Triển khai thí điểm cấp hộ chiếu phổ thông cho công dân Việt Nam trên môi trường điện tử

Đây là dịch vụ công phục vụ công dân Việt Nam đăng nhập vào Cổng Dịch vụ công Quốc gia hoặc Cổng Dịch vụ công của Bộ Công an, đăng ký hồ sơ, thanh toán lệ phí trực tuyến, nhận hộ chiếu qua bưu chính hoặc đến nhận trực tiếp tại cơ quan quản lý xuất, nhập cảnh (XNC) khi có kết quả. Đối tượng áp dụng là công dân Việt Nam ở trong nước; có căn cước công dân (CCCD) gắn chip điện tử hoặc CCCD 12 số còn giá trị, có tài khoản hợp lệ trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia; có khả năng thanh toán lệ phí trực tuyến qua hệ thống thanh toán điện tử của Chính phủ.

Với mô hình này, công dân có thể dễ dàng và chủ động thực hiện khai tờ khai đề nghị cấp hộ chiếu (kèm theo ảnh) qua mạng Internet vào bất cứ thời gian, địa điểm nào, bằng các phương tiện có kết nối Internet (máy tính xách tay, Ipad, điện thoại), không phải xếp hàng lấy tờ khai, không phải đến để chụp ảnh, giảm thời gian chờ đợi nộp hồ sơ, giảm số lần đi lại của công dân, đáp ứng yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, đồng thời vẫn đảm bảo các yêu cầu pháp luật, nghiệp vụ.

Có mặt tại Phòng Quản lý XNC, Công an TP Hà Nội sáng 15/5, chúng tôi ghi nhận không khí làm việc khẩn trương của cán bộ được giao nhiệm vụ. Tiếp nhận hồ sơ, cán bộ đơn vị đã đăng nhập vào Cổng Dịch vụ công của Bộ, kiểm tra các hồ sơ đề nghị cấp hộ chiếu thuộc trách nhiệm xử lý của đơn vị. Sau khi xác thực, khẳng định đó là hồ sơ đúng, đủ thì cán bộ thực hiện áp mức lệ phí, ký số kết quả tiếp nhận hồ sơ…

Sau khi hồ sơ được tiếp nhận, công dân hoàn thành việc thanh toán lệ phí trực tuyến, dữ liệu sẽ được cán bộ Phòng 7, Cục Quản lý XNC trích xuất từ Cổng Dịch vụ công của Bộ; xác thực chữ ký số; kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư (CSDLQG) để bổ sung thông tin liên quan, tự động đối sánh ảnh chụp của công dân với ảnh cấp CCCD, khai thác dữ liệu vân tay (đối với trường hợp đề nghị cấp hộ chiếu có gắn chip điện tử). Sau đó, tự động chuyển hồ sơ về các đơn vị xử lý hồ sơ thông qua mạng nội bộ. Cán bộ được phân công của các đơn vị thực hiện việc phát hành biên lai điện tử cho các công dân đã thanh toán lệ phí trực tuyến.

Sau khi nhận được dữ liệu, các đơn vị thực hiện việc xử lý hồ sơ theo quy trình hiện hành. Với trường hợp công dân không đủ điều kiện sử dụng dịch vụ trực tuyến mức độ 4 hoặc có nhu cầu nộp hồ sơ trực tiếp thì áp dụng quy trình đăng ký, tiếp nhận, xử lý hồ sơ hiện hành.

Trước đó, thực hiện phương châm “Ba giảm” (giảm thời gian, giảm thủ tục, giảm chi phí) của Chính phủ trong công tác cải cách hành chính, Cục Quản lý XNC đã tham mưu, đề xuất Bộ Công an đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính; Bộ trưởng Bộ Công an đã ký, ban hành quyết định về công bố thủ tục hành chính mới ban hành, được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế trong lĩnh vực quản lý Nhà nước về XNC thuộc thẩm quyền giải quyết của Bộ Công an. Việc tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính được thực hiện theo cơ chế một cửa, nhanh gọn, thuận tiện cho các cá nhân, tổ chức.

Đối với công dân Việt Nam, Cục Quản lý XNC đang áp dụng công nghệ thông tin triển khai việc tiếp nhận, cấp hộ chiếu phổ thông không gắn chíp điện tử được thực hiện tại cơ quan Cục Quản lý XNC và Phòng Quản lý XNC, Công an TP Hà Nội, sau đó tiếp tục triển khai thực hiện ở các đơn vị địa phương.

Thực hiện Quyết định số 10695/QĐ-BCA ngày 25/12/2021 của Bộ trưởng Bộ Công an về việc phê duyệt danh mục dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4 cung cấp trên Cổng dịch vụ công Bộ Công an năm 2022, trong đó lĩnh vực quản lý nhập cảnh, xuất cảnh, cư trú của người nước ngoài có 19 thủ tục áp dụng dịch vụ công trực tuyến mức độ 4. Một trong số đó là việc tiếp nhận, cấp hộ chiếu phổ thông không gắn chíp điện tử… Xác định nhiệm vụ chính trị quan trọng, Cục đã chỉ đạo đơn vị chức năng khẩn trương rà soát quy trình hiện tại để báo cáo, đề xuất xây dựng quy trình nội bộ, quy trình điện tử, đảm bảo theo đúng tiến độ đề ra.

Việc rà soát, xây dựng quy trình để triển khai theo hướng cơ quan, tổ chức, cá nhân không phải trực tiếp đến trụ sở Cục Quản lý XNC hoặc Phòng Quản lý XNC, Công an tỉnh, thành phố để nộp hồ sơ và nhận kết quả trả lời công trực tuyến mức độ 4 đã đảm bảo thời gian, lộ trình theo kế hoạch.

Vì thế, sau khi Chính phủ ban hành Quyết định số 06/ TTg ngày 6/1/2022, phê duyệt Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu dân cư định danh và xác thực điện tử thực hiện chuyển đổi số quốc gia 2022-2025 tầm nhìn đến năm 2030, Cục Quản lý XNC đã chủ động tham mưu lãnh đạo Bộ, đề xuất, triển khai dịch vụ công, cấp hộ chiếu phổ thông cho công dân Việt Nam ở trong nước, hoàn thành trong tháng 5/2022. Đề xuất này xuất phát từ tính thiết yếu và nhu cầu của đông đảo người dân nên Cục Quản lý XNC đã chủ động đề xuất, đẩy nhanh tiến độ.

Đại diện Phòng 7, Cục Quản lý XNC chia sẻ: Khi bắt tay vào việc triển khai, cán bộ đơn vị phải đối mặt với không ít khó khăn do đây là lĩnh vực mới, xây dựng từ ban đầu, hoàn thành trong thời gian ngắn. Trong khi đó, yêu cầu đặt ra vừa phải giảm thủ tục hành chính cho người dân nhưng vẫn phải đảm bảo các yêu cầu chính trị, pháp luật và nghiệp vụ của ngành Công an. Đồng thời, đây là dịch vụ công phức tạp, đòi hỏi phải áp dụng nhiều giải pháp kỹ thuật và cơ sở hạ tầng có liên quan đặc biệt. Trong đó có việc hoàn thiện quy trình điện tử, kết nối, khai thác, tra cứu dữ liệu trên cơ sở dữ liệu CCCD; hoàn thiện hệ thống mạng truyền dẫn; các thiết bị bảo mật… Cục Quản lý XNC đã phối hợp với Văn phòng Bộ Công an triển khai thực hiện dịch vụ công trên Cổng dịch vụ công Quốc gia và Cổng dịch vụ công của Bộ Công an; nâng cấp phần mềm nội bộ để đáp ứng yêu cầu dịch vụ mức độ 4.

Việc cấp hộ chiếu phổ thông qua dịch vụ công đã đáp ứng nhu cầu xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam tăng mạnh trở lại sau đại dịch COVID-19, đồng thời qua triển khai cho thấy hiệu quả, sự thuận tiện, dễ dàng của việc triển khai cấp hộ chiếu qua Cổng Dịch vụ công cấp độ 4 cho công dân. Đối với người làm thủ tục, các thủ tục đều thông qua giao dịch điện tử (bằng các phương tiện có kết nối Internet). Đối với công tác quản lý XNC, việc khai thác cơ sở dữ liệu này sẽ kịp thời phát hiện các trường hợp giả mạo nhân thân để cấp CCCD, cấp hộ chiếu, phát hiện các trường hợp đã có án tích liên quan đến tội phạm về XNC, phục vụ tốt cho việc xác minh nhân thân, địa chỉ... các đối tượng liên quan đến tội phạm về XNC, góp phần đảm bảo an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội.