Kịch bản tương lai

Chương trình nghiên cứu TechCast  vừa công bố tập hợp một số kịch bản phát triển của nhân loại trong những thập niên sắp tới. Trang website Washprofile đã trích giới thiệu những nội dung chính trong tài liệu do TechCast công bố. Tất nhiên, thế giới sẽ không nhất nhất phát triển như trong các kịch bản này nhưng có thể tin rằng, nhiều chi tiết đã được các nhà khoa học nêu ra sẽ trở thành hiện thực với độ chuẩn xác cao.

Tới khoảng năm 2010, tiếp tục quá trình phát triển các hệ thống truyền thông và thương mại điện tử. Cụ thể, sẽ gia tăng mạnh mẽ dung lượng của dòng chảy thông tin, những cải thiện mau lẹ các hệ thống điện tử đang hoạt động và sự xuất hiện mau chóng các hệ thống điện tử làm việc dựa trên những nguyên tắc hoàn toàn mới (thí dụ như hệ thống nhận biết giọng nói, giúp điều khiển các hệ thống máy móc xe cộ bằng các khẩu lệnh).

Điều này dẫn tới những thay đổi căn bản trong điều hành nhà nước và doanh nghiệp. Ngay các hoạt động tôn giáo cũng có thể chuyển sang phong thái điện tử - thí dụ như các buổi hành lễ sẽ được tiến hành online trên mạng…

Có thể sẽ xuất hiện các "trợ lý điện tử" cá nhân. Nhiều loại hàng hoá và dịch vụ mới sẽ được đưa ra thị trường nhanh hơn bất cứ khi nào trước đó. Giá thành của công nghệ và trang thiết bị thông tin sẽ giảm. Nhiều đại gia đương đại, thí dụ như Hãng Microsoft, sẽ có nguy cơ bị phá sản vì không thể cạnh tranh nổi với hàng chục những tên tuổi mới. Sẽ có đột biến trên thị trường điện ảnh, âm nhạc và truyền hình…

Tới khoảng năm 2020, bắt đầu cuộc cách mạng công nghệ cao. Những động lực chính thúc đẩy nó là kinh doanh "xanh", những nguồn năng lượng tối ưu và các kỹ nghệ mới hướng tới cải thiện cuộc sống con người mà không làm ảnh hưởng tiêu cực tới môi trường. Các doanh nghiệp lớn chủ yếu chuyển sang hướng bảo vệ môi trường. Phần lớn xe hơi lưu hành trên thế giới sẽ là loại sử dụng nhiên liệu hydro, nhiên liệu sinh học (cồn, dầu thực vật…) hoặc năng lượng điện.

Tới năm 2030. Khoảng một phần năng lượng sẽ được lấy từ vật liệu tái chế. Nông nghiệp sẽ phát triển mạnh mẽ, trong đó có cả lĩnh vực dựa trên thực vật và gia súc cải tạo gien.

Sẽ nở rộ các thành tựu trong công nghệ máy tính và sinh học, nhờ thế sẽ xuất hiện các thế hệ thuốc chữa bệnh mới. Cụ thể, những bước nhảy vọt trong nghiên cứu ADN sẽ biến thành hiện thực khả năng nhân bản các cơ quan nội tạng của con người (như tim, gan, thận…) và các ca ghép nội tạng thành công. Những nội tạng nhân tạo cũng sẽ được sử dụng rộng rãi. Nhiều căn bệnh nguy hiểm sẽ bị đánh bại nhờ phương pháp trị liệu gien, tức là hiệu chỉnh những phần cần thiết trong ADN.

Những thay đổi căn bản sẽ diễn ra trong cách sinh hoạt của những người làm các ngành nghề như giáo viên hay luật sư. Họ có thể "bàn giao" một phần những chức phận mang tính nghi thức của mình cho các "trợ lý điện tử" và sẽ có thể tập trung trí lực vào việc giải quyết những nhiệm vụ chiến lược quan trọng nhất. Hình ảnh thực tế trên mạng lại chính là hình ảnh thật của thực tế - thế giới ảo sẽ hầu như không khác thế giới thật là mấy và vì thế, cho phép thay đổi một cách căn bản quá trình đào tạo, tìm tòi khoa học và thu nhận thông tin…

Hình thức du lịch vũ trụ sẽ trở nên cực kỳ phổ biến. Năng lượng điện sẽ không còn là thứ hàng thiếu hụt nữa; những sự cố xảy ra tại các trạm phát điện, các trạm biến áp hay trên đường truyền tải điện sẽ lùi vào dĩ vãng. Thay vào đó sẽ là những sự cố tương tự xảy ra trên các mạng thông tin.

Tới năm 2030. Nhờ các thành tựu mới trong công nghệ tin học mà giao thông bằng xe hơi và đường sắt trong thực tế sẽ trở nên an toàn tuyệt đối. Con người sẽ chuyển từ xe hơi cá nhân sang máy bay cá nhân. Các phi cơ và xe lửa sẽ chạy với tốc độ cao chưa từng thấy. Sẽ có bước nhảy vọt về chất lượng trong năng lượng hạt nhân.

Khoảng tới năm 2028 sẽ thành lập được một nơi cư trú thường xuyên trên mặt trăng. Một thời gian sau đó con người sẽ lên sao Hỏa. Vũ trụ sẽ trở thành một bộ phận cấu thành của nền kinh tế thế giới.

Cũng trong thời gian đó sẽ xảy đến một cuộc khủng hoảng công nghiệp. Nhiều quốc gia sẽ phải đối mặt với vấn đề không thể tiếp tục phát triển các ngành sản xuất. Có thể bùng nổ khủng hoảng môi trường; gia tăng sự căng thẳng dẫn tới xung đột sắc tộc, dân tộc và tôn giáo… Gia tăng căng thẳng trong vấn đề liên quan tới vũ khí huỷ diệt hàng loạt. Có thể có sử dụng vũ khí hạt nhân ở đâu đó tại Trung Đông dẫn tới hủy diệt một số thành phố lớn.

Tất cả những hiện tượng này có thể dẫn tới một cuộc khủng hoảng trên quy mô toàn cầu, chưa từng thấy trước đó kể từ chiến tranh thế giới thứ hai. Trong bối cảnh đó sẽ gia tăng vai trò lên một cách đáng kể của các thủ lĩnh tôn giáo, các chủ doanh nghiệp lớn và các tổ chức xã hội… Sự tham gia của họ và sự quan tâm của phần lớn các chính phủ sẽ dẫn tới những cải cách căn bản trong lĩnh vực quan hệ quốc tế.

Tới năm 2040 - 2050, thế giới có nhiều biến động lớn: Có thể bản đồ chính trị trái đất sẽ là một liên minh mà các thành viên vẫn là những quốc gia độc lập nhưng bàn giao cho chính quyền trung tâm một số thẩm quyền nhất định. Nhờ thế mà sự căng thẳng của các cuộc khủng hoảng sẽ thuyên giảm một cách đáng kể.

Dân số thế giới sẽ gia tăng mạnh mẽ. Thế giới sẽ được điều hành phi tập trung hoá. Nhờ thế, có thể đưa ra những quyết định mau lẹ và được cân nhắc kỹ càng, đồng thời làm giảm độ gay gắt của nhiều xung đột và cho phép nhiều nền văn hoá khác nhau phát triển tự do. Và điều này sẽ làm suy giảm tình trạng khủng bố quốc tế, từng xuất hiện từ đầu những năm 90 của thế kỷ XX trên làn sóng bất mãn giữa phương Tây với thế giới Hồi giáo. Nhân loại sẽ tập trung trí lực vào phát triển các chương trình vũ trụ…