Công nghệ đối đầu với làn sóng thông tin giả

18:51 01/08/2017

Vào đầu năm 2017, ở bang Jharkhand miền đông Ấn Độ xảy ra vụ 7 người bị đánh đến chết do nghi ngờ là bọn bắt cóc trẻ em. Nguyên nhân xuất phát từ luồng thông tin giả trên ứng dụng tin nhắn WhatsApp truyền tải nội dung cảnh báo về những kẻ lạ mặt thuộc "băng nhóm bắt cóc trẻ em". Sau đó, dân làng tự vũ trang và bắt đầu tấn công bất cứ ai không quen biết. Bi kịch bắt đầu cũng từ đó.

Không giống như các quốc gia phương Tây, phần lớn thông tin bịa đặt ở Ấn Độ lan truyền qua WhatsApp và tin nhắn trên smartphone bởi vì tuyệt đại đa số người dân nước này sử dụng Internet thông qua thiết bị di động tiện lợi này. Theo Ủy ban Quản lý viễn thông Ấn Độ, hơn 1 tỷ kết nối di động được kích hoạt tại Ấn Độ và hàng triệu người dùng thường xuyên truy cập Internet qua smartphone.

Pratik Sinha, người sáng lập ứng dụng di động Altnews.in, cho biết: "Số người dùng smartphone tăng mạnh nhờ sự phổ biến của smartphone cùng với những gói cước dữ liệu giá rẻ dẫn đến tình trạng thông tin giả mạo lan truyền nhanh hơn và xa hơn. Trong khi đó, người dân vùng nông thôn không có khả năng phân biệt thật và giả trước lượng thông tin tràn ngập trên Internet. Họ có xu hướng tin tưởng vào bất kỳ thông tin nào nhận được".

Pratik Sinha nằm trong số ít người đang cố gắng trong "cuộc chiến" chống lại tai họa, nhiều khi dẫn đến chết người từ thông tin giả ở Ấn Độ. Vốn là kỹ sư phần mềm, Sinha đang điều hành Altnews toàn thời gian và duy trì ứng dụng nhờ vào tiền tiết kiệm cá nhân kết hợp với lợi nhuận từ quảng cáo.

Pratik Sinha.

Ứng dụng Altnews kiểm tra mọi nội dung lưu thông trên mạng xã hội và nhất là WhatsApp, xác minh những bức ảnh cũng như video và cả nội dung được phát đi từ các tổ chức truyền thông có khả năng dựa trên nguồn thông tin giả. Những câu chuyện bịa đặt được Altnews bóc trần bao gồm một video phát hình ảnh một cô gái Hindu bị một đám đông người Hồi giáo hành hình nhưng thực ra, đoạn video đã xuất hiện 2 năm trước đó và cô gái trong đó là người Guatemala.

Theo Sinha, thách thức lớn nhất là ứng dụng WhatsApp với công nghệ mã hóa riêng tư gọi là "end-to-end" và điều đó có nghĩa là rất khó truy tìm dấu vết sau khi những thông tin giả được lan truyền giữa các cá nhân với nhau. Còn nữ chuyên gia kỹ thuật số Durga Raghunath cho rằng, mọi người không quan tâm tìm hiểu xuất xứ những thông tin trên nền tảng xã hội hay ứng dụng tin nhắn bởi vì chúng thường được chia sẻ bởi các thành viên trong gia đình hay trong phạm vi bạn bè thân thiết với nhau.

Pankaj Jain, người sáng lập trang web thẩm định thông tin SMHoaxSlayer.com, hiểu rất rõ vấn đề bởi vì anh cũng thường xuyên nhận được hàng núi "tin vịt" qua WhatsApp. Pankaj Jain bất ngờ nổi tiếng ở Ấn Độ sau khi anh vạch trần sự thực về tin đồn tờ giấy bạc 2.000 rupee nước này có tích hợp "nano chip GPS" cho phép chính quyền theo dõi quá trình lưu thông của nó. Pakaj Jain giải thích: "Tôi bỏ nhiều công sức nghiên cứu và cuối cùng phát hiện những con nano chip GPS rất cần nguồn năng lượng để hoạt động trong khi tờ tiền giấy rupee rõ ràng không hề có yếu tố quan trọng này".

Chiến công tiếp theo đáng chú ý của Pankaj Jain là chứng minh được bức ảnh về 2 "phần tử khủng bố" bị giết chết tại vùng Kashmir dưới sự quản lý của Ấn Độ do một kênh tin tức hàng đầu phổ biến thực ra đã xuất hiện từ 2 năm trước đó ở bang Punjab miền bắc nước này.

Hơn 1 tỷ kết nối di động ở Ấn Độ tạo điều kiện cho thông tin giả lan truyền với tốc độ chóng mặt.

Mới đây nhất, Pankaj Jain tố giác lá cờ Ấn Độ bay phấp phới trên nóc tòa nhà Quốc hội Israel chỉ là sản phẩm Photoshop! Một "chiến binh" nổi cộm khác trong cuộc chiến chống thông tin giả ở Ấn Độ là Shammas Oliyath, người điều hành trang web thẩm định Check4spam.com. Sứ mạng của Oliyath là phân loại thông tin ra từng hạng mục khác nhau như là "tin đồn nhảm trên Internet" và thông tin có mục đích "quảng cáo".

Oliyath thừa nhận phần lớn lượng thông tin do anh xử lý đều liên quan đến chính trị. Hàng ngày, Oliyath điều tra tính xác thực của khoảng 200 tin nhắn trên WhatsApp theo yêu cầu từ khách hàng gửi đến. Con số thông tin phải xử lý tăng cao hơn nữa sau khi Oliyath gây áp lực thành công đến một tổ chức truyền thông, buộc họ phải rút lại thông tin sai sự thực về việc tài sản của trùm mafia Ấn Độ Dawood Ibrahim bị đóng băng.

Cho dù đã hết sức nỗ lực, cả 3 chuyên gia vẫn không thể xử lý hết hàng núi thông tin giả lan truyền hàng ngày. Mặc dù vậy, tín hiệu đáng mừng là Altnews.in của Pratik Sinha thu hút khoảng 3,2 triệu lượt xem trong vòng 5 tháng, trong khi trang SMHoaxSlayer.com là 250.000 lượt xem trong 1 tháng, và Check4spam.com là 15.000 lượt truy cập/ngày. Tuy nhiên, những con số này chẳng là gì nếu so với hàng trăm ngàn thông điệp xuất hiện mỗi ngày trên các nền tảng xã hội.

Duy Ân (tổng hợp)

Chuyện những người "xuyên Tết" giữ gìn trật tự đô thị ở Thủ đô

Khi người người, nhà nhà quây quần bên mâm cỗ Tết, phố phường rực rỡ ánh đèn và sắc màu pháo hoa, lực lượng Cảnh sát trật tự Thủ đô vẫn lặng lẽ làm nhiệm vụ, thức trắng đêm để giữ gìn trật tự đô thị (TTĐT). Đây là năm đầu tiên, công tác duy trì TTĐT trong dịp Tết Nguyên đán được triển khai đồng bộ với việc ứng dụng hệ thống Trung tâm Camera AI ghi nhận, phát hiện vi phạm – một mô hình chưa từng có tiền lệ trong công tác trực Tết.

Tài xế 62 tuổi đâm liên hoàn 10 xe máy, khiến 13 người bị thương

Ngày 21/2, thông tin từ Phòng CSGT Công an TP Hải Phòng cho biết, đơn vị đang vào cuộc, phối hợp làm rõ nguyên nhân vụ 1 ô tô con gây tai nạn liên hoàn, khiến 13 người bị thương và 10 xe máy hư hỏng nặng.

CSGT tỉnh Phú Thọ xử phạt nhiều xe khách chở quá số người quy định

Ngày 21/2 (tức mùng 5 Tết), Công an tỉnh Phú Thọ cho biết, theo tinh thần “thượng tôn pháp luật”, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, Phòng CSGT, Công an tỉnh Phú Thọ đã tăng cường xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, kể cả đêm Giao thừa, là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông.

“Gần dân” từ những việc làm xuất phát từ tâm

Với mỗi CBCS CSGT Công an tỉnh Sơn La, “gần dân” không phải là một lời nói suông, mà là sự hiện diện cụ thể, ấm áp và đầy trách nhiệm trong từng hành động của người chiến sĩ.

Nghề chạy quảng cáo: Mắt xích thầm lặng trong chuỗi bán hàng mờ ám

Ban ngày họ ngồi trước màn hình máy tính, tối mịt mới rời quán cà phê hay góc phòng trọ. Những con số nhảy liên hồi, biểu đồ lên xuống từng giờ, tin nhắn khách hàng dồn dập. Nghề của họ được gọi ngắn gọn là chạy quảng cáo - một công việc nghe có vẻ hào nhoáng trong kỷ nguyên số, nhưng phía sau lại là vô vàn áp lực, trăn trở và cả những khoảng xám khó gọi tên.

Đảm bảo tính nghiêm minh, nhân văn, phù hợp yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền

Chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026 tới đây, Luật Thi hành án hình sự do Bộ Công an chủ trì xây dựng đã quy định toàn diện về quản lý giam giữ, thi hành án tại cộng đồng và tái hòa nhập cộng đồng.

Ăn trứng cá sấu hoả tiễn, 11 người ở Thanh Hoá bị ngộ độc

Ngày 21/2, Công an tỉnh Thanh Hoá thông tin, những người ngộ độc thực phẩm tại xã Ngọc Liên, tỉnh Thanh Hoá là do ăn trứng cá sấu hoả tiễn chứ không phải cá rồng như thông tin lan truyền trên mạng xã hội.

Tăng bệnh nhân viêm tuỵ cấp, xuất huyết tiêu hóa do bia rượu

Từ mùng 3 Tết Nguyên đán, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận gia tăng bệnh nhân nặng từ các tuyến chuyển lên; bệnh nhân nội trú tăng gấp đôi so với mọi năm. Bệnh viện huy động bác sĩ, điều dưỡng rút ngắn ngày nghỉ Tết quay trở lại làm việc.

Giá vàng thế giới bật tăng mạnh mẽ

Thị trường vàng thế giới sôi động trở lại khi mỗi ounce vàng tăng hơn 100 USD trong phiên giao dịch ngày 21/2.

Hiểm họa từ các nhóm “báo chốt” Cảnh sát giao thông

Lợi dụng kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, tình trạng người tham gia giao thông vi phạm quy định về nồng độ cồn và chạy quá tốc độ..., các đối tượng sử dụng không gian mạng (Facebook, Zalo...) hình thành các hội nhóm “báo chốt, né chốt” và xuyên tạc hoạt động của CSGT.

Rạng sáng mùng 5 Tết, xảy ra 6 trận động đất ở Quảng Ngãi

Theo Viện Các khoa học Trái đất, rạng sáng 21/2 (mùng 5 Tết), tại xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi xảy ra liên tiếp 6 trận động đất, trong đó có trận động đất mạnh 4 độ.

Bắt khẩn cấp đối tượng đốt xe máy chống người thi hành công vụ

Khi bị CSGT kiểm tra hành chính về hành vi vi phạm trật tự an toàn giao thông đường bộ, một gã thanh niên không chỉ đốt xe máy của chính mình mà còn lao vào định hành hung CSGT nên đã bị bắt giữ khẩn cấp về hành vi chống người thi hành công vụ.

Nhiều tài xế taxi và xe khách uống rượu bia bị CSGT phát hiện

Thực hiện kế hoạch cao điểm của Cục CSGT và chỉ đạo của Công an TP Hà Nội, lực lượng CSGT Thủ đô vẫn tiếp tục tăng cường các tổ công tác làm nhiệm vụ xuyên suốt kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, qua đó phát hiện xử lý nhiều trường hợp tài xế taxi và xe khách vi phạm nồng độ cồn.

Những ngôi trường dựng lên bởi “mệnh lệnh từ trái tim!”

Ở nơi phên giậu Tổ quốc, giữa trùng điệp núi rừng Lai Châu, hành trình đến trường của trẻ em vùng biên luôn bắt đầu bằng những thiệt thòi khi nhiều em vừa rời bậc mầm non đã phải xa vòng tay cha mẹ, rời bản làng để tìm con chữ.

Bắt đối tượng dùng súng cướp ô tô sau chưa đầy 1 giờ gây án

Chỉ sau chưa đầy 1 giờ kể từ khi tiếp nhận tin báo, Công an tỉnh Bắc Ninh đã khẩn trương truy xét, bắt giữ thành công đối tượng sử dụng vũ khí cướp ô tô, thu hồi tang vật, bảo đảm an toàn tuyệt đối cho nhân dân.

Xác minh clip nghi vấn con trai hành hung mẹ trong ngày Tết

Sáng 21/2, thông tin từ Công an xã Nghĩa Khánh (Nghệ An) cho biết, đơn vị đang xác minh, làm rõ thông tin vụ việc liên quan đến clip đăng tải trên mạng nghi vấn con trai hành hung mẹ và chị gái trong ngày Mùng 3 Tết...