Cuộc đua không gian và câu chuyện môi trường

16:05 18/10/2021

Hàng trăm chuyến bay vũ trụ mỗi năm sẽ thải ra nhiều khí nhà kính hơn cả một nhà máy điện lớn nhất hành tinh.

Cuộc chạy đua đắt đỏ

Cuộc đua thương mại đưa khách du lịch lên vũ trụ đang nóng lên giữa người sáng lập Tập đoàn Virgin, Sir Richard Branson và cựu Giám đốc điều hành Amazon Jeff Bezos. Ngày 11-7-2021, Branson đã bay lên 80km để đến rìa không gian trong chiếc phi cơ Virgin Galactic VSS Unity do ông điều khiển. Còn tên lửa Blue Origin tự hành của Bezos được phóng vào ngày 20-7 - trùng với ngày kỷ niệm tàu Apollo 11 hạ cánh lên Mặt trăng.

Mặc dù Bezos chậm hơn Branson về thời gian, nhưng tên lửa đã được thiết lập để đạt được độ cao khoảng 120 km. Vụ phóng có vẻ thu hút đối với những khách du lịch rất giàu có: cơ hội để thực sự tiếp cận không gian vũ trụ. Cả hai gói tour đều cung cấp cho hành khách khoảnh khắc vui đùa ngắn ngủi trong tình trạng không trọng lực và nhìn thoáng qua Trái đất từ không gian. Không chịu thua kém, SpaceX của Elon Musk sẽ cung cấp 4 đến 5 ngày du hành trên quỹ đạo với capsule Crew Dragon vào cuối năm 2021.

Tên lửa vũ trụ của Jeff Bezos sử dụng nhiên liệu BE-4.

Thế nhưng, những hậu quả môi trường của ngành du lịch vũ trụ có thể là gì? Bezos tự hào tên lửa Blue Origin của mình “xanh” hơn so với VSS Unity của Branson. Blue Engine 3 (BE-3) đã đưa Bezos, anh trai của ông và hai vị khách vào không gian bằng cách sử dụng chất đẩy hydro lỏng và oxy lỏng. VSS Unity sử dụng bao gồm nhiên liệu gốc cacbon rắn, polybutadien kết thúc bằng hydroxyl (HTPB) và chất oxy hóa lỏng, oxit nitơ. Loạt tên lửa tái sử dụng SpaceX Falcon sẽ đẩy Crew Dragon vào quỹ đạo bằng cách sử dụng oxy lỏng.

Việc đốt cháy các chất phóng này cung cấp năng lượng cần thiết để phóng tên lửa vào không gian đồng thời tạo ra khí nhà kính và chất ô nhiễm không khí. Một lượng lớn hơi nước được tạo ra bằng cách đốt cháy chất đẩy BE-3, trong khi đốt cháy cả nhiên liệu VSS Unity và Falcon tạo ra CO, bồ hóng và một số hơi nước. Chất oxy hóa dựa trên nitơ được VSS Unity sử dụng cũng tạo ra các oxit nitơ, hợp chất góp phần gây ô nhiễm không khí gần Trái đất hơn.

Khoảng 2/3 lượng khí thải đẩy được thải vào tầng bình lưu (12 km-50 km) và tầng trung lưu (50 km-85 km), nơi nó có thể tồn tại ít nhất từ 2 đến 3 năm. Nhiệt độ rất cao trong quá trình khởi động và tái nhập cảnh (khi tấm chắn nhiệt bảo vệ của hàng thủ công đang hoạt động trở lại bị đốt cháy) cũng chuyển nitơ ổn định trong không khí thành các oxit nitơ phản ứng. Những chất khí và hạt này có nhiều tác động tiêu cực đến bầu khí quyển.

Trong tầng bình lưu, các oxit nitơ và hóa chất hình thành từ sự phân hủy của hơi nước sẽ chuyển đổi ôzôn thành ôxy, làm suy giảm tầng ôzôn vốn bảo vệ sự sống trên Trái đất chống lại bức xạ UV có hại. Hơi nước cũng tạo ra các đám mây ở tầng bình lưu tạo bề mặt cho phản ứng này xảy ra với tốc độ nhanh hơn so với phản ứng khác.

VSS Unity của Branson.

Du lịch vũ trụ và biến đổi khí hậu

Khí thải CO và bồ hóng giữ nhiệt trong khí quyển, góp phần làm trái đất nóng lên. Việc làm mát bầu khí quyển cũng có thể xảy ra, do các đám mây hình thành từ hơi nước tỏa ra phản xạ ánh sáng mặt trời tới không gian. Tầng ôzôn bị suy giảm cũng sẽ hấp thụ ít ánh sáng mặt trời chiếu tới hơn, và do đó, làm nóng tầng bình lưu ít hơn.

Việc tìm hiểu tác động tổng thể của các vụ phóng tên lửa lên bầu khí quyển đòi hỏi phải có mô hình chi tiết, để tính đến các quá trình phức tạp này và sự tồn tại của các chất ô nhiễm trong tầng cao khí quyển. Điều quan trọng không kém là hiểu rõ về cách thức phát triển của ngành du lịch vũ trụ. Virgin Galactic dự đoán sẽ cung cấp 400 chuyến bay vũ trụ mỗi năm cho một số ít đặc quyền có đủ khả năng mua chúng.

Blue Origin và SpaceX vẫn chưa công bố kế hoạch của họ. Nhưng trên toàn cầu, các vụ phóng tên lửa được thực hiện mỗi năm gây ra một số tác động có hại cạnh tranh với các nguồn khác - như chlorofluorocarbon làm suy giảm tầng ôzôn (CFCs) và CO từ máy bay. Trong quá trình phóng, tên lửa có thể thải ra lượng oxit nitơ nhiều hơn từ 4 đến 10 lần so với Drax, nhà máy nhiệt điện lớn nhất ở Anh, trong cùng khoảng thời gian.

Để các nhà quản lý quốc tế theo kịp ngành công nghiệp non trẻ này đồng thời kiểm soát ô nhiễm của nó một cách hợp lý, giới khoa học cần hiểu rõ hơn về tác động của những phi hành gia tỷ phú này đối với bầu khí quyển của hành tinh chúng ta.

Thắng lợi của sự nghiệp kháng chiến chống xâm lược, thống nhất đất nước (1945-1975) là một trong những chiến công chói lọi nhất của dân tộc Việt Nam trong suốt chiều dài lịch sử ngàn năm dựng nước và giữ nước. Giành được những thành tựu, thắng lợi to lớn đó là sức mạnh của toàn dân tộc, trong đó lực lượng CAND có sự đóng góp xứng đáng.

Giữa cao điểm nắng nóng đầu hè, Đà Lạt (Lâm Đồng) với khí hậu mát mẻ tiếp tục trở thành điểm đến hấp dẫn trong kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5 kéo dài 4 ngày. Trước lượng du khách tăng cao, lực lượng Công an toàn tỉnh Lâm Đồng đã tăng cường tuần tra, kiểm soát, bảo đảm an ninh trật tự, góp phần giữ gìn môi trường du lịch an toàn, thân thiện.

Hơn 800 người sập bẫy, số tiền bị chiếm đoạt trên 15 tỷ đồng, đường dây lừa đảo vận hành âm thầm từ những giao dịch chỉ vài nghìn đồng, đủ nhỏ để nạn nhân chủ quan nhưng là mắt xích mở đầu cho chuỗi chiếm đoạt tinh vi. Phía sau các khoản tiền tưởng chừng vụn vặt là một “cỗ máy tội phạm” tổ chức chặt chẽ, điều hành từ ngoài lãnh thổ.

Trong dịp nghỉ lễ 30/4 – 1/5, lưu lượng hành khách qua Cảng hàng không quốc tế Nội Bài tăng cao so với ngày thường. Trước tình hình đó, Công an cửa khẩu cảng hàng không quốc tế (HKQT) Nội Bài đã chủ động xây dựng và triển khai đồng bộ các phương án nhằm bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn hàng không, không để xảy ra bị động, bất ngờ trong mọi tình huống.

Do thông thạo địa hình khu vực biên giới, các đối tượng đã nhận lời đưa người xuất cảnh trái phép sang Trung Quốc để lấy tiền công. Để tránh sự theo dõi của lực lượng Biên phòng, các đối tượng đã sử dụng xe mô tô đi trong đêm tối và tắt đèn..., lợi dụng sơ hở đưa người vượt biên giới trái phép.

Công an tỉnh Quảng Trị quán triệt cán bộ, chiến sĩ “Mỗi ngày làm một việc tốt vì dân”, “Việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm, có hại cho dân thì hết sức tránh”… Những việc làm thiết thực, những nghĩa cử nhân văn của cán bộ, chiến sĩ Công an Quảng Trị đang thắp sáng ngọn lửa nghĩa tình vì nhân dân phục vụ.

Nhiều người nghe quảng cáo thực phẩm chức năng, chế phẩm “gia truyền” không rõ thành phần "nổ" trên mạng xã hội như thần dược đã mua về uống, bệnh không khỏi mà còn "tiền mất, tật mang". Bộ Y tế vừa đề xuất xử phạt các hành vi lợi dụng không gian mạng để truyền bá, quảng cáo, tư vấn các phương pháp khám chữa bệnh sai lệch, trái quy định.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5, Vườn thú Hà Nội - Công viên Thủ Lệ (Công ty TNHH MTV Vườn thú Hà Nội) nằm trên địa bàn phường Giảng Võ vẫn luôn là địa chỉ thu hút đông đảo du khách, nhiều gia đình và đặc biệt là các em nhỏ. Đối với trẻ em có chiều cao dưới 80cm được miễn phí vé vào tham quan.

Công cuộc xây dựng, làm sạch và hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai tại TP Hồ Chí Minh năm 2026 không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn đơn thuần, mà là một bước ngoặt chiến lược trong quản lý nhà nước. Với phương châm “đúng - đủ - sạch - sống”, lực lượng Công an TP Hồ Chí Minh đang khẳng định vai trò nòng cốt, là “bệ đỡ” vững chắc để hiện thực hóa một chính quyền số minh bạch, hiện đại.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文