Những phát hiện thú vị về tình mẫu tử trong thế giới động vật

11:36 28/07/2018
Năm 2013, các video clip đăng tải hình ảnh Saosao chăm sóc đứa con nhỏ Siulin của mình: âu yếm hôn má nó, ru nó ngủ, vuốt ve và gãi cho nó bằng chiếc gậy tre ngắn được phát trên truyền hình, truyền đi hầu như khắp thế giới đã gây xúc động mạnh về tình mẹ trong giới động vật.

Saosao là con gấu mèo thuộc vườn bách thú Madrid (Tây Ban Nha), còn Siulin là đứa con của nó được khoa học thụ tinh trong ống nghiệm.

Hoặc như giống đười ươi chẳng hạn. Đó là "tổ tiên xa xưa" của con người (cấu tạo bộ răng của đười ươi giống như răng con người, đồng thời chúng cũng biết sử dụng đôi bàn tay rất thành thạo). Tình mẹ trong giới đười ươi thật bao la, bao trùm cả cộng đồng. Nếu như một nàng đười ươi cái nào đó không lo nổi "nghĩa vụ làm mẹ" của mình, cộng đồng sẽ cắt cử thêm "người" giúp - hỗ trợ nó: đó là một cô vượn trẻ, ngay tức khắc đảm nhiệm việc chăm sóc "đứa bé".

Tình cảm cộng đồng tương tự cũng được quan sát thấy giữa loài sói. Khi sói mẹ muốn đi săn, nó liền "thuê" từ chủ đàn những cô sói trẻ khỏe, suốt ngày ở quanh ổ lo cho lũ sói con ăn và chăm sóc chúng.

Nhưng chó sói chưa phải là giống vật đứng "đầu bảng" trong tình mẹ. Sư tử cũng là những bà mẹ dịu dàng và chu đáo. Sư tử cái không chỉ cho đám con mình bú, mà cả những sư tử con khác thiếu mẹ nữa và không hề tỏ thái độ "kỳ thị". Ngoài ra, bất cứ chú sư tử con nào khi rời tổ đi chơi với bạn, đều biết rằng sẽ được chuẩn bị sẵn món điểm tâm thịnh soạn bên "nhà" bạn. "Khách khứa" thường được một bà sư tử già đã rụng hết răng lo toan chu đáo, đôi khi "trưởng ban tiếp tân" lại là một "bác" sư tử đực nữa…

Giáo sư động vật học Mỹ Jeremi Ansel từng làm việc hàng chục năm liền trong phòng thí nghiệm - nơi ông nuôi khoảng 150 con mèo, đã đi tới kết luận rằng giống mèo cũng giúp đỡ nhau trong việc chăm sóc mèo con. "Ví như những ả mèo cái hiếm hoi, sẵn sàng chia phần sữa cho những mèo mẹ "mắn" con khác, và đôi khi còn là những "bà vú" chủ lực thực thụ. Với giống mèo, được làm mẹ là một vinh dự lớn lao", Giáo sư J. Ansel cho biết.

Giờ ta hãy xem “đàn ông” trong giới động vật đối với việc chăm sóc con cái ra sao? Điển hình phải kể đến loài cáo Âu châu. Bất chấp mọi tai tiếng đồn đại là "loài cha vô trách nhiệm", cáo đực thường chăm và cho con ăn - một khi con cái không còn nữa (chết, gặp nạn…).

Còn giống chuột túi trong vườn bách thú Rome (Italia) thì rất lưu luyến với cuộc sống gia đình. Ví như sau khi chuột túi vợ và con bị các thú y sĩ bắt buộc phải khai tử - vì các vết thương nhiễm trùng do chúng bị té ngã quá trầm trọng, "anh chồng" rên rỉ suốt ngày và rồi tìm đường… tự vẫn cũng bằng phương thức mà vợ con nó đã chết: nhảy từ trên tường cao xuống.

Còn rất nhiều ví dụ nữa về tình mẫu tử trong giới động vật: như "nhà hộ sinh" làm từ nước bọt - nơi loài chim giống đực có quyền lui tới, đến các dãy "chung cư" - những tổ lớn mà chim muông dựng cho cả gia đình và dòng họ trú ngụ… Với loài cá heo (dolphin) thì lòng mẹ luôn bao trùm hết thảy. Cá heo khi sắp sinh được các cô bạn giúp "vượt cạn", bằng cách bơi chậm và thúc nhẹ 2 bên thân - khiến cho sự sinh nở trở nên dễ dàng hơn.

Những "trợ giúp" như vậy theo các nhà khoa học khẳng định, thường thấy ở cả nhiều giống loài khác nữa. Như giống chuột hoặc voi chẳng hạn. Một câu chuyện cảm động về tình phụ tử của loài voi: vào năm 2016, những người bảo vệ khu Công viên quốc gia Kruger ở Nam Phi thực sự xúc động, bởi lòng hiếu thảo của chú voi Lanky với voi mẹ Oma - bị một khối u hành hạ. Hầu như bất lực, mọi chuyện Oma đều cậy nhờ vào cậu con. Sáng nào Lanky cũng mang đến cho mẹ đồ ăn tươi. Sau đó dẫn mẹ đi uống nước, đưa thân cho mẹ dựa khỏi ngã…

Khi Oma không tự vận động được nữa, cả đàn voi xúm lại giúp đỡ nó suốt nhiều tháng ròng... Cuối cùng, để chấm dứt nỗi đau đớn hành hạ Oma, con voi đầu đàn quyết định dùng ngà… đâm cho nó gục hẳn - một dạng "trợ tử" thuộc khái niệm "được chết theo ý muốn".

Khoa học cũng đã làm thí nghiệm với một vài loài động vật có vú khác: đưa những "đứa bé" sau khi sinh vài giờ được cách li khỏi mẹ chúng… Rồi thực tình sau đó chúng "khoái" chơi với một dạng "búp bê" - giống mẹ, hơn là với mẹ đẻ đích thực.

Những “đứa trẻ mồ côi" dạng này phát triển nhanh hơn là những đứa ở cùng với mẹ. Nhưng tạo hóa đã đưa ra câu trả lời: 3 năm sau, những động vật "tự phát triển" không làm chủ được mình, thường dễ "nổi cáu" và cắn lộn lẫn nhau, chúng không phát triển được đầy đủ trong lĩnh vực hòa đồng giữa các giới tính khác nhau. Một bằng chứng hiển nhiên, là người mẹ đóng vai trò rất quan trọng trong việc phát triển tâm - sinh lý cho các thế hệ sau của mình.

Các nhà khoa học cũng chứng minh được rằng, bản năng làm mẹ của động vật còn mãnh liệt hơn cả huyết thống. Giám đốc một khu rừng cấm ở Phi châu kể lại lần ông thấy một con khỉ lao ra cản đường, nhằm cứu một con khỉ nhỏ "không quen biết" đang bị một con báo rượt đuổi…

"Nhưng  chẳng có động vật nào có thể so sánh với loài khỉ châu Phi - nữ  khoa học gia nổi tiếng người Anh Jemma Thomas khẳng định - Đó là những chàng Robin Hood thực sự trong rừng rậm, luôn sẵn lòng giúp đỡ muôn loài gặp nạn!".

Còn nhà động vật học gạo cội người Hà Lan Adrian Courtlandt từng quan sát trong một ngày nọ: đàn khỉ đang xúm lại cẩn trọng tháo dây trói cho một con chim - mà ông buộc giữa rừng nhằm thực nghiệm xem phản ứng của nó ra sao trong môi trường "bán tự nhiên".

Dân bản địa người Phi thậm chí còn "quy tội" cho giống khỉ hay đánh cắp trẻ em - thường được cho nằm trong nôi khi cha mẹ chúng làm đồng. Không hẳn vậy, mà đơn giản bầy khỉ chỉ nghĩ rằng những đứa trẻ nằm riêng lẻ "chắc là bị bỏ rơi", nên tìm cách "cứu" chúng mà thôi.

Quang Phú (theo National Geographic)

Khi sắc xuân bắt đầu lan tỏa trên từng con phố, cũng là lúc nền kinh tế Việt Nam khép lại một năm với nhiều dấu ấn đáng nhớ. Năm 2025 trôi qua trong bối cảnh thế giới đầy biến động, nhưng cũng là năm Việt Nam ghi tên mình đậm nét hơn trên bản đồ thương mại toàn cầu, bằng những con số xuất khẩu (XK) kỷ lục và sự trưởng thành rõ rệt của thương hiệu “Made in Vietnam”.

Ngày 20/2, Ban tổ chức Lễ hội Du lịch Chùa Hương 2026 thông báo hoàn trả tiền đã đặt mua vé thắng cảnh từ 00h ngày 20 đến 24h ngày 22/2 qua các hình thức trực tiếp và trực tuyến. Ban tổ chức cũng thực hiện miễn phí gửi xe ô tô các loại tại các bến xe do Ban tổ chức quản lý.

Sau khi ăn trứng cá rồng - một loại cá cảnh, 13 người ở Thanh Hóa nhập viện với triệu chứng đau bụng, nôn, tiêu chảy nghi ngộ độc. Bộ Y tế yêu cầu khẩn trương điều tra làm rõ.

Sau ba ngày đầu năm, thị trường hàng hóa cả nước trong ngày Mùng 4 Tết Bính Ngọ 2026 đã dần hoạt động trở lại. Nguồn cung được tăng cường, hệ thống phân phối mở cửa đồng loạt, sức mua ở mức vừa phải nên giá cả nhìn chung ổn định, không có biến động bất thường.

Những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, người dân khắp cả nước nô nức rủ nhau đi lễ. Trong các điểm đến tâm linh trên địa bàn Thủ đô Hà Nội, Phủ Tây Hồ luôn là một trong những nơi thu hút rất đông đảo người dân về dâng hương, làm lễ đầu năm.

Khoảng 4h sáng ngày 20/2, sau 3 giờ tích cực tìm kiếm, Công an xã Tây Yên Tử và Tổ bảo vệ Công ty Dịch vụ Tây Yên Tử đã nhanh chóng tìm kiếm, đưa 4 du khách bị lạc trong rừng khi tham quan Khu du lịch tâm linh – sinh thái Tây Yên Tử, thuộc xã Tây Yên Tử, tỉnh Bắc Ninh về nơi an toàn.

Khi những cành đào trước ngõ vừa hé nụ, khói hương trầm ngày Tết còn vương trong sương sớm, thì ở nhiều trụ sở Công an trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, một ca trực mới đã bắt đầu. Không pháo hoa, không tiếng chúc Tết rộn ràng, thay vào đó là ánh đèn phòng làm việc xuyên Tết, là tiếng bàn phím gõ nhịp đều đều, là những dòng dữ liệu dân cư được cập nhật chính xác đến từng chi tiết. Với lực lượng Công an Thanh Hóa, Tết không chỉ là thời khắc sum vầy, mà còn là “thời gian vàng” để tăng tốc, hoàn thiện mục tiêu chuyển đổi số, bảo đảm quyền lợi thiết thực nhất cho nhân dân.

Ngoại hình “chuẩn người mẫu”, bộ vest đen lịch sự, cặp kính đen cùng phong cách đầy… lãng tử khi xuất hiện cùng dàn xe chuyên dụng của lực lượng Cảnh vệ CAND khiến Trung uý Phùng Thế Văn trở thành hiện tượng đặc biệt được quan tâm trong dịp đại lễ kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (A80). Nhưng có lẽ, đến thời điểm hiện tại, vẫn ít người biết tường tận về người lính đặc nhiệm trẻ vẫn được cộng đồng mạng, nhất là người trẻ ví von là “soái ca Cảnh vệ” A80 này.

Chỉ trong 6 ngày (từ ngày 27 Tết đến mùng 3 Tết), qua công tác tuần tra, kiểm soát; lực lượng chức năng đã phát hiện, lập biên bản 717 trường hợp vi phạm, tạm giữ 261 phương tiện. Các trường hợp phần lớn vi phạm liên quan đến các lỗi: nồng độ cồn, tốc độ, chở hàng quá khổ, quá tải và các lỗi tiềm ẩn nguy cơ cao gây TNGT.

Những ngày Tết cổ truyền hầu như ai cũng mong được trở về bên gia đình, quây quần trong hơi ấm sum vầy nhưng với người chiến sĩ mang sắc phục Công an nhân dân ở xã Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hoá lại là thời điểm gác lại niềm riêng để bảo đảm an ninh trật tự (ANTT). Với họ, mùa xuân chỉ thật sự trọn vẹn khi từng con ngõ bình yên, từng mái nhà an vui; khi không còn những tiếng thở dài, lo âu trong khoảnh khắc giao mùa…

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文