Lựa chọn nguồn năng lượng thông minh trong tương lai

• Những “căn nhà thông minh” giúp dân thoát hiểm trong lũ dữ
• Xây dựng Đà Nẵng thành thành phố thông minh

Nhu cầu năng lượng và sự đột phá

Mặc dù khoảng 176 quốc gia trên thế giới hiện nay có chính sách năng lượng sạch, thế giới vẫn dựa vào dầu mỏ, khí đốt và than. Do đó mà các chuyên gia về khí hậu của Liên Hiệp Quốc tin rằng nhiên liệu hóa thạch sẽ có "những tác động nghiêm trọng, bao trùm và không thể đảo ngược cho con người và hệ sinh thái" nếu chúng ta tiếp tục sử dụng chúng.

Giáo sư John Goodenough chỉ ra những loại ắc quy lớn có nhược điểm của chúng. "Mọi người phải rất cẩn thận. Nếu bạn tạo ra ắc quy cỡ lớn, mọi người phải theo dõi rất nhiều pin nhỏ cấu thành nó. 

Chẳng hạn, động cơ xe Tesla bao gồm 7.000 pin nhỏ, tất cả đều phải được quản lý, và,ông chủ Elon Musk của tập đoàn Tesla, đã rất khéo quản lý việc đó". Tesla đã và đang đầu tư vào công nghệ và sản xuất ắc quy cho xe điện của tập đoàn này, và hiện tại đã chuyển sang lưu trữ trên quy mô lớn tại những nơi bị mất điện, gần đây đã kích hoạt kho ắc quy li-ion lớn nhất thế giới tại Hornsdale ở Australia.

Giải pháp lưu trữ lưu động

Xe điện cũng có thể được khai thác như những kho dự trữ năng lượng. Hệ thống "xe-nối-mạng", viết tắt là V2G, chủ yếu sử dụng những xe điện như những ắc quy lưu động. Các nhà sản xuất ô tô như Nissan, BMW và Honda đang khảo sát những dự án xe-nối-mạng cùng với các công ty năng lượng và phần mềm. 

Tại khu Frederiksberg ở Đan Mạch, Nissan hợp tác với công ty dịch vụ công cộng Frederiksberg Forsyning, công ty phần mềm Nuvve và tập đoàn năng lượng Enel của Italy. Frederiksberg Forsyning thay thế 10 chiếc xe của họ bằng những chiếc xe tải hoàn toàn chạy điện của Nissan và đã lắp đặt 10 điểm nạp đặc biệt "hai chiều".

Các kỹ sư Nissan nạp điện những xe này vào buổi sáng, đi công việc của họ xung quanh thành phố và trả xe đến điểm nạp vào buổi chiều. Sau đó các ắc quy xe này được hòa vào lưới điện. Phần mềm của Nuvve, được thiết kế bởi Đại học Delaware (Mỹ), kết nối với lưới điện và liên tục theo dõi các yêu cầu năng lượng của lưới điện. Nếu có một sự thay đổi bất thường về điện, nó có thể sử dụng nhiều ắc quy trên hệ thống, để cân bằng điện trong vài giây.

Kristian Beyer, giám đốc chiến lược của Frederiksberg Forsyning cho hay các nhân viên được trang bị một phần mềm ứng dụng để giúp họ kiểm soát mức điện trong xe của họ và bằng cách thử nghiệm qua sai sót, công ty tính được lượng điện nạp vào ắc quy mỗi buổi sáng. Những xe này không chỉ giúp ích khi nhu cầu của lưới điện cao, mà cả khi có sự dư thừa cung cấp ở Đan Mạch đầy gió.

Năng lượng địa phương

Theo các chuyên gia, ở các nước đang phát triển, có hơn một tỷ người không có điện. Koen Peters, giám đốc điều hành Hiệp hội Ánh sáng cho Khu vực không có điện Toàn cầu (Gogla), cho biết sẽ có thêm một tỷ người nữa với nguồn cung cấp điện không đáng tin cậy. Ông nói rằng những con số này chỉ ra một thị trường khổng lồ cho nguồn năng lượng tái tạo không kết nối mạng lưới, đặc biệt là ở những nơi không thích hợp về mặt kinh tế để kết nối mạng lưới.

Theo Gogla, từ năm 2010, doanh số bán hàng năng lượng mặt trời cộng dồn đã tăng khoảng 60%. Các công ty dẫn đầu thị trường như M-Kopa Solar, và Azuri, D.light và BBoxx đang khai thác thị trường này và cạnh tranh để bán bảng năng lượng mặt trời, đèn, và ắc quy cho các hộ gia đình ở Trung Đông, và Tây Phi và một số khu vực ở Châu Á.

Các công ty lắp đặt bảng năng lượng mặt trời tại các hộ gia đình, và những bảng này được sử dụng để nạp ắc quy trong ngày. Từ đó khách hàng có thể sử dụng điện được lưu trữ trong ắc quy để thắp sáng ban đêm, cũng như để nạp điện thoại di động. Có một số phụ kiện khác sẵn có như là truyền hình vệ tinh trả tiền theo nhu cầu sử dụng, hoặc radio, như các khoản thêm tùy chọn.

Tư duy lớn

Nạn đói năng lượng trên thế giới chỉ có tăng lên khi dân số toàn cầu tăng lên, với nhu cầu được dự báo tăng lên nhiều nhất ở Ấn Độ, Trung Quốc và Châu Phi đến năm 2040. Thách thức là sự mở rộng khả năng của các nguồn năng lượng tái tạo để phục vụ cho sự tăng trưởng dân số, đặc biệt là ở những khu vực thành thị. Chúng ta không thể dựa mãi vào nhiên liệu hóa thạch. Vì vậy, những phương pháp sáng tạo để tăng lưu trữ năng lượng quy mô lớn cùng với sự phát triển năng lượng tái tạo và việc tìm kiếm sự hiệu quả là gì?

Kho chứa bơm thủy điện - nơi nước được bơm từ hồ chứa thấp lên hồ chứa cao hơn và xả khi cần thiết để tạo ra năng lượng thủy điện - hiện chiếm khoảng 96% lưu trữ năng lượng trên toàn thế giới. Cơ quan Năng lượng Tái tạo Quốc tế (Irena) cho biết mặc dù dạng lưu trữ đã được thiết lập này tiếp tục phát triển, sự thống trị của nó dự đoán sẽ giảm xuống còn một nửa so với lượng lưu trữ toàn cầu vào năm 2030, vì các dạng lưu trữ năng lượng khác đuổi kịp.

Ravi Manghani, giám đốc lưu trữ năng lượng của Greentech Media nghĩ rằng các ý tưởng lưu trữ khác là đáng khám phá: "Khí nén là một công nghệ thú vị. Nó có thể là một dạng lưu trữ loạt lớn". Một công ty đã khảo sát khí lạnh nén là Alacaes ở Thụy Sĩ - công ty đang khoan một lỗ ở phía bên một ngọn núi để chứa không khí mà có thể được dùng để quay tuabin. "Nhược điểm là nó phải dựa vào các thành tạo địa chất cụ thể... Nó cần các hầm ngầm mà tự thân điều đó là một giới hạn", ông Manghani nói về công nghệ này.

Các công nghệ khác như kho khí lạnh sẽ cần phải chứng minh cho thị trường rằng chúng "đáng tin cậy" như những công nghệ được thiết lập khác. Sử dụng kỹ thuật lạnh, công ty làm lạnh không khí cho đến khi nó ở trạng thái lỏng ở nhiệt độ âm 196 độ C và lưu trữ ở áp suất thấp. Hóa lỏng là một công nghệ được thử nghiệm và kiểm tra, nhưng Highview đã chuyển nó sang một mức độ cao hơn. 

Tại cơ sở lưu trữ năng lượng Pilsworth ở Bury, gần Manchester, công ty đã xây dựng một nhà máy trình diễn nơi sử dụng nhiệt sinh ra từ việc đốt khí thải từ bãi chôn lấp, để tái nở nitơ lỏng (một trong những khí chính trong không khí xung quanh chúng ta). Sau đó, nó được đẩy qua một tuabin khí nở để dẫn động máy phát điện và đưa điện trở lại lưới điện. 

Stuart Nelmes, giám đốc kỹ thuật của Highview Power Storage cho hay, thị trường lưu trữ "vẫn còn rất nhiều việc phải làm trong giai đoạn phát triển. Trên toàn cầu, người ta đang nhận ra rằng lưu trữ trong thời gian dài, ở quy mô lưới thực sự là một điều kiện cần thiết nếu chúng ta hướng tới một tương lai khử độc tố cacbon, và công nghệ này sẽ đóng một vai trò chủ chốt trong đó".