Trong kỷ nguyên số: Cuộc chiến từ những "pixel" màn hình

Thao túng nhận thức bằng AI - Thách thức mới của thời đại

Với sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, ranh giới giữa thật và giả đang trở nên mong manh. Thách thức hiện nay không chỉ nằm ở công nghệ, mà là cách xã hội định nghĩa lại niềm tin và sự thật trong một kỷ nguyên mà “mắt thấy” chưa chắc đã là thật.

Thượng tá Lê Việt Hồng, Phó trưởng Phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết: Thời gian qua trên địa bàn tỉnh ghi nhận nhiều trường hợp tội phạm sử dụng công nghệ Deepfake để lừa đảo chiếm đoạt tài sản và phát tán thông tin xấu độc. Một số đối tượng đã cắt ghép hình ảnh, giọng nói của người thân hoặc cán bộ cơ quan nhà nước để gọi điện video, khiến người dân tin tưởng tuyệt đối vào "màn hình" mà chuyển tiền hoặc tin theo các luận điệu sai trái, thù địch. Chỉ từ đầu năm 2026 đến nay, đơn vị đã xử phạt hành chính nhiều trường hợp thông tin sai sự thật và triệt phá thành công 4 chuyên án lừa đảo, chiếm đoạt tài sản qua mạng.

Đây là minh chứng cho thấy AI đang bị biến thành công cụ tinh vi để thao túng lòng tin. AI không chỉ là công cụ để các đối tượng xấu tạo ra nội dung sai lệch mà còn giúp chúng lan nhanh như virus thông qua thuật toán gợi ý và tài khoản ảo. Thủ đoạn của các đối tượng thường tập trung vào: Xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh tụ, phủ nhận thành quả cách mạng; lợi dụng vấn đề nhạy cảm để khoét sâu vào các vụ việc tiêu cực, tham nhũng hoặc tranh chấp đất đai để kích động biểu tình, gây rối; hạ thấp uy tín quốc gia, chúng vẽ nên bức tranh đen tối về nhân quyền tại Việt Nam để kêu gọi sự can thiệp từ bên ngoài... Nếu thiếu tỉnh táo, người dùng mạng xã hội, đặc biệt là những người trẻ rất dễ bị cuốn vào "vòng xoáy" cảm xúc, vô tình trở thành “mắt xích” phát tán thông tin độc hại, dẫn đến nguy cơ "tự diễn biến", "tự chuyển hóa".

Để ngăn chặn thao túng nhận thức trên môi trường mạng, đặc biệt là trong thời đại công nghệ số như hiện nay, cần có chiến lược đồng bộ. Trong đó, sự chủ động và minh bạch thông tin cần được thực hiện, những thông tin chính thống phải đi trước một bước, nhanh chóng và chính xác để không còn "khoảng trống" cho tin giả len lỏi. Các cơ quan truyền thông, báo chí tiếp tục phát huy vai trò dẫn dắt, giúp định hướng dư luận. Mỗi cán bộ, đảng viên và người dân cần được trang bị kỹ năng số, biến mình thành một "màng lọc" thông thái trước các thông tin giả, tin xấu, độc, sai sự thật...

"Lá chắn" nào cho sự an toàn?

Trong dòng chảy phát triển của đất nước, sự ổn định chính trị và khối đại đoàn kết toàn dân tộc luôn là nền tảng cốt lõi. Lợi dụng sự phát triển của công nghệ thông tin và môi trường mạng xã hội mở, một số tổ chức, cá nhân đã cố tình đi ngược lại lợi ích quốc gia. Họ nhân danh “dân chủ”, “nhân quyền” hay “tự do ngôn luận” để thực hiện các hành vi xuyên tạc, kích động, chống phá Đảng và Nhà nước. Nhất là khi đất nước diễn ra những sự kiện chính trị trọng đại, các luồng thông tin sai sự thật, tiêu cực thường có xu hướng gia tăng nhằm gây nhiễu loạn dư luận.

Ngày 31/12/2025, TAND TP. Hà Nội đã mở phiên tòa xét xử Lê Trung Khoa (hiện cư trú tại Cộng hòa Liên bang Đức) cùng đồng bọn về tội chống phá Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Phiên tòa dù xét xử vắng mặt một số bị cáo nhưng là sự khẳng định dứt khoát: Khoảng cách địa lý không làm thay đổi bản chất hành vi; việc cư trú ở nước ngoài không tạo ra “lá chắn miễn trừ”. Không có “vùng an toàn” cho hành vi chống phá có tổ chức, có chủ ý; mọi ảo tưởng núp bóng “tự do ngôn luận”, “bất đồng chính kiến” để đi ngược với lợi ích quốc gia, dân tộc đều phải trả giá trước pháp luật. Xét xử vắng mặt không làm giảm hiệu lực của bản án; ngược lại, nó còn cho thấy quyết tâm của Nhà nước trong việc bảo vệ trật tự pháp lý và lợi ích quốc gia.

Tại Thanh Hóa, mảnh đất giàu truyền thống cách mạng, cũng là nơi các thế lực thù địch thường xuyên tìm cách móc nối, lôi kéo những đối tượng thoái hóa biến chất, bất mãn tham gia hoạt động chống phá của chúng. Nhìn lại những kẻ như Nguyễn Trung Tôn, Nguyễn Văn Tráng, hay Bùi Văn Thuận mà Cơ quan công an đã đấu tranh, bắt giữ và xử lý nghiêm khắc trước đây có thể thấy rõ cái giá mà các đối tượng phải trả và không có “lá chắn” nào là an toàn cho các đối tượng có hành vi chống phá, phản bội Tổ quốc.

Trên thực tế và từ các vụ án đã chứng minh một chân lý: Mọi hành vi xâm phạm an ninh quốc gia, dù ẩn náu dưới hình thức nào, dù ở trong hay ngoài nước đều sẽ phải đối mặt với những bản án nghiêm khắc của pháp luật và sự lên án mạnh mẽ của cộng đồng. Không có “lá chắn” nào là an toàn cho những hành vi chống phá, phản bội Tổ quốc, xâm hại lợi ích của quốc gia và dân tộc của các đối tượng như đã nêu.

Quyết tâm, quyết liệt, không ngừng nghỉ

Ngày 14/1/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố, bắt tạm giam Lê Minh Vũ (sinh năm 1968) trú tại phường Hải Bình về tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”. Đây là đối tượng đã lập, điều hành fanpage “Cổng Thông Tin Điện Tử Lê Minh Vũ - Nơi Gửi Đơn Đến Hộp Thư Người Nhận” nhằm gây nhầm lẫn là nơi tiếp nhận đơn thư, nhưng thực chất là để công kích chính quyền. Đối tượng này đã đăng tải nhiều bài viết có nội dung thể hiện quan điểm, ngôn từ thiếu căn cứ, mang tính phủ nhận, công kích chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và cơ quan chính quyền; xúc phạm, bôi nhọ danh dự, uy tín một số lãnh đạo Đảng, Nhà nước và địa phương.

Việc bắt giữ đối tượng này đã nhận được sự đồng thuận rất lớn của người dân địa phương. Nó cho thấy sự cảnh giác của quần chúng nhân dân trước những luận điệu xuyên tạc đã được nâng cao rõ rệt và khẳng định sự quyết tâm, quyết liệt của lực lượng Công an đối với các đối tượng phạm tội. Sự quyết tâm này sẽ còn được tiếp tục, không ngừng, không nghỉ khi mà các đối tượng vẫn đang hằng giờ, hằng phút dùng nhiều thủ đoạn tinh vi để chống phá, xâm hại lợi ích của quốc gia, dân tộc.

Thượng tá Nguyễn Đức Mạnh, Trưởng Phòng An ninh chính trị nội bộ Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết: Trong tình hình hiện nay, bảo vệ an ninh chính trị nội bộ vô cùng quan trọng. Đặc biệt, trong bối cảnh đất nước đang tổ chức nhiều sự kiện chính trị trọng đại, tỉnh nhà cũng đang hướng tới các sự kiện chính trị quan trọng, như cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội Khóa XVI, bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, đơn vị đã chủ động triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ để nắm chắc tình hình, tham mưu bảo vệ an toàn nhân sự ứng cử, kiên quyết tham mưu không để các phần tử cơ hội, thoái hóa biến chất hay các đối tượng có tư tưởng lệch lạc thâm nhập, phá hoại nội bộ. Việc bảo vệ an ninh, an toàn tuyệt đối các sự kiện chính trị quan trọng hiện nay cũng như sau này không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là lời khẳng định về sự quyết tâm trong phòng ngừa, đấu tranh trước mọi âm mưu chia rẽ của các đối tượng thù địch.

Minh chứng cho sự quyết tâm, quyết liệt của lực lượng Công an, chỉ tính từ năm 2025 đến nay, Phòng An ninh chính trị nội bộ đã phối hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phủ xanh thông tin tích cực, “lấy cái đẹp để dẹp cái xấu”, đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch... phục vụ công tác tuyên truyền bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Các đối tượng thù địch hiện nay không còn dùng những phương thức đối đầu trực diện mà chuyển sang “xâm lăng tư tưởng” thông qua không gian mạng. Lê Trung Khoa ở nước ngoài hay các đối tượng ở trong nước thực chất chỉ là những quân cờ trong một bàn cờ chính trị phức tạp. Chúng sẵn sàng đánh đổi an ninh của quốc gia, sự bình yên của quê hương, đất nước để lấy những khoản tiền tài trợ từ nước ngoài hoặc lượt view rẻ tiền. Tuy nhiên, mạng lưới an ninh hiện nay được xây dựng dựa trên thế trận lòng dân vững chắc, mọi hành vi lợi dụng quyền tự do dân chủ để xâm phạm lợi ích Nhà nước đều được giám sát chặt chẽ. Việc xử lý nghiêm các đối tượng không chỉ là thực thi pháp luật, mà còn làm trong sạch môi trường thông tin, bảo vệ tư tưởng của người dân khỏi những “độc tố” trên không gian mạng.

Pháp luật Việt Nam luôn tôn trọng những ý kiến phản biện tâm huyết, xây dựng và phù hợp với quy định. Tuy nhiên, sự tự do không có nghĩa là vô chính phủ, ngôn luận không có nghĩa là xuyên tạc. Mỗi người dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác, "gạn đục khơi trong" khi tiếp nhận thông tin trên không gian mạng. Đừng để bản thân trở thành "con tốt" trong tay những kẻ phản động. Đừng đánh đổi danh dự cá nhân và sự bình yên của gia đình cho những ảo vọng xa vời. Công lý có thể đến muộn, trong mắt một số người, nhưng chắc chắn nó sẽ đến và rất nghiêm minh.