối trong tường và sàn nhà, gây hư hỏng, đe doạ trực tiếp con người đồng thời chặn lối thoát hiểm.

Đây là lúc công tác PCCC thụ động phát huy tác dụng, trong khi các hệ thống PCCC chủ động như vòi phun nước có thể dập tắt đám cháy, thì hệ thống PCCC thụ động được thiết kế để ngăn chặn sự lan rộng của lửa và kiềm chế lửa trong theo từng “khoang” để giảm thiểu thiệt hại, thậm chí quan trọng hơn cho phép người ở các khoang khác có thời gian sơ tán an toàn…